Uryûle Emirliği طائفة أريولة | |||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1239-1249 | |||||||||||
![]() İber Yarımadası, y. 1240 | |||||||||||
| Başkent | Uryûle (Orihuela) | ||||||||||
| Yaygın dil(ler) | Arapça, Berberi dilleri, Mozarapça, İbranice | ||||||||||
| Resmî din | İslam, Hristiyanlık (Mozarap Riti), Yahudilik | ||||||||||
| Hükûmet | Monarşi | ||||||||||
| Emir | |||||||||||
| |||||||||||
| Tarihî dönem | Orta Çağ | ||||||||||
| |||||||||||
| Para birimi | Dirhem, Dinar | ||||||||||
| |||||||||||
| Günümüzdeki durumu | İspanya | ||||||||||
Uryûle Emirliği (Arapça: طائفة أريولة; İspanyolca: Taifa de Orihuela), İber Yarımadası'nın doğusunda yer alan kısa ömürlü bir taifa devletiydi. Uryûle (Orihuela) merkezli emirliğin sınırları, günümüzde Valensiya Topluluğu’na bağlı Alicante iline denk gelen bir bölgede bulunuyordu.
Tarihçe
| ]Las Navas de Tolosa Savaşı (İkâb Savaşı) yenilgisinin ardından (1212) Muvahhidler, İber Yarımadası'nda zayıflamaya başladı ve bu durum, Endülüs'te 'nin ortaya çıkmasına zemin hazırladı.
1228 yılında Hûdîler’den (h. 1228-1238), Muvahhidler’e karşı ayaklanarak Mürsiye'de emirliğini ilân etti ve burayı başkent yaptı. Bu gelişmeyle birlikte Uryûle, Mürsiye Emirliği'ne bağlandı. 1238 yılında suikasta uğrayan İbn Hûd'un yerine oğlu Ebû Bekir Muhammed el-Vâsik geçti; ancak kısa süre sonra, İbn Hûd’un eski danışmanlarından tarafından tahttan indirildi ve hapse atıldı (1239). Hattâb’ın iktidarı yalnızca iki ay sürebildi. Bu sırada Belensiye Emirliği, 1238 yılında Aragon Kralı tarafından fethedildi ve son emir sürgüne gönderildi. Zeyyân, kısa süre sonra Mürsiye’de yaşanan darbe sonucunda tahttan indirilen Hattâb’ın yerine hükümdar olarak seçildi (1239).
Yaşanan bu siyasi karışıklıktan yararlanan Ebû Caʿfer b. İsâm, 1239 yılında Uryûle (Orihuela) merkezli bağımsız bir emirlik kurdu. Onun ölümünün ardından yönetim oğlu Ebü’l-Hasan’a geçti. Emirlik, III. Ferdinand’ın hükümdarlığı döneminde, 1249 yılında Kastilya Tacı tarafından fethedildi.
Taifa Emirleri
| ]- : 1239-1240
- : 1240-1249
Dış bağlantılar
| ]- Iberia: al-Andalus - ORIHUELA 6 Eylül 2019 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (İngilizce)
- TERCEROS REINOS DE TAIFAS (<1224-1287>) - Reino taifa de Orihuela (1240-1249/50) 28 Nisan 2025 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (İspanyolca)
Ayrıca bakınız
| ]Kaynakça
| ]- Notlar
- Dipnotlar
- ^ Zwartjes, Otto (2006). "Andalus". Versteegh, Kees (Ed.). Encyclopedia of Arabic Language and Linguistics. Brill Academic Publisher. s. 58.
- ^ "Iberia: al-Andalus - ORIHUELA". 20 Haziran 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 9 Ocak 2026.
- ^ "TERCEROS REINOS DE TAIFAS (<1224-1287>) - Reino taifa de Orihuela (1240-1249/50)". 20 Haziran 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 9 Ocak 2026.
