Kargsopeli (Gürcüce: კარგსოფელი), tarihî Artani bölgesinde, günümüzde Ardahan ilinin merkez ilçesinde ortadan kalkmış bir köydür.
Tarihçe
| ]Kargsopeli (კარგსოფელი), Gürcüce iyi anlamındaki “kargi” (კარგი) ile köy anlamındaki “sopeli” (სოფელი) kelimelerinden oluşur. Bu yer adı Türkçeye “iyi köy”, “has köy” şeklinde çevrilebilir. Gürcü Türkolog Sergi Cikia da bundan dolayı Kargsopeli'yi Ardahan kentinin batısındaki Hasköy ile ilişkilendirmiştir. Oysa Gürcü gazeteci ve araştırmacı Konstantine Martvileli'nin gez notlarından Kargsopeli'nin Ardahan kentinin doğusunda olduğu anlaşılmaktadır.
Kargsopeli köyünün bulunduğu Artani bölgesi, tarihsel Gürcistan'ın bir parçasıydı. Nitekim Osmanlılar bu bölgeyi ve köyü 16. yüzyılın ortasında Gürcülerden ele geçirmişlerdir. Köyde varlığı bilinen kilisesi de bu dönemden kalmış olmalıdır.
Kargsopelı köyü, 1595 tarihli Osmanlı mufassal defterinde Kargsopel (كاركسوپل) olarak geçer. Bu tarihte köy Gürcistan Vilayeti içinde, Ardahan-i Büzürg livasının Meşe nahiyesine bağlıydı. Nüfusu 14 Hristiyan haneden oluşuyor ve hane reisleri Gürcü adlarını taşıyordu. Köyde buğday ve arpa tarımı ile arıcılık yapılıyor, domuz ve koyun besleniyordu.
Kargsopeli köyünün, Çıldır Eyaleti'nin 1694-1732 dönemini kapsayan Osmanlı cebe defteri ile 1886 Rus nüfus sayımında Ardahan sancağına bağlı Ardahan kazasında yer almamış olması, bu yerleşimin daha sonra ortadan kalktığını göstermektedir. Nitekim Gürcü gazeteci ve araştırmacı Konstantine Martvileli 1917 yılında Kargisopeli (კარგისოფელი) şeklinde not ettiği köyün terk edilmiş bir yerleşim olduğunu belirtmiştir. Birinci Dünya Savaşı yıllarında Ardahan bölgesini gezmiş olan Martvileli, Ardahan kentinden yola çıkmış, kentin doğusunda bulunan bugünkü Çamlıçatak (Vardistsihe) köyüne Kargsopeli köyünden geçerek ulaşmıştır. Martveleli'nin verdiği bilgiye göre, o tarihte Kargsopeli köyünün kıyısında bir kilisenin yıkıntıları bulunuyordu.
Kaynakça
| ]- ^ a b c d Konstantine Martvileli, “Ardahan Bölgesinde” (არტაანის მხარეში), Sakartvelo gazetesi, 24 Eylül 1917, sayı: 230.
- ^ "კარგი" - A Comprehensive Georgian-English Dictionary, Londra, 2006, 2 cilt
- ^ "სოფელი" - A Comprehensive Georgian-English Dictionary, Londra, 2006, 2 cilt 9 Temmuz 2024 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
- ^ a b "Defter-i Mufassal-i Vilayet-i Gürcistan (გურჯისტანის ვილაიეთის დიდი დავთარი: გამოკვლევა: წიგნი III), (Yayımlayan) Sergi Cikia, Tiflis, 1947-1958, 3 cilt, III. Cilt (1958), s. 550". 15 Nisan 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 22 Haziran 2025.
- ^ "Defter-i Mufassal-i Vilayet-i Gürcistan (გურჯისტანის ვილაიეთის დიდი დავთარი: თარგმანი : წიგნი II), (Yayımlayan) Sergi Cikia, Tiflis, 1941-1958, 3 cilt; II. cilt (1941), s. 494". 17 Nisan 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 22 Haziran 2025.
- ^ "Defter-i Caba-i Eyalet-i Çıldır 1694-1732 (ჩილდირის ვილაიეთის ჯაბა დავთარი : 1694-1732 წწ.), (Yayıma hazırlayan) Tsisana Abuladze, Tiflis, 1979, s. 195, 256". 30 Aralık 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 22 Haziran 2025.
- ^ "Свод статистических данных о населении Закавказскаго края, извлеченных из посемейных списков 1886 г. (Transkafkasya Bölgesinin Nüfusuna Dair 1886 Yılı Aile Listelerinden Edinilmiş istatistik Verilerin Özeti), Tiflis, 1893, "Kars oblastı": 262-347". 29 Haziran 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 22 Haziran 2025.
