| Zesopeli | |
|---|---|
![]() Zesopeli'deki şelale | |
![]() | |
| Bölge | Acara |
| Belediye | Keda Belediyesi |
| Rakım | 480 m |
| Nüfus (2014) | |
| • Toplam | 205 |
| Zaman dilimi | |



Zesopeli (Gürcüce: ზესოფელი), Gürcistan'ın Acara bölgesinde bulunan bir köydür.Mesheti Sıradağları'nın güney yamacında, Açaristskali nehrinin sağ kıyısında konumlanmıştır. Keda kentine uzaklığı 7 kilometre olan köyün rakımı 480 metredir. 2014 nüfus sayımına göre köyün nüfusu 205 kişidir.
Tarihçe
| ]Zesopeli, Acara'nın en eski köylerinden biridir. Zesopeli, Sultan II. Selim'in dönemine (1566-1574) ait Defter-i Mufassal-i Liva-i Acara-i Ulya adlı Osmanlı mufassal defterinde geçer. 1560'larda Osmanlılar Gürcistan'ın güney ve güneybatısındaki bir dizi bölge ile birlikte Zesopeli'nin de yer aldığı Açaristskali Vadisini ele geçirdiler. Bu bölge Osmanlı İmparatorluğu'nun Acara Sancağı'na bağlıydı. Osmanlı mufassal defterine göre bu sancak Yukarı ve Aşağı Acara ayrılıyordu. ayrılmıştı. Zedesopeli köyünde (bugünkü Zesopeli) 11 hanenin yaşıyor ve on bir hanenin tamamının Beridze soyadını taşıyordu.
Zesopeli köyü Tedo Sahokia, Dimitri Bakradze ve Zakaria Çiçinadze tarafından incelenmiştir. 19. yüzyılın başlarında köy nüfusunun 40 haneden oluştuğu ve nüfusun çoğunluğunu Beridze'lerin oluşturduğu rapor edilmiştir.
İuri Siharulidze "Güneybatı Gürcistan Toponimleri" adlı kitabında Zesopeli kelimesini yüksek bir yer anlamına gelen üst dünya ile özdeşleştirmektedir. Siharulidze, köy ile Aşağı Acara'daki diğer köyler arasındaki farka da dikkat çekmektedir. Köyde bölgededeki diğer köylerden farklı olarak "Zedaşeni" adlı kilise şarabının ezildiği "Nasakzrisi" ve "Zedaşeni" isimli yerler vardır.
Nüfus
| ]| Yıl | Nüfus |
|---|---|
| 2002 | 242 |
| 2014 | 205 |
Tarihi anıtlar
| ]Köyün tepesinde 12. yüzyıla tarihlenen bir kale bulunmaktadır. Kraliçe Tamar döneminde yapıldığı kesin olan kaleye "Tamar Kalesi" veya "Beridze Kalesi" denmektedir. Kale, köyün tepesindeki kayalık bir tepenin üzerine inşa edilmiştir. Ana yola 6-7 kilometre uzaklıktadır.
Kale oldukça büyüktür. Dört tarafı da kayalarla çevrili olan kale Açaristskali havzasını tamamen kontrol eder. İnanışa göre bu kale, Açaristskali havzasını koruyan en önemli yapıydı. Yapısı arkeolojik olarak incelenen kalenin kamusal önemi arkeologlar tarafından vurgulanmaktadır. İnanışı göre, kale kontrol noktası olarak kullanılıyordu. Düşman yaklaştığında ateş yakılarak müttefikler bilgilendiriliyordu. Zesopeli'deki kale, Acara'daki Hihani, Vakicvari, Dandalo ve Tsivasula kaleleriyle birlikte Acara'yı koruyan kalelerdi. Kalenin tepesinde Türkler bölgeyi ele geçirmeden önce bir kilise vardı. Acara'daki Türk hakimiyeti sırasında sık sık kalede insanlar gizlice vaftiz edilmiştir.
Kalenin tek girişi batı taraftadır. Girişi güneyde olan 14 metrelik bir yapı korunmuştur. Giriş 0.95 m genişliğinde ve 1.15 m yüksekliğindedir. Giriş aralığı 1.05 metredir. Sınır kayasının boyutları 3.10х0.18 cm'dir.
Kale, kireç harcı üzerine inşa edilmiş yassı taşlardan yapılmıştır. Kalenin yapımında kullanılan taşlar yakın çevreden çıkarılmıştır. Kalenin yapımında Sasvintria, Tsivtskaro, Tsumpia'daki su kaynakları kullanılmıştır.
1575 - 1756 yıllarında Samtshe Atabeyi IV. Kvarkvare'nin annesi Dedisimedi'nin bu kaleye hapsedilmiştir.
Zesopeli köyünde "Cornelius mezarları" olarak bilinen coğrafi şekiller bulunmaktadır. Tarihçiler, "Cornelius mezarları"nın Orta Çağ öncesinde gerçekleşen doğal afetler sonucu oluştuğuna inanmaktadır.
