Folat metabolizması, folat ve onun türevlerinin hücre içinde tek karbon (C1) birimlerinin taşınması, dönüştürülmesi ve yeniden kullanılması süreçlerini kapsar. Bu metabolik yolak, DNA sentezi, metiyonin üretimi, metilasyon tepkimeleri ve hücre bölünmesi gibi yaşamsal süreçlerde kritik rol oynar.
Folatın biyolojik rolleri
| ]Folat, vücutta aktif formu olan 5-metiltetrahidrofolata (5-MTHF) dönüştürülür. Bu form, ’in metiyonine dönüşümünde metil donörü olarak görev yapar. Ayrıca timidin ve sentezinde rol alarak DNA sentezi için gereklidir.
Folat metabolizması döngüsü
| ]Folat metabolizması, birbirine bağlı birkaç döngüden oluşur:
Folat döngüsü – Folatın dihidrofolat (DHF) ve tetrahidrofolat (THF) arasında dönüşümünü içerir.
Metiyonin döngüsü – Homosistein’in metiyonine dönüştüğü ve S-adenozilmetiyonin (SAM) üretiminin gerçekleştiği döngüdür.
Transsülfürasyon yolu – Homosistein’in sisteine dönüştüğü alternatif metabolik yoldur.
Bu döngüler, özellikle MTHFR (metilentetrahidrofolat redüktaz) enzimi aracılığıyla birbirine bağlanır.
Bozukluklar
| ]Folat metabolizmasındaki bozukluklar, hem genetik mutasyonlardan hem de yetersiz folat alımından kaynaklanabilir. Başlıca sonuçlar:
Depresyon ve bilişsel bozukluklar
Klinik önemi
| ]Folat metabolizması, B12 vitamini ve B6 vitamini ile yakın ilişkilidir. Bu vitaminlerin eksikliği, folat döngüsünün bozulmasına ve metilasyon süreçlerinin aksamasına neden olur. Ayrıca, MTHFR geninde görülen C677T gibi polimorfizmler, metilasyon kapasitesini azaltarak çeşitli hastalıklara yatkınlık oluşturabilir.
Tedavi ve destek
| ]Folat metabolizmasında bozukluk saptanan kişilerde, genellikle aktif folat formu olan (Leucovorin) veya 5-MTHF desteği kullanılır. Bazı durumlarda B12 vitamini ve B6 vitamini ile kombine tedavi önerilir.
Ayrıca bakınız
| ]
Kaynakça
| ]- ^ a b "Folate — Health Professional Fact Sheet". U.S. National Institutes of Health. 27 Ekim 2010 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Ekim 2025.
- ^ Bailey, L. B. (2009). "Folate metabolism and requirements". The Journal of Nutrition. 139 (12). ss. 2113-2117. doi:10.3945/jn.109.113670.
- ^ Lucock, M. (2000). "Folic acid: nutritional biochemistry, molecular biology, and role in disease processes". Molecular Genetics and Metabolism. 71 (1–2). ss. 121-138. doi:10.1006/mgme.2000.3027.
- ^ Selhub, J. (2002). "Folate, vitamin B12 and vitamin B6 and one-carbon metabolism". The Journal of Nutrition. 132 (8). ss. 2336S–2340S. doi:10.1093/jn/132.8.2336S.
- ^ Scaglione, F. (2014). "Folate, folic acid and 5-methyltetrahydrofolate are not the same thing". Xenobiotica. 44 (5). ss. 480-488. doi:10.3109/00498254.2013.845705.
wikipedia, wiki, viki, vikipedia, oku, kitap, kütüphane, kütübhane, ara, ara bul, bul, herşey, ne arasanız burada,hikayeler, makale, kitaplar, öğren, wiki, bilgi, tarih, yukle, izle, telefon için, turk, türk, türkçe, turkce, nasıl yapılır, ne demek, nasıl, yapmak, yapılır, indir, ücretsiz, ücretsiz indir, bedava, bedava indir, mp3, video, mp4, 3gp, jpg, jpeg, gif, png, resim, müzik, şarkı, film, film, oyun, oyunlar, mobil, cep telefonu, telefon, android, ios, apple, samsung, iphone, xiomi, xiaomi, redmi, honor, oppo, nokia, sonya, mi, pc, web, computer, bilgisayar
Vikipedi ozgur ansiklopedi Folat metabolizmasi folat ve onun turevlerinin hucre icinde tek karbon C1 birimlerinin tasinmasi donusturulmesi ve yeniden kullanilmasi sureclerini kapsar Bu metabolik yolak DNA sentezi metiyonin uretimi metilasyon tepkimeleri ve hucre bolunmesi gibi yasamsal sureclerde kritik rol oynar Folatin biyolojik rolleri span Folat vucutta aktif formu olan 5 metiltetrahidrofolata 5 MTHF donusturulur Bu form in metiyonine donusumunde metil donoru olarak gorev yapar Ayrica timidin ve sentezinde rol alarak DNA sentezi icin gereklidir Folat metabolizmasi dongusu span Folat metabolizmasi birbirine bagli birkac donguden olusur Folat dongusu Folatin dihidrofolat DHF ve tetrahidrofolat THF arasinda donusumunu icerir Metiyonin dongusu Homosistein in metiyonine donustugu ve S adenozilmetiyonin SAM uretiminin gerceklestigi dongudur Transsulfurasyon yolu Homosistein in sisteine donustugu alternatif metabolik yoldur Bu donguler ozellikle MTHFR metilentetrahidrofolat reduktaz enzimi araciligiyla birbirine baglanir Bozukluklar span Folat metabolizmasindaki bozukluklar hem genetik mutasyonlardan hem de yetersiz folat alimindan kaynaklanabilir Baslica sonuclar Megaloblastik anemi Noral tup defekti Serebral folat eksikligi Depresyon ve bilissel bozukluklar Klinik onemi span Folat metabolizmasi B12 vitamini ve B6 vitamini ile yakin iliskilidir Bu vitaminlerin eksikligi folat dongusunun bozulmasina ve metilasyon sureclerinin aksamasina neden olur Ayrica MTHFR geninde gorulen C677T gibi polimorfizmler metilasyon kapasitesini azaltarak cesitli hastaliklara yatkinlik olusturabilir Tedavi ve destek span Folat metabolizmasinda bozukluk saptanan kisilerde genellikle aktif folat formu olan Leucovorin veya 5 MTHF destegi kullanilir Bazi durumlarda B12 vitamini ve B6 vitamini ile kombine tedavi onerilir Ayrica bakiniz span Folat Serebral folat eksikligi MTHFR DNA metilasyonu Kaynakca span a b Folate Health Professional Fact Sheet U S National Institutes of Health 27 Ekim 2010 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 6 Ekim 2025 Bailey L B 2009 Folate metabolism and requirements The Journal of Nutrition 139 12 ss 2113 2117 doi 10 3945 jn 109 113670 Lucock M 2000 Folic acid nutritional biochemistry molecular biology and role in disease processes Molecular Genetics and Metabolism 71 1 2 ss 121 138 doi 10 1006 mgme 2000 3027 Selhub J 2002 Folate vitamin B12 and vitamin B6 and one carbon metabolism The Journal of Nutrition 132 8 ss 2336S 2340S doi 10 1093 jn 132 8 2336S Scaglione F 2014 Folate folic acid and 5 methyltetrahydrofolate are not the same thing Xenobiotica 44 5 ss 480 488 doi 10 3109 00498254 2013 845705 Kategoriler BiyokimyaMetabolizmaVitaminler
