| Ozan Camii | |
|---|---|
![]() | |
| Yerel ad | |
| Konum | Ozan Caddesi ile Ruhullah Ahundov Caddesi'nin kesişimi |
| En Yakın Şehir | Gence |
| Alan | Azerbaycan |
Ozan Camii, Azerbaycan’ın Gence şehrinde bulunan, 1884 yılında inşa edilmiş cami ve tarihî-mimarlık anıtıdır.
Cami, Azerbaycan Cumhuriyeti Bakanlar Kurulunun 2 Ağustos 2001 tarihli ve 132 sayılı kararı ile yerel öneme sahip taşınmaz tarih ve kültür anıtlarının listesine dâhil edilmiştir.
Tarihi
| ]Ozan Camii, 1884 yılında Ozan mahallesi sakinlerinin katkılarıyla Gence şehrinde inşa edilmiştir. Ancak anıtın giriş kemeri üzerindeki kitabede yapının inşa tarihi olarak 1786 yılı gösterilmektedir. Yapının toplam alanı 357,8 m², kullanılabilir alanı ise 223,8 m²’dir. Caminin ana bölümü, kubbe ile örtülmüş kare planlı ibadet salonudur. Yan kısımlarda 2 yardımcı oda bulunmaktadır.
1907 yılında yayımlanan “Molla Nasreddin” dergisinin 12. sayısında, Ozan mahallesinde yaşayanların yardımıyla 1906 yılında caminin onarımı için 2.000 manat para toplandığı bilgisine yer verilmiştir. 1920 yılında Gence isyanında şehri kuşatan Bolşevikler tarafından açılan top ateşiyle caminin bir kısmı yıkılmıştır. Ayrıca, isyan bastırılırken camiye sığınan yerel halk caminin içinde diri diri yakılmıştır. Aslen Gence’li olan asker pilot ve göçmen Mehmet Altunbay, camide gerçekleşen olaya bizzat tanık olmuş ve bunu 1989 yılında Ankara’da yayımlanan kitabında anlatmıştır. Kendi kitabında şöyle belirtmektedir:
Ozan Camii’nin ortasında, yangından kavrulmuş yüzlerce insanın cesedi korkunç bir manzara oluşturuyordu… Diri diri yakılan masum insanların kanı ve yağı, kömürleşen kapının altından dışarı akıyordu. Cesetler arasında bir şekilde yanmamış, fakat kararmış yüzler, el ve ayak parçaları, saç tutamları, facianın dehşetini daha da artırıyordu. Sokağın öbür ucunda beş-altı Ermeni akordeon çalıyordu.
Azerbaycan’da Sovyet işgalinden sonra resmî olarak 1928 yılından itibaren dinle mücadeleye başlanmıştır. Aynı yılın Aralık ayında Azerbaycan KP MK, birçok cami, kilise ve sinagogu eğitici amaçlarla kullanılmak üzere kulüplerin yönetimine vermiştir. 1917 yılında Azerbaycan’da 3.000 cami bulunuyorken, 1927’de bu sayı 1.700’e, 1928’de 1.369’a, 1933’te ise 17’ye düşmüştür. Ozan Camii de bu dönemde ibadete kapatılmış, binasında önce görme engelliler için bir artel, daha sonra ise bir gıda mağazası açılmıştır. Caminin binası 1979 yılında restore edilmiştir. İç duvarlara ressam Rüstem Hüseyinguliyev tarafından resimler yapılmıştır. Burada Nizami Anı Müzesi ve bir kitapçı da faaliyet göstermiştir.
Azerbaycan bağımsızlığını yeniden kazandıktan sonra cami, Azerbaycan Cumhuriyeti Bakanlar Kurulunun 2 Ağustos 2001 tarihli ve 132 sayılı kararı ile yerel öneme sahip taşınmaz tarih ve kültür anıtlarının listesine dâhil edilmiştir. Günümüzde camide bir kütüphane faaliyet göstermektedir.
Dış bağlantılar
| ]- Gence Ozan camii/ EL Tv
- Ozan Camii Bolşeviklerin top atışlarıyla yıkıldı/ Bele bele İşler
- Gence'de soykırıma tanıklık eden tarihi Ozan Camii / Baku Tv
- Ozan Camii: Kanlı Tarihin Taş Kalıntısı / Azərbaycan Dövlət İnformasiya Agentliyi
Kaynakça
| ]- ^ Məmmədov, Mərdan (2021). Gəncə abidələri (Azerice). Bakü: Azərnəşr. s. 32. 18 Eylül 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Eylül 2024.
- ^ a b c d Əhmədov, Fərrux (1998). Gəncənin tarix yaddaşı (Azerice). Bakü: Şirvannəşr. s. 158. 18 Eylül 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Eylül 2024.
- ^ "Gəncə şəhəri Ozan məscidi". sirat.az. 14 Mart 2022. Erişim tarihi: 18 Eylül 2024.
