Azərbaycanca
Deutsch
日本語
Lietuvos
සිංහල
Türkçe
Українська
United State
Mansio, (Latince mansus kelimesinden türemiştir; manere yani “kalmak” fiilinin geçmiş zaman Sıfat-fiili) Roma İmparatorluğu'nda resmi ulaşım güzergahları üzerinde yer alan ve bakımı da merkezi hükümet tarafından yapılan konaklama noktalarıydı. Bu yapılar, resmî görevle seyahat eden memurlar ve görevliler için geçici konaklama amacıyla kullanılırdı.
Arka plan
Antik Dünyayı kateden yollar, daha sonraları Romalılar tarafından etüt edilerek geliştirildi ve titizlikle bakımları yapıldı. Bu yollar üzerinde düzenli aralıklarla, castra olarak bilinen özel amaçlı dinlenme durakları bulunuyordu. Muhtemelen başlangıçta basit askeri kamp alanları şeklinde kurulan bu duraklar, zamanla askeri birlikler için kışlaları ve erzak depolarını (horrea) içerecek şekilde donatıldı.
Zamanla, seyahat eden ileri gelenler ve yetkililer için daha sofistike bir barınma ihtiyacı ortaya çıktı. Latince mansio terimi, seyahat ederken bir yerde gecelemek anlamına gelen manere fiilinden türemiştir (bu kelimenin İngilizce "mansion" kelimesinin kaynağı olması muhtemeldir, ancak kullanımları tamamen farklıdır). Genellikle villa formunda olan bu kapsamlı yapılar, seyahat edenlerin dinlenmesine ve ihtiyaçlarını gidermesine hizmet ediyordu. Misafirlerin kimliklerini doğrulamak için pasaport sunmaları bekleniyordu.
Birçok durumda, bu mansio'lar çevresinde, aynı zamanda eyalet yetkililerinin villaları, kaleler ve hatta nihayetinde şehirler de dahil olmak üzere, konaklamayı destekleyen bir altyapı gelişti. Öküz arabaları günde yaklaşık 30 km yol alabildiğinden ve yayalar biraz daha fazla yol kat edebildiğinden, her mansio bir sonrakine yaklaşık 25 ila 30 km uzaklıkta konumlandırılmıştı.
Her mansio'da, denilen kişiler, kiralanmak üzere at arabaları ( ; Essedum) ve hükümet yazışmalarını iletmek için araçlar bulunduruyordu.
333 yılında hazırlanmış bir yol kitabı olan Itinerarium Burdigalense, Bordeaux'dan Kudüs'e kadar olan mansio'ları, aradaki mutationes (değişim istasyonları) ile birlikte, civitates (şehirler), vici (köyler) veya castella (kalecikler) olarak adlandırılan diğer daha önemli yerleri sırasıyla listeler. Bir yer ile diğeri arasındaki lig veya (mil) sayısı da belirtilmiştir.
Günümüzde de, yeni mansio alanları keşfedilmeye devam etmekte ve bu alanlarda arkeolojik bulgular gün yüzüne çıkmaktadır. Örneğin, Temmuz 2024'te Orvieto yakınlarındaki Coriglia mevkiinde bulunan bir malikanede üzerinde "Roma" yazısı taşıyan bir yüzük keşfedildi.
Mansionarius veya paramonarius
Mansio'ların yönetimi, "mainsanarius" adı verilen bir memurun sorumluluğundaydı.
Beşinci ve altıncı yüzyıllarda Hristiyan Batı'da piskoposlar yönetimi devraldıkça, mansionarius unvanı yeni anlamlar kazanmaya başladı. Dördüncü Ekümenik Konsil'in (451) 2. kanonunda mansionarius, prosmonarius/paramonarius kelimelerinin bir eş anlamlısı olarak kullanılmıştır.
Örnekler
Britanya
- Alfoldean, , Batı Sussex (2006 dizisi olan arkeolojik televizyon programı tarafından yapılan bir kazının konusu), Londra ve Chichester arasındaki Stane Caddesi güzergahındaki muhtemel dört malikaneden biri
- Chelmsford
- , Mildenhall, Wiltshire ( Time Team, 2010)
- Godmanchester, Godmanchester'daki Roman Konağı
- , Duvar, Staffordshire
Diğer
- Le Mesnil
Diğer yol istasyonu türleri
Resmi olmayan gezginler de dinlenmeye ihtiyaç duyuyordu ve genellikle mansio'larla aynı yerlerde farklı derecelerde tesisler mevcuttu.