wikipedia, wiki, viki, vikipedia, oku, kitap, kütüphane, kütübhane, ara, ara bul, bul, herşey, ne arasanız burada,hikayeler, makale, kitaplar, öğren, wiki, bilgi, tarih, yukle, izle, telefon için, turk, türk, türkçe, turkce, nasıl yapılır, ne demek, nasıl, yapmak, yapılır, indir, ücretsiz, ücretsiz indir, bedava, bedava indir, mp3, video, mp4, 3gp, jpg, jpeg, gif, png, resim, müzik, şarkı, film, film, oyun, oyunlar, mobil, cep telefonu, telefon, android, ios, apple, samsung, iphone, xiomi, xiaomi, redmi, honor, oppo, nokia, sonya, mi, pc, web, computer, bilgisayar
Vikipedi ozgur ansiklopedi Kargsopeli Gurcuce კარგსოფელი tarihi Artani bolgesinde gunumuzde Ardahan ilinin merkez ilcesinde ortadan kalkmis bir koydur Tarihce span Kargsopeli კარგსოფელი Gurcuce iyi anlamindaki kargi კარგი ile koy anlamindaki sopeli სოფელი kelimelerinden olusur Bu yer adi Turkceye iyi koy has koy seklinde cevrilebilir Gurcu Turkolog Sergi Cikia da bundan dolayi Kargsopeli yi Ardahan kentinin batisindaki Haskoy ile iliskilendirmistir Oysa Gurcu gazeteci ve arastirmaci Konstantine Martvileli nin gez notlarindan Kargsopeli nin Ardahan kentinin dogusunda oldugu anlasilmaktadir Kargsopeli koyunun bulundugu Artani bolgesi tarihsel Gurcistan in bir parcasiydi Nitekim Osmanlilar bu bolgeyi ve koyu 16 yuzyilin ortasinda Gurculerden ele gecirmislerdir Koyde varligi bilinen kilisesi de bu donemden kalmis olmalidir Kargsopeli koyu 1595 tarihli Osmanli mufassal defterinde Kargsopel كاركسوپل olarak gecer Bu tarihte koy Gurcistan Vilayeti icinde Ardahan i Buzurg livasinin Mese nahiyesine bagliydi Nufusu 14 Hristiyan haneden olusuyor ve hane reisleri Gurcu adlarini tasiyordu Koyde bugday ve arpa tarimi ile aricilik yapiliyor domuz ve koyun besleniyordu Kargsopeli koyunun Cildir Eyaleti nin 1694 1732 donemini kapsayan Osmanli cebe defteri ile 1886 Rus nufus sayiminda Ardahan sancagina bagli Ardahan kazasinda yer almamis olmasi bu yerlesimin daha sonra ortadan kalktigini gostermektedir Nitekim Gurcu gazeteci ve arastirmaci Konstantine Martvileli 1917 yilinda Kargisopeli კარგისოფელი seklinde not ettigi koyun terk edilmis bir yerlesim oldugunu belirtmistir Birinci Dunya Savasi yillarinda Ardahan bolgesini gezmis olan Martvileli Ardahan kentinden yola cikmis kentin dogusunda bulunan bugunku Camlicatak Vardistsihe koyune Kargsopeli koyunden gecerek ulasmistir Martveleli nin verdigi bilgiye gore o tarihte Kargsopeli koyunun kiyisinda bir kilisenin yikintilari bulunuyordu Kaynakca span a b c d Konstantine Martvileli Ardahan Bolgesinde არტაანის მხარეში Sakartvelo gazetesi 24 Eylul 1917 sayi 230 კარგი A Comprehensive Georgian English Dictionary Londra 2006 2 cilt ISBN 0 9535878 3 5 სოფელი A Comprehensive Georgian English Dictionary Londra 2006 2 cilt 9 Temmuz 2024 tarihinde Wayback Machine sitesinde arsivlendi ISBN 0 9535878 3 5 a b Defter i Mufassal i Vilayet i Gurcistan გურჯისტანის ვილაიეთის დიდი დავთარი გამოკვლევა წიგნი III Yayimlayan Sergi Cikia Tiflis 1947 1958 3 cilt III Cilt 1958 s 550 15 Nisan 2022 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 22 Haziran 2025 Defter i Mufassal i Vilayet i Gurcistan გურჯისტანის ვილაიეთის დიდი დავთარი თარგმანი წიგნი II Yayimlayan Sergi Cikia Tiflis 1941 1958 3 cilt II cilt 1941 s 494 17 Nisan 2023 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 22 Haziran 2025 Defter i Caba i Eyalet i Cildir 1694 1732 ჩილდირის ვილაიეთის ჯაბა დავთარი 1694 1732 წწ Yayima hazirlayan Tsisana Abuladze Tiflis 1979 s 195 256 30 Aralik 2023 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 22 Haziran 2025 Svod statisticheskih dannyh o naselenii Zakavkazskago kraya izvlechennyh iz posemejnyh spiskov 1886 g Transkafkasya Bolgesinin Nufusuna Dair 1886 Yili Aile Listelerinden Edinilmis istatistik Verilerin Ozeti Tiflis 1893 Kars oblasti 262 347 29 Haziran 2024 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 22 Haziran 2025 gtdArdahan merkez koyleriAcikyazi Agacli Agzipek Akyaka Alagoz Altas Ardicdere Asagikurtoglu Bagdasan Balikcilar Bayramoglu Besiktas Binbasar Buyuksutluce Caglayik Calabas Camlicatak Cataldere Catalkopru Cegilli Cetinsu Cimenkaya Dagci Dagevi Dedegul Degirmenli Derindere Edegul Golgeli Guzcimeni Guzelyurt Haciali Haskoy Hocvan Haskoy Kartalpinar Kazlikoy Kirac Kocakoy Koprucuk Kucuksutluce Lehimli Mesedibi Nebioglu Ortagecit Otbicen Ovapinar Olcek Omeraga Samanbeyli Sariyamac Sugoze Sulakyurt Taslidere Tazekoy Tepeler Tepesuyu Tuncoluk Uzunova Yalnizcam Yaylacik Yokusdibi YukarikurtogluEski koyler Mahalleler Ahalseni Akameti Almona Anusivani Ardana Burdosani Gurcayir Harosmani Kamrasori Kandreti Karabag Kargsopeli Kizil Kilise Kutarmeliki Meidani Mindaseni Nakomlari Petre Pavle Sadgomi Sepishevi Siglaseni Sirazi Suaeklesia Tagureti Tikaseni Tkistavi Vacara Kategoriler Ardahan merkez belde ve koyleriArdahan ili tarihiTao KlarcetiGizli kategoriler Webarsiv sablonu wayback baglantilariISBN sihirli baglantisini kullanan sayfalar