- ^ a b "Gəncə Daşların yaddaşı - Ozan məscidi". Trend.Az (Azerice). 13 Mart 2020. 30 Mayıs 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Eylül 2024.
- ^ Gəncənin maddi mədəniyyət abidələri (Azerice). Bakü: Nurlan. 2004. s. 61. 19 Eylül 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Eylül 2024.
- ^ Yunusov, Arif (2004). Azərbaycanda İslam (PDF) (Azerice). Bakü: Zaman. s. 140. 5 Temmuz 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 14 Aralık 2022.
- ^ a b Yunusov, Arif (2004). Azərbaycanda İslam (PDF) (Azerice). Bakü: Zaman. s. 141. 5 Temmuz 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 14 Aralık 2022.
- ^ Ələsgərova, Nəsrin (15 Ocak 2005). "Ислам в Азербайджане: история и современность | Heinrich Böll Stiftung | Tbilisi - South Caucasus Region". ge.boell.org (Rusça). 13 Eylül 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 4 Eylül 2024.
- ^ "Azərbaycan Respublikası Nazirlər Kabinetinin 2001-ci il 2 avqust Tarixli 132 nömrəli qərarı ilə təsdiq edilmişdir" (PDF) (Azerice). mct.gov.az. 2 Ağustos 2001. 7 Temmuz 2021 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Aralık 2022.
- ^ Hacıyev, Rauf (18 Mayıs 2016). "Ozan məscidi: Qanlı tarixin daş yadigarı". Azərbaycan Dövlət İnformasiya Agentliyi. Erişim tarihi: 18 Eylül 2024.
- ^ "Gəncənin qanlı tarixinin lal şahidi: Ozan məscidi". gencexeber.az (Azerice). 13 Ağustos 2021. 19 Eylül 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Eylül 2024.
wikipedia, wiki, viki, vikipedia, oku, kitap, kütüphane, kütübhane, ara, ara bul, bul, herşey, ne arasanız burada,hikayeler, makale, kitaplar, öğren, wiki, bilgi, tarih, yukle, izle, telefon için, turk, türk, türkçe, turkce, nasıl yapılır, ne demek, nasıl, yapmak, yapılır, indir, ücretsiz, ücretsiz indir, bedava, bedava indir, mp3, video, mp4, 3gp, jpg, jpeg, gif, png, resim, müzik, şarkı, film, film, oyun, oyunlar, mobil, cep telefonu, telefon, android, ios, apple, samsung, iphone, xiomi, xiaomi, redmi, honor, oppo, nokia, sonya, mi, pc, web, computer, bilgisayar
Vikipedi ozgur ansiklopedi Ozan CamiiYerel adKonumOzan Caddesi ile Ruhullah Ahundov Caddesi nin kesisimiEn Yakin SehirGenceAlanAzerbaycan Ozan Camii Azerbaycan in Gence sehrinde bulunan 1884 yilinda insa edilmis cami ve tarihi mimarlik anitidir Cami Azerbaycan Cumhuriyeti Bakanlar Kurulunun 2 Agustos 2001 tarihli ve 132 sayili karari ile yerel oneme sahip tasinmaz tarih ve kultur anitlarinin listesine dahil edilmistir Tarihi span Ozan Camii 1884 yilinda Ozan mahallesi sakinlerinin katkilariyla Gence sehrinde insa edilmistir Ancak anitin giris kemeri uzerindeki kitabede yapinin insa tarihi olarak 1786 yili gosterilmektedir Yapinin toplam alani 357 8 m kullanilabilir alani ise 223 8 m dir Caminin ana bolumu kubbe ile ortulmus kare planli ibadet salonudur Yan kisimlarda 2 yardimci oda bulunmaktadir 1907 yilinda yayimlanan Molla Nasreddin dergisinin 12 sayisinda Ozan mahallesinde yasayanlarin yardimiyla 1906 yilinda caminin onarimi icin 2 000 manat para toplandigi bilgisine yer verilmistir 1920 yilinda Gence isyaninda sehri kusatan Bolsevikler tarafindan acilan top atesiyle caminin bir kismi yikilmistir Ayrica isyan bastirilirken camiye siginan yerel halk caminin icinde diri diri yakilmistir Aslen Gence li olan asker pilot ve gocmen Mehmet Altunbay camide gerceklesen olaya bizzat tanik olmus ve bunu 1989 yilinda Ankara da yayimlanan kitabinda anlatmistir Kendi kitabinda soyle belirtmektedir Ozan Camii nin ortasinda yangindan kavrulmus yuzlerce insanin cesedi korkunc bir manzara olusturuyordu Diri diri yakilan masum insanlarin kani ve yagi komurlesen kapinin altindan disari akiyordu Cesetler arasinda bir sekilde yanmamis fakat kararmis yuzler el ve ayak parcalari sac tutamlari facianin dehsetini daha da artiriyordu Sokagin obur ucunda bes alti Ermeni akordeon caliyordu Azerbaycan da Sovyet isgalinden