Cauponae
Mansio'ların yakınlarına özel cauponae (han/konaklama yeri) sistemi kurulmuştu. Bunlar da mansio'larla aynı işlevleri görüyordu, ancak hırsızlar ve fahişeler gibi kişilerce sıkça ziyaret edildikleri için pek iyi bir şöhretleri yoktu. Günümüze kalıntıları ulaşan az sayıdaki örneğin duvarları grafitilerle doludur.
Tabernae
Kibar gezginler, cauponae'den daha iyi konaklama yerlerine ihtiyaç duyuyordu. Roma yollarının (viae) ilk dönemlerinde, resmi olmayan seyahatlerin az olduğu zamanlarda, yola yakın evlerin talep üzerine misafirperverlik sunması yasa gereği zorunluydu.
Sıkça ziyaret edilen bu evler, zamanla ilk tabernae'ye dönüştü. Latince "" kelimesi "kulübe" veya "baraka" anlamına gelir ve "levha" anlamına gelen tabula'dan türemiştir. Ancak buradaki "tabernae", günümüzde bildiğimiz "tavernalar (meyhaneler)"dan ziyade hosteller niteliğindeydi.
Bir tabernaculum veya küçük bir taberna ise, İbraniler için taşınabilir bir ibadet yeriydi ve bu da "tabernacle" kelimesinin kaynağını oluşturmuştur.
Roma İmparatorluğu büyüdükçe, onunla birlikte tabernae'ler de yayıldı ve gelişti. Bunlar daha lüks hale geldi ve verdikleri hizmete göre iyi ya da kötü şöhret kazandı.
En iyi hostellerden biri, Roma'nın önemli yollarından Via Appia üzerindeki Sinuessa'da bulunan Tabernae Caediciae idi. Bu taberna, fıçı fıçı şarap, peynir ve jambon gibi malzemeleri barındıran büyük bir depoya sahipti.
Günümüzdeki Renanya'daki veAlsas'taki Saverne gibi pek çok şehir, aslında bir taberna kompleksi etrafında kurulup gelişmiştir.
Mutationes
Roma yollarındaki üçüncü tip istasyonlar, araçlar ve hayvanlara hizmet vermek üzere kurulmuştu: Bunlar mutationes (değişim istasyonları) (Yunanca: ἀλλαγαὶ) olarak biliniyordu. Bu komplekslerde, sürücüler tekerlek ve araba tamircileri ile veterinerler (equarii medici) gibi uzmanlardan hizmet alabiliyordu. Örneğin, İmparator Tiberius, attan düşmesi sonucu kangrenden ölmekte olan kardeşi Drusus Germanicus'a yetişmek için bu istasyonlardaki at arabası aktarmalarını kullanarak 24 saat içinde 200 mil (yaklaşık 320 km) yol kat etmiştir.
- Örnekler: Ad Statuas (Trakya), Bitenas, Callum (Trakya), Colla, Tipaso
Stationes
Stationes (İstasyonlar) hakkında bilgilerimiz çoğunlukla Antoninus Yol Rehberi (Antonine Itinerary) 'nden gelmektedir ve bu istasyonların mansio'lara benzer olduğu düşünülmektedir.
Ayrıca bakınız
Kaynakça
- ^ a b c James W. Ermatinger "The Roman Empire, A Historical Encyclopedia" ABC-CLIO 2018 ss. 272-273
- ^ Smith, William, ed. (1890). "Mansio" . Dictionary of Greek and Roman Antiquities (3rd ed.). London: John Murray.
- ^ "Trovato un antico anello con la scritta Roma" 26 Temmuz 2024.
