
Kontrollü yakma, genellikle ölü bitki örtüsü ve çürüyen malzeme topluluğunu temizlemek başta olmak üzere çeşitli amaçlarla önceden planlanmış kontrollü ateş yakma uygulamasıdır. Bu amaçlar; Amenajman, ekolojik restorasyon, arazi temizleme veya orman yangınlarıyla mücadele olabilir. Kontrollü yakma tarımda kullanılan kes-ve-yak() yöntemiyle de benzeşmektedir. Ayrıca kontrollü yangın, kontrollü yanma veya kontrollü ve amaçlı yakma şeklinde de ifade edilmektedir. Orman yangınlarıyla mücadelede kullanılan yöntemlerden birisi olan karşıateş yöntemi de bir çeşit kontrollü yakmadır.
Kontrollü yakmada; Yanıcı maddenin miktarının azaltılması, kesim artıklarının temizlenmesi, tohumlama için alan hazırlanması, yaban hayatı koşullarının iyileştirilmesi, türler arası rekabetin kontrolü, böcek ve hastalıkların kontrolü, bölgenin gençleştirilmesi, yangına bağlı türlerin sürekliliğini sağlama ve estetiksel değişim gibi amaçlar güdülmektedir. Fakat, kontrollü yakma yanlış koşullarda gerçekleştirilirse arzu edilmeyen sonuçlar doğurabilmektedir. kontrollü yakma binlerce yıldır dünya çapında yerli halklar tarafından biyolojik çeşitliliği teşvik etmek ve yabani mahsulleri yetiştirmek için kullanılmış ve kullanılmaktadır.
yanıcı maddenin yani yakıtın azaltılması ormanda ortaya çıkan örtü yangınlarının tepe yangınına dönüşmesini azaltacaktır. Özellikle kuru yakıtın(dal, ot, kesim artığı) bol olduğu ormanlarda ortaya çıkan yangın tepe yangınına daha hızlı dönüşecektir. Bu sebeple doğal yakıt özellikle orman yangının daha az olduğu soğuk aylarda kontrollü olarak yakılarak azaltılmakta ve orman yangınının büyümesi ve ortaya çıkma riski azaltılmaktadır. Kontrollü yakma, bazı ağaçların çimlenmesini teşvik etmekte ve fidelerin canlılığını artıran toprak katmanlarını ortaya çıkarmaktadır.
Prosedür
| ]Kontrollü bir yangın planlanırken personelin sağlık ve güvenliğinin korunması, yangının kaçmasının önlenmesi ve dumanın etkisinin azaltılması en önemli hususlardır. Dumanın etkisini en aza indirmek için, mümkün olduğunca yanma gündüz saatleriyle sınırlandırılmalıdır. Ayrıca ılıman iklimlerde, yerli türlerin sezon boyunca büyümeye başlamasından önce otlakların ve çayırların yakılması önemlidir, böylece yalnızca ilkbaharda daha erken sürgün veren yerli olmayan türler yangından etkilenir.
Kaynakça
| ]- ^ "Managing Brush Fires" (PDF). February 2017. 22 Ağustos 2014 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi.
- ^ "Kontrollü ve Amaçlı Yakma Teknikleri ve Kullanım Alanları" (PDF). Korunan Doğal Alanlar Sempozyumu. 8 Eylül 2005. 22 Haziran 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 22 Haziran 2024.
- ^ Palmer, Jane (29 Mart 2021). "Fire as Medicine: Learning from Native American Fire Stewardship". eos.org. 28 Haziran 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 22 Haziran 2024.
- ^ Guidelines for Low Intensity Bushfire Hazard Reduction Burning 12 Mart 2019 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Retrieved on 11-3-2009
- ^ "Reasons For Prescribed Fire In Forest Resource Management - A Guide for Prescribed Fire in Southern Forests". Bugwood.org. 24 Mart 2003. 5 Temmuz 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Haziran 2011.
- ^ Ontario Ministry of Natural Resources (May 2019). "Prescribed Burn Manual" (PDF). Ministry of Natural Resources. 13 Mayıs 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 7 Şubat 2024.