- Kullanılan kaynaklar
- Özdemir, Mehmet, (Ed.) (2018). İslam Tarihi ve Medeniyeti Cilt 4, Endülüs. Siyer Yayınları. ISBN .
- Kremp, Martin (1996). Die Kleinkönige des islamischen Spanien. Texte zur Geschichte der Taifas des Andalus im 11. Jahrhundert. Mediterranea, Frankfurt/Main. ISBN . (Almanca)
- Bosworth, C. E. (1996). The New Islamic Dynasties: A Chronological and Genealogical Manual. Edinburgh University Press. s. 20. (İngilizce)
- (2014). Muslim Spain and Portugal: A Political History of al-Andalus. Routledge. ISBN . (İngilizce)
wikipedia, wiki, viki, vikipedia, oku, kitap, kütüphane, kütübhane, ara, ara bul, bul, herşey, ne arasanız burada,hikayeler, makale, kitaplar, öğren, wiki, bilgi, tarih, yukle, izle, telefon için, turk, türk, türkçe, turkce, nasıl yapılır, ne demek, nasıl, yapmak, yapılır, indir, ücretsiz, ücretsiz indir, bedava, bedava indir, mp3, video, mp4, 3gp, jpg, jpeg, gif, png, resim, müzik, şarkı, film, film, oyun, oyunlar, mobil, cep telefonu, telefon, android, ios, apple, samsung, iphone, xiomi, xiaomi, redmi, honor, oppo, nokia, sonya, mi, pc, web, computer, bilgisayar
Koordinatlar 38 5 8 K 0 56 49 B 38 08556 K 0 94694 B 38 08556 0 94694 Vikipedi ozgur ansiklopedi Uryule Emirligiطائفة أريولة1239 1249Iber Yarimadasi y 1240BaskentUryule Orihuela Yaygin dil ler Arapca Berberi dilleri Mozarapca IbraniceResmi dinIslam Hristiyanlik Mozarap Riti YahudilikHukumetMonarsiEmir 1239 1240Ebu Ca fer b Isam 1240 1249Ebu l Hasan b Ebu Ca fer b IsamTarihi donemOrta Cag Muvahhidler in zayiflamasi1239 Kastilya Taci tarafindan fethedilmesi1249Para birimiDirhem DinarOnculler ArdillarMuvahhidlerMursiye Emirligi Kastilya TaciGunumuzdeki durumuIspanya Uryule Emirligi Arapca طائفة أريولة Ispanyolca Taifa de Orihuela Iber Yarimadasi nin dogusunda yer alan kisa omurlu bir taifa devletiydi Uryule Orihuela merkezli emirligin sinirlari gunumuzde Valensiya Toplulugu na bagli Alicante iline denk gelen bir bolgede bulunuyordu Tarihce span Las Navas de Tolosa Savasi Ikab Savasi yenilgisinin ardindan 1212 Muvahhidler Iber Yarimadasi nda zayiflamaya basladi ve bu durum Endulus te es nin ortaya cikmasina zemin hazirladi 1228 yilinda Hudiler den en h 1228 1238 Muvahhidler e karsi ayaklanarak Mursiye de emirligini ilan etti ve burayi baskent yapti Bu gelismeyle birlikte Uryule Mursiye Emirligi ne baglandi 1238 yilinda suikasta ugrayan Ibn Hud un yerine oglu Ebu Bekir Muhammed el Vasik gecti ancak kisa sure sonra Ibn Hud un eski danismanlarindan tarafindan tahttan indirildi ve hapse atildi 1239 Hattab in iktidari yalnizca iki ay surebildi Bu sirada Belensiye Emirligi 1238 yilinda Aragon Krali en tarafindan fethedildi ve son emir en surgune gonderildi Zeyyan kisa sure sonra Mursiye de yasanan darbe sonucunda tahttan indirilen Hattab in yerine hukumdar olarak secildi 1239 Yasanan bu siyasi karisikliktan yararlanan Ebu Caʿfer b Isam 1239 