- ^ Dördüncü Ekümenik Konsil'in 2. kanonunda geçen "mansionarius" teriminin işlevi üzerine çeşitli yorumlar bulunmaktadır. Büyük Gregory'ye göre (Dial., i. 5), onun zamanında mansionarius, kiliseyi aydınlatma görevi olan bir kilise görevlisi (sakristan) idi. Prisca'daki "ostiarium" terimi de aynı anlama işaret eder. (xv. 694), iki farklı Yunanca okuma arasında kesin bir karar vermemekle birlikte, kastedilen kişinin "kilisenin kendisine ait olan şeylerden sorumlu olduğunu, belki de günümüzdeki kilise hademeleri gibi" bir görevi olduğunu düşünür. (xxviij. 29) bu terimi "concièrge" yani kapıcı olarak çevirir. da, "paramonarion" okumasını esas alarak benzer bir görüş benimser (Fleury çevirisinin notunda, cilt iii., s. 392). Ancak (i. 91), "paramonarius" kelimesini bir durak noktası anlamına gelen μονή (mansio) kelimesinden türetir. Bu durumda anlamı, kilisenin çiftliklerinden birinin yöneticisi (bir villicus) veya 'ın ifade ettiği gibi "bir kahya" (iii. 3, 1) olur. Beveridge, Justellus ile aynı fikirdedir, ancak μονή kelimesine "manastır" anlamı vermesiyle ayrılır. (., Apol. c. Arian, 67'deki μονή kullanımını karşılaştırın; Valesius burada "yolda bir istasyon" olarak anlarken, diğerleri "bir manastır" olarak anlar, bkz. St. Athanasius'un Tarihsel Yazıları, Giriş, s. xliv.). Bingham da bu yorumu (yani manastırla ilişkilendirilmesini) tercih eder. Suicer ise, doğru okuma olarak ele aldığı "paramonarios" kelimesinin bunu gerektirdiğini düşünür. Ona göre "prosmonarios" kelimesi ise "kilise görevlisi (sakristan)" anlamına gelirdi.
- ^ . "Alfoldean Roman site (1005838)". National Heritage List for England (NHLE) (İngilizce).
- ^ "Naturalis Historia/Liber VII - Wikisource". la.wikisource.org (Latince). 12 Mart 2009 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Mayıs 2025.
- ^ Bergier, Nicolas (1712). The General History of the Highways, in All Parts of the World, More Particularly in Great Britain: ... (İngilizce). printed: and are to be sold by D. Brown; W. Innis; G. Strahan; J. Morphew; and J. King.
Dış bağlantılar
- Mansio, Yunan ve Roma Eski Eserleri Sözlüğü, John Murray, Londra, 1875.
wikipedia, wiki, viki, vikipedia, oku, kitap, kütüphane, kütübhane, ara, ara bul, bul, herşey, ne arasanız burada,hikayeler, makale, kitaplar, öğren, wiki, bilgi, tarih, yukle, izle, telefon için, turk, türk, türkçe, turkce, nasıl yapılır, ne demek, nasıl, yapmak, yapılır, indir, ücretsiz, ücretsiz indir, bedava, bedava indir, mp3, video, mp4, 3gp, jpg, jpeg, gif, png, resim, müzik, şarkı, film, film, oyun, oyunlar, mobil, cep telefonu, telefon, android, ios, apple, samsung, iphone, xiomi, xiaomi, redmi, honor, oppo, nokia, sonya, mi, pc, web, computer, bilgisayar
Mansio Latince mansus kelimesinden turemistir manere yani kalmak fiilinin gecmis zaman Sifat fiili Roma Imparatorlugu nda resmi ulasim guzergahlari uzerinde yer alan ve bakimi da merkezi hukumet tarafindan yapilan konaklama noktalariydi Bu yapilar resmi gorevle seyahat eden memurlar ve gorevliler icin gecici konaklama amaciyla kullanilirdi Almanya nin Eining kentindeki bir Roma mansiosunun temeliArka planSzazhalombatta Dunafured kalesinin plani Matrica Macaristan mansio Antik Dunyayi kateden yollar daha sonralari Romalilar tarafindan etut edilerek gelistirildi ve titizlikle bakimlari yapildi Bu yollar uzerinde duzenli araliklarla castra olarak bilinen ozel amacli dinlenme duraklari bulunuyordu Muhtemelen baslangicta basit askeri kamp alanlari seklinde kurulan bu duraklar zamanla askeri birlikler icin kislalari ve erzak depolarini horrea icerecek