Köydeki Bertha Manastırı da kayda değerdir. Osmanlıların Acara'yı fethetmesinden sonra Bertha tapınağı yıkıldı ve oradaki manastır hayatı sona erdi. Sözlü geleneğe göre, köy halkının soyu Beytüllahim Manastırı'nda hayatta kalan Beridze soyadlı iki kardeşe dayanmaktadır. Bu iki kardeş köyün girişindeki Zvari Kalesi'ni ve köyün tepesindeki Tamar Kalesi'ni kontrol ediyordu.
Kaynakça
| ]- ^ "საქართველოს ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეულები" (PDF). 19 Eylül 2013 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Nisan 2021.
- ^ a b ზაზა შაშიკაძე. ორი მნიშვნელოვანი დოკუმენტი XVI საუკუნის აჭარის ისტორიისათვის. ბათუმის შოთა რუსთაველის სახ. სახელმწიფო უნივერსიტეტის სამეცნიერო კვლევითი ცენტრი. კრებული III. ბათუმი. 2002.
- ^ . თურქული ტექსტი გამოსცა, თარგმანი, გამოკვლევა და კომენტარიები დაურთო სერგი ჯიქიამ. I. ტექსტი. თბ. 1947.
- ^ თედო სახოკია. მოგზაურობანი. ბათუმი. 1958.
- ^ ი. სიხარულიძე, სამხრეთ დასავლეთ საქართველოს ისტორიის ნარკვევები, ტომი I
- ^ "pop-stat.mashke.org — საქართველოს დასახლებული პუნქტების მოსახლეობა". 19 Nisan 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Nisan 2021.
- ^ "საქართველოს სტატისტიკის სახელმწიფო დეპარტამენტი — სოფლების მოსახლეობა 2002 წელი" (PDF). 19 Eylül 2013 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Nisan 2021.
- ^ შოთა მამულაძე. აჭარისწყლის ხეობის შუა საუკუნეების არქეოლოგიური ძეგლები. ბათუმი. 1993
- ^ შოთა მამულაძე., „აჭარისწყლის ხეობის შუა საუკუნეების არქეოლოგიური ძეგლები“ ბათუმი. 1993
- ^ მირიანაშვილი, გ. ბეთლემის საიდუმლოების ნაკვალევზე / გ. მირიანაშვილი // დარიალი. - ყაზბეგი, 1966. - 1, 4, 11, 13 ო
wikipedia, wiki, viki, vikipedia, oku, kitap, kütüphane, kütübhane, ara, ara bul, bul, herşey, ne arasanız burada,hikayeler, makale, kitaplar, öğren, wiki, bilgi, tarih, yukle, izle, telefon için, turk, türk, türkçe, turkce, nasıl yapılır, ne demek, nasıl, yapmak, yapılır, indir, ücretsiz, ücretsiz indir, bedava, bedava indir, mp3, video, mp4, 3gp, jpg, jpeg, gif, png, resim, müzik, şarkı, film, film, oyun, oyunlar, mobil, cep telefonu, telefon, android, ios, apple, samsung, iphone, xiomi, xiaomi, redmi, honor, oppo, nokia, sonya, mi, pc, web, computer, bilgisayar
Vikipedi ozgur ansiklopedi sayfasindan yonlendirildi ZesopeliZesopeli deki selaleBolgeAcaraBelediyeKeda BelediyesiRakim480 mNufus 2014 Toplam205Zaman dilimiUTC 04 00Seraphim Saroveli Beridze Aile Kilisesi ve Laz eviAziz Giorgi Kilisesi Zesopeli AcaraZesopeli den Betlemi Dagi manzarasi Zesopeli Gurcuce ზესოფელი Gurcistan in Acara bolgesinde bulunan bir koydur Mesheti Siradaglari nin guney yamacinda Acaristskali nehrinin sag kiyisinda konumlanmistir Keda kentine uzakligi 7 kilometre olan koyun rakimi 480 metredir 2014 nufus sayimina gore koyun nufusu 205 kisidir Tarihce span Zesopeli Acara nin en eski koylerinden biridir Zesopeli Sultan II Selim in donemine 1566 1574 ait Defter i Mufassal i Liva i Acara i Ulya adli Osmanli mufassal defterinde gecer 1560 larda Osmanlilar Gurcistan in guney ve guneybatisindaki bir dizi bolge ile birlikte Zesopeli nin de yer aldigi Acaristskali Vadisini ele gecirdiler Bu bolge Osmanli Imparatorlugu nun Acara Sancagi na bagliydi Osmanli mufassal defterine gore bu sancak Yukari ve Asagi Acara ayriliyordu ayrilmisti Zedesopeli koyunde bugunku Zesopeli 11 hanenin yasiyor ve on bir hanenin tamaminin Beridze soyadini tasiyordu Zesopeli koyu Tedo Sahokia Dimitri Bakradze ve Zakaria Cicinadze tarafindan incelenmistir 19 yuzyilin baslarinda koy nufusunun 40 haneden olustugu ve nufusun cogunlugunu Beridze lerin olusturdugu rapor edilmistir Iuri Siharulidze Guneybati Gurcistan Toponimleri adli kitabinda Zesopeli