yilinda Uryule Orihuela merkezli bagimsiz bir emirlik kurdu Onun olumunun ardindan yonetim oglu Ebu l Hasan a gecti Emirlik III Ferdinand in hukumdarligi doneminde 1249 yilinda Kastilya Taci tarafindan fethedildi Taifa Emirleri span 1239 1240 1240 1249Dis baglantilar span Iberia al Andalus ORIHUELA 6 Eylul 2019 tarihinde Wayback Machine sitesinde arsivlendi Ingilizce TERCEROS REINOS DE TAIFAS lt 1224 1287 gt Reino taifa de Orihuela 1240 1249 50 28 Nisan 2025 tarihinde Wayback Machine sitesinde arsivlendi Ispanyolca Ayrica bakiniz span Murabitlar Mursiye Emirligi Kastilya Taci Endulus Ispanya tarihi Sunni hanedanlar listesiKaynakca span Notlar Dipnotlar Zwartjes Otto 2006 Andalus Versteegh Kees Ed Encyclopedia of Arabic Language and Linguistics Brill Academic Publisher s 58 Iberia al Andalus ORIHUELA 20 Haziran 2012 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 9 Ocak 2026 TERCEROS REINOS DE TAIFAS lt 1224 1287 gt Reino taifa de Orihuela 1240 1249 50 20 Haziran 2012 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 9 Ocak 2026 Kullanilan kaynaklarOzdemir Mehmet Ed 2018 Islam Tarihi ve Medeniyeti Cilt 4 Endulus Siyer Yayinlari ISBN 9786057558343 Kremp Martin 1996 Die Kleinkonige des islamischen Spanien Texte zur Geschichte der Taifas des Andalus im 11 Jahrhundert Mediterranea Frankfurt Main ISBN 3 00 000464 5 Almanca Bosworth C E 1996 The New Islamic Dynasties A Chronological and Genealogical Manual Edinburgh University Press s 20 Ingilizce 2014 Muslim Spain and Portugal A Political History of al Andalus Routledge ISBN 9781317870401 Ingilizce gtdIber Yarimadasi nda kurulan Taifa Devletleri11 yuzyilBeni Rezin Albarracin Ceziretulhadra Algeciras Meriye Emirligi Almeria I II Elbunt Alpuente Erkus Arcos Batalyevs Badajoz Karmune Carmona Cordoba Daniye Denia Girnata Granada Laride Lleida Usbune Lisbon Lorca Maleka Malaga I II Mallorca Mirtule Mertola Molina Molina Mevrur Moron Mursiye Murcia I II Murviedro ve Sagunto Leble Niebla Runde Ronda Saltes ve Huelva Santa Maria do Algarve Isbiliye Seville Silves Tuleytula Toledo I II Turtuse Tortosa I II Belensiye Valencia I II Sarakusta Zaragoza 12 yuzyilMeriye Emirligi Almeria III Batalyevs Badajoz II Beja ve Evora Karmune Carmona II Constantina ve Hornachuelos Guadix ve Baza Jaen I II Jerez Maleka Malaga III Mirtule Mertola II III Mursiye Murcia III IV Leble Niebla II Purchena Santarem Segura Silves II Tavira Tejada Belensiye Valencia III 13 yuzyil Arjona Beyyase Baeza Daniye Denia II Lorca II Maleka Malaga IV Menorca Mursiye Murcia V Leble Niebla III Uryule Orihuela Belensiye Valencia IV Kategoriler Tavaif i Muluk1239 da kurulan olusumlar1249 da feshedilmis olusumlar13 yuzyilda Endulus13 yuzyilda Endulus te kurulan olusumlarEndulus Ozerk Bolgesi tarihiTarihteki Avrupa daki Musluman devletleriAvrupa daki eski monarsilerGizli kategori Webarsiv sablonu wayback baglantilari