sekilde donatildi Zamanla seyahat eden ileri gelenler ve yetkililer icin daha sofistike bir barinma ihtiyaci ortaya cikti Latince mansio terimi seyahat ederken bir yerde gecelemek anlamina gelen manere fiilinden turemistir bu kelimenin Ingilizce mansion kelimesinin kaynagi olmasi muhtemeldir ancak kullanimlari tamamen farklidir Genellikle villa formunda olan bu kapsamli yapilar seyahat edenlerin dinlenmesine ve ihtiyaclarini gidermesine hizmet ediyordu Misafirlerin kimliklerini dogrulamak icin pasaport sunmalari bekleniyordu Bircok durumda bu mansio lar cevresinde ayni zamanda eyalet yetkililerinin villalari kaleler ve hatta nihayetinde sehirler de dahil olmak uzere konaklamayi destekleyen bir altyapi gelisti Okuz arabalari gunde yaklasik 30 km yol alabildiginden ve yayalar biraz daha fazla yol kat edebildiginden her mansio bir sonrakine yaklasik 25 ila 30 km uzaklikta konumlandirilmisti Her mansio da denilen kisiler kiralanmak uzere at arabalari Essedum ve hukumet yazismalarini iletmek icin araclar bulunduruyordu 333 yilinda hazirlanmis bir yol kitabi olan Itinerarium Burdigalense Bordeaux dan Kudus e kadar olan mansio lari aradaki mutationes degisim istasyonlari ile birlikte civitates sehirler vici koyler veya castella kalecikler olarak adlandirilan diger daha onemli yerleri sirasiyla listeler Bir yer ile digeri arasindaki lig veya mil sayisi da belirtilmistir Gunumuzde de yeni mansio alanlari kesfedilmeye devam etmekte ve bu alanlarda arkeolojik bulgular gun yuzune cikmaktadir Ornegin Temmuz 2024 te Orvieto yakinlarindaki Coriglia mevkiinde bulunan bir malikanede uzerinde Roma yazisi tasiyan bir yuzuk kesfedildi Mansionarius veya paramonariusMansio larin yonetimi mainsanarius adi verilen bir memurun sorumlulugundaydi Besinci ve altinci yuzyillarda Hristiyan Bati da piskoposlar yonetimi devraldikca mansionarius unvani yeni anlamlar kazanmaya basladi Dorduncu Ekumenik Konsil in 451 2 kanonunda mansionarius prosmonarius paramonarius kelimelerinin bir es anlamlisi olarak kullanilmistir OrneklerBritanya Alfoldean Bati Sussex 2006 dizisi olan arkeolojik televizyon programi tarafindan yapilan bir kazinin konusu Londra ve Chichester arasindaki Stane Caddesi guzergahindaki muhtemel dort malikaneden biri Chelmsford Mildenhall Wiltshire Time Team 2010 Godmanchester Godmanchester daki Roman Konagi Duvar StaffordshireDiger Le MesnilDiger yol istasyonu turleriResmi olmayan gezginler de dinlenmeye ihtiyac duyuyordu ve genellikle mansio larla ayni yerlerde farkli derecelerde tesisler mevcuttu Cauponae Mansio larin yakinlarina ozel cauponae han konaklama yeri sistemi kurulmustu Bunlar da mansio larla ayni islevleri goruyordu ancak hirsizlar ve fahiseler gibi kisilerce sikca ziyaret edildikleri icin pek iyi bir sohretleri yoktu Gunumuze kalintilari ulasan az sayidaki ornegin duvarlari grafitilerle doludur Tabernae Kibar gezginler cauponae den daha iyi konaklama yerlerine ihtiyac duyuyordu Roma yollarinin viae ilk donemlerinde resmi olmayan seyahatlerin az oldugu zamanlarda yola yakin evlerin talep uzerine misafirperverlik sunmasi yasa geregi zorunluydu Sikca ziyaret edilen bu evler zamanla ilk tabernae ye donustu Latince kelimesi kulube veya baraka anlamina gelir ve levha anlamina gelen tabula dan turemistir Ancak buradaki tabernae gunumuzde bildigimiz tavernalar meyhaneler dan ziyade hosteller niteligindeydi Bir tabernaculum veya kucuk bir taberna ise Ibraniler icin tasinabilir bir ibadet yeriydi ve bu da tabernacle kelimesinin kaynagini olusturmustur Roma Imparatorlugu buyudukce onunla birlikte