sonra resmi olarak 1928 yilindan itibaren dinle mucadeleye baslanmistir Ayni yilin Aralik ayinda Azerbaycan KP MK bircok cami kilise ve sinagogu egitici amaclarla kullanilmak uzere kuluplerin yonetimine vermistir 1917 yilinda Azerbaycan da 3 000 cami bulunuyorken 1927 de bu sayi 1 700 e 1928 de 1 369 a 1933 te ise 17 ye dusmustur Ozan Camii de bu donemde ibadete kapatilmis binasinda once gorme engelliler icin bir artel daha sonra ise bir gida magazasi acilmistir Caminin binasi 1979 yilinda restore edilmistir Ic duvarlara ressam Rustem Huseyinguliyev tarafindan resimler yapilmistir Burada Nizami Ani Muzesi ve bir kitapci da faaliyet gostermistir Azerbaycan bagimsizligini yeniden kazandiktan sonra cami Azerbaycan Cumhuriyeti Bakanlar Kurulunun 2 Agustos 2001 tarihli ve 132 sayili karari ile yerel oneme sahip tasinmaz tarih ve kultur anitlarinin listesine dahil edilmistir Gunumuzde camide bir kutuphane faaliyet gostermektedir Dis baglantilar span Gence Ozan camii EL Tv Ozan Camii Bolseviklerin top atislariyla yikildi Bele bele Isler Gence de soykirima taniklik eden tarihi Ozan Camii Baku Tv Ozan Camii Kanli Tarihin Tas Kalintisi Azerbaycan Dovlet Informasiya AgentliyiKaynakca span Memmedov Merdan 2021 Gence abideleri Azerice Baku Azernesr s 32 18 Eylul 2024 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 17 Eylul 2024 a b c d Ehmedov Ferrux 1998 Gencenin tarix yaddasi Azerice Baku Sirvannesr s 158 18 Eylul 2024 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 18 Eylul 2024 Gence seheri Ozan mescidi sirat az 14 Mart 2022 Erisim tarihi 18 Eylul 2024 Arsivlenmesi gereken baglantiya sahip kaynak sablonu iceren maddeler link a b Gence Daslarin yaddasi Ozan mescidi Trend Az Azerice 13 Mart 2020 30 Mayis 2024 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 18 Eylul 2024 Gencenin maddi medeniyyet abideleri Azerice Baku Nurlan 2004 s 61 19 Eylul 2024 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 19 Eylul 2024 Yunusov Arif 2004 Azerbaycanda Islam PDF Azerice Baku Zaman s 140 5 Temmuz 2023 tarihinde kaynagindan arsivlendi PDF Erisim tarihi 14 Aralik 2022 a b Yunusov Arif 2004 Azerbaycanda Islam PDF Azerice Baku Zaman s 141 5 Temmuz 2023 tarihinde kaynagindan arsivlendi PDF Erisim tarihi 14 Aralik 2022 Elesgerova Nesrin 15 Ocak 2005 Islam v Azerbajdzhane istoriya i sovremennost Heinrich Boll Stiftung Tbilisi South Caucasus Region ge boell org Rusca 13 Eylul 2019 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 4 Eylul 2024 Azerbaycan Respublikasi Nazirler Kabinetinin 2001 ci il 2 avqust Tarixli 132 nomreli qerari ile tesdiq edilmisdir PDF Azerice mct gov az 2 Agustos 2001 7 Temmuz 2021 tarihinde kaynagindan PDF arsivlendi Erisim tarihi 14 Aralik 2022 Haciyev Rauf 18 Mayis 2016 Ozan mescidi Qanli tarixin das yadigari Azerbaycan Dovlet Informasiya Agentliyi Erisim tarihi 18 Eylul 2024 Arsivlenmesi gereken baglantiya sahip kaynak sablonu iceren maddeler link Gencenin qanli tarixinin lal sahidi Ozan mescidi gencexeber az Azerice 13 Agustos 2021 19 Eylul 2024 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 18 Eylul 2024 gtdAzerbaycan da camilerAbseronBibiheybet Camii Icerisehir Cuma Gazi Fazlulah Bin Osman Haydar Camii Muhammed Camii Sah Mescidi Taze Pir Camii Buzovna Cuma Nizameddin CamiiAranOzan Zarrabi CamiiSirvanSirvan SalyanKarabagAsagi Govher Aga Camii Col Kale Camii Haci Yusuflu Camii Kuyuluk Camii Mamay Camii Merdinli Camii Saatli Yukari Govher Aga Camii Hoca Mercanli Camii Agdam Cuma Ibrahim Camii NahcivanAmbaras Camii Cilovhanli Camii VenendKuba Hacmaz Erdebil Haci Cafer Hil Rustov Camii Gilehli Imam Ali Seki Han Omer Efendi Kisa Minareli Seki CumaLenkeran AstaraKucuk Pazar Camii Kategori 1884 te kurulan olusumlarGizli kategoriler Arsivlenmesi gereken baglantiya sahip kaynak sablonu iceren maddelerKullanimdan kaldirilmis goruntu sozdizimi kullanan sayfalar