kelimesini yuksek bir yer anlamina gelen ust dunya ile ozdeslestirmektedir Siharulidze koy ile Asagi Acara daki diger koyler arasindaki farka da dikkat cekmektedir Koyde bolgededeki diger koylerden farkli olarak Zedaseni adli kilise sarabinin ezildigi Nasakzrisi ve Zedaseni isimli yerler vardir Nufus span Yil Nufus2002 2422014 205Tarihi anitlar span Koyun tepesinde 12 yuzyila tarihlenen bir kale bulunmaktadir Kralice Tamar doneminde yapildigi kesin olan kaleye Tamar Kalesi veya Beridze Kalesi denmektedir Kale koyun tepesindeki kayalik bir tepenin uzerine insa edilmistir Ana yola 6 7 kilometre uzakliktadir Kale oldukca buyuktur Dort tarafi da kayalarla cevrili olan kale Acaristskali havzasini tamamen kontrol eder Inanisa gore bu kale Acaristskali havzasini koruyan en onemli yapiydi Yapisi arkeolojik olarak incelenen kalenin kamusal onemi arkeologlar tarafindan vurgulanmaktadir Inanisi gore kale kontrol noktasi olarak kullaniliyordu Dusman yaklastiginda ates yakilarak muttefikler bilgilendiriliyordu Zesopeli deki kale Acara daki Hihani Vakicvari Dandalo ve Tsivasula kaleleriyle birlikte Acara yi koruyan kalelerdi Kalenin tepesinde Turkler bolgeyi ele gecirmeden once bir kilise vardi Acara daki Turk hakimiyeti sirasinda sik sik kalede insanlar gizlice vaftiz edilmistir Kalenin tek girisi bati taraftadir Girisi guneyde olan 14 metrelik bir yapi korunmustur Giris 0 95 m genisliginde ve 1 15 m yuksekligindedir Giris araligi 1 05 metredir Sinir kayasinin boyutlari 3 10h0 18 cm dir Kale kirec harci uzerine insa edilmis yassi taslardan yapilmistir Kalenin yapiminda kullanilan taslar yakin cevreden cikarilmistir Kalenin yapiminda Sasvintria Tsivtskaro Tsumpia daki su kaynaklari kullanilmistir 1575 1756 yillarinda Samtshe Atabeyi IV Kvarkvare nin annesi Dedisimedi nin bu kaleye hapsedilmistir Zesopeli koyunde Cornelius mezarlari olarak bilinen cografi sekiller bulunmaktadir Tarihciler Cornelius mezarlari nin Orta Cag oncesinde gerceklesen dogal afetler sonucu olustuguna inanmaktadir Koydeki Bertha Manastiri da kayda degerdir Osmanlilarin Acara yi fethetmesinden sonra Bertha tapinagi yikildi ve oradaki manastir hayati sona erdi Sozlu gelenege gore koy halkinin soyu Beytullahim Manastiri nda hayatta kalan Beridze soyadli iki kardese dayanmaktadir Bu iki kardes koyun girisindeki Zvari Kalesi ni ve koyun tepesindeki Tamar Kalesi ni kontrol ediyordu Kaynakca span საქართველოს ადმინისტრაციულ ტერიტორიული ერთეულები PDF 19 Eylul 2013 tarihinde kaynagindan PDF arsivlendi Erisim tarihi 2 Nisan 2021 a b ზაზა შაშიკაძე ორი მნიშვნელოვანი დოკუმენტი XVI საუკუნის აჭარის ისტორიისათვის ბათუმის შოთა რუსთაველის სახ სახელმწიფო უნივერსიტეტის სამეცნიერო კვლევითი ცენტრი კრებული III ბათუმი 2002 თურქული ტექსტი გამოსცა თარგმანი გამოკვლევა და კომენტარიები დაურთო სერგი ჯიქიამ I ტექსტი თბ 1947 თედო სახოკია მოგზაურობანი ბათუმი 1958 ი სიხარულიძე სამხრეთ დასავლეთ საქართველოს ისტორიის ნარკვევები ტომი I pop stat mashke org საქართველოს დასახლებული პუნქტების მოსახლეობა 19 Nisan 2012 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 2 Nisan 2021 საქართველოს სტატისტიკის სახელმწიფო დეპარტამენტი სოფლების მოსახლეობა 2002 წელი PDF 19 Eylul 2013 tarihinde kaynagindan PDF arsivlendi Erisim tarihi 2 Nisan 2021 შოთა მამულაძე აჭარისწყლის ხეობის შუა საუკუნეების არქეოლოგიური ძეგლები ბათუმი 1993 შოთა მამულაძე აჭარისწყლის ხეობის შუა საუკუნეების არქეოლოგიური ძეგლები ბათუმი 1993 მირიანაშვილი გ ბეთლემის საიდუმლოების ნაკვალევზე გ მირიანაშვილი დარიალი ყაზბეგი 1966 1 4 11 13 ო gtdKeda belediyesiMerkez KedaKasabalarKedaKoyler Aho Zendidi Zesofeli Kolotauri Kategoriler Gurcistan daki koylerAcaristan daki yerlesim birimleri