tabernae ler de yayildi ve gelisti Bunlar daha luks hale geldi ve verdikleri hizmete gore iyi ya da kotu sohret kazandi En iyi hostellerden biri Roma nin onemli yollarindan Via Appia uzerindeki Sinuessa da bulunan Tabernae Caediciae idi Bu taberna fici fici sarap peynir ve jambon gibi malzemeleri barindiran buyuk bir depoya sahipti Gunumuzdeki Renanya daki veAlsas taki Saverne gibi pek cok sehir aslinda bir taberna kompleksi etrafinda kurulup gelismistir Mutationes Roma yollarindaki ucuncu tip istasyonlar araclar ve hayvanlara hizmet vermek uzere kurulmustu Bunlar mutationes degisim istasyonlari Yunanca ἀllagaὶ olarak biliniyordu Bu komplekslerde suruculer tekerlek ve araba tamircileri ile veterinerler equarii medici gibi uzmanlardan hizmet alabiliyordu Ornegin Imparator Tiberius attan dusmesi sonucu kangrenden olmekte olan kardesi Drusus Germanicus a yetismek icin bu istasyonlardaki at arabasi aktarmalarini kullanarak 24 saat icinde 200 mil yaklasik 320 km yol kat etmistir Ornekler Ad Statuas Trakya Bitenas Callum Trakya Colla TipasoStationes Stationes Istasyonlar hakkinda bilgilerimiz cogunlukla Antoninus Yol Rehberi Antonine Itinerary nden gelmektedir ve bu istasyonlarin mansio lara benzer oldugu dusunulmektedir Ayrica bakinizRoma Yol SistemiKaynakca a b c James W Ermatinger The Roman Empire A Historical Encyclopedia ABC CLIO 2018 ss 272 273 Smith William ed 1890 Mansio Dictionary of Greek and Roman Antiquities 3rd ed London John Murray Trovato un antico anello con la scritta Roma 26 Temmuz 2024 Dorduncu Ekumenik Konsil in 2 kanonunda gecen mansionarius teriminin islevi uzerine cesitli yorumlar bulunmaktadir Buyuk Gregory ye gore Dial i 5 onun zamaninda mansionarius kiliseyi aydinlatma gorevi olan bir kilise gorevlisi sakristan idi Prisca daki ostiarium terimi de ayni anlama isaret eder xv 694 iki farkli Yunanca okuma arasinda kesin bir karar vermemekle birlikte kastedilen kisinin kilisenin kendisine ait olan seylerden sorumlu oldugunu belki de gunumuzdeki kilise hademeleri gibi bir gorevi oldugunu dusunur xxviij 29 bu terimi concierge yani kapici olarak cevirir da paramonarion okumasini esas alarak benzer bir gorus benimser Fleury cevirisinin notunda cilt iii s 392 Ancak i 91 paramonarius kelimesini bir durak noktasi anlamina gelen monh mansio kelimesinden turetir Bu durumda anlami kilisenin ciftliklerinden birinin yoneticisi bir villicus veya in ifade ettigi gibi bir kahya iii 3 1 olur Beveridge Justellus ile ayni fikirdedir ancak monh kelimesine manastir anlami vermesiyle ayrilir Apol c Arian 67 deki monh kullanimini karsilastirin Valesius burada yolda bir istasyon olarak anlarken digerleri bir manastir olarak anlar bkz St Athanasius un Tarihsel Yazilari Giris s xliv Bingham da bu yorumu yani manastirla iliskilendirilmesini tercih eder Suicer ise dogru okuma olarak ele aldigi paramonarios kelimesinin bunu gerektirdigini dusunur Ona gore prosmonarios kelimesi ise kilise gorevlisi sakristan anlamina gelirdi Alfoldean Roman site 1005838 National Heritage List for England NHLE Ingilizce Arsivlenmesi gereken baglantiya sahip kaynak sablonu iceren maddeler link Naturalis Historia Liber VII Wikisource la wikisource org Latince 12 Mart 2009 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 16 Mayis 2025 Bergier Nicolas 1712 The General History of the Highways in All Parts of the World More Particularly in Great Britain Ingilizce printed and are to be sold by D Brown W Innis G Strahan J Morphew and J King Dis baglantilarMansio Yunan ve Roma Eski Eserleri Sozlugu John Murray Londra 1875