- ^ Guidelines for Low Intensity Brush Fire Hazard Reduction http://www.hillside.rfsa.org.au/lowintensityhrburn.pdf 12 Mart 2019 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Retrieved on May 8, 2016
- ^ Ditomaso, Joseph M.; Brooks, Matthew L.; Allen, Edith B.; Minnich, Ralph; Rice, Peter M.; Kyser, Guy B. (June 2006). "Control of Invasive Weeds with Prescribed Burning". Weed Technology (İngilizce). 20 (2). ss. 535-548. doi:10.1614/WT-05-086R1.1. ISSN 0890-037X.
wikipedia, wiki, viki, vikipedia, oku, kitap, kütüphane, kütübhane, ara, ara bul, bul, herşey, ne arasanız burada,hikayeler, makale, kitaplar, öğren, wiki, bilgi, tarih, yukle, izle, telefon için, turk, türk, türkçe, turkce, nasıl yapılır, ne demek, nasıl, yapmak, yapılır, indir, ücretsiz, ücretsiz indir, bedava, bedava indir, mp3, video, mp4, 3gp, jpg, jpeg, gif, png, resim, müzik, şarkı, film, film, oyun, oyunlar, mobil, cep telefonu, telefon, android, ios, apple, samsung, iphone, xiomi, xiaomi, redmi, honor, oppo, nokia, sonya, mi, pc, web, computer, bilgisayar
Vikipedi ozgur ansiklopedi sayfasindan yonlendirildi kontrollu olarak yakilan suceyrat Kontrollu yakma genellikle olu bitki ortusu ve curuyen malzeme toplulugunu temizlemek basta olmak uzere cesitli amaclarla onceden planlanmis kontrollu ates yakma uygulamasidir Bu amaclar Amenajman ekolojik restorasyon arazi temizleme veya orman yanginlariyla mucadele olabilir Kontrollu yakma tarimda kullanilan kes ve yak en yontemiyle de benzesmektedir Ayrica kontrollu yangin kontrollu yanma veya kontrollu ve amacli yakma seklinde de ifade edilmektedir Orman yanginlariyla mucadelede kullanilan yontemlerden birisi olan karsiates yontemi de bir cesit kontrollu yakmadir Kontrollu yakmada Yanici maddenin miktarinin azaltilmasi kesim artiklarinin temizlenmesi tohumlama icin alan hazirlanmasi yaban hayati kosullarinin iyilestirilmesi turler arasi rekabetin kontrolu bocek ve hastaliklarin kontrolu bolgenin genclestirilmesi yangina bagli turlerin surekliligini saglama ve estetiksel degisim gibi amaclar gudulmektedir Fakat kontrollu yakma yanlis kosullarda gerceklestirilirse arzu edilmeyen sonuclar dogurabilmektedir kontrollu yakma binlerce yildir dunya capinda yerli halklar tarafindan biyolojik cesitliligi tesvik etmek ve yabani mahsulleri yetistirmek icin kullanilmis ve kullanilmaktadir yanici maddenin yani yakitin azaltilmasi ormanda ortaya cikan ortu yanginlarinin tepe yanginina donusmesini azaltacaktir Ozellikle kuru yakitin dal ot kesim artigi bol oldugu ormanlarda ortaya cikan yangin tepe yanginina daha hizli donusecektir Bu sebeple dogal yakit ozellikle orman yanginin daha az oldugu soguk aylarda kontrollu olarak yakilarak azaltilmakta ve orman yangininin buyumesi ve ortaya cikma riski azaltilmaktadir Kontrollu yakma bazi agaclarin cimlenmesini tesvik etmekte ve fidelerin canliligini artiran toprak katmanlarini ortaya cikarmaktadir Prosedur span Kontrollu bir yangin planlanirken personelin saglik ve guvenliginin korunmasi yanginin kacmasinin onlenmesi ve dumanin etkisinin azaltilmasi en onemli hususlardir Dumanin etkisini en aza indirmek icin mumkun oldugunca yanma gunduz saatleriyle sinirlandirilmalidir Ayrica iliman iklimlerde yerli turlerin sezon boyunca buyumeye baslamasindan once otlaklarin ve cayirlarin yakilmasi onemlidir boylece yalnizca ilkbaharda daha erken surgun veren yerli olmayan turler yangindan etkilenir Kaynakca span Managing Brush Fires PDF February 2017 22 Agustos 2014 tarihinde kaynagindan PDF arsivlendi Kontrollu ve Amacli Yakma Teknikleri ve Kullanim Alanlari PDF Korunan Dogal Alanlar Sempozyumu 8 Eylul 2005 22 Haziran 2024 tarihinde kaynagindan arsivlendi PDF Erisim tarihi 22 Haziran 2024 Palmer Jane 29 Mart 2021 Fire as Medicine Learning from Native American Fire Stewardship eos org 28 Haziran 2024 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 22 Haziran 2024 Guidelines for Low Intensity Bushfire Hazard Reduction Burning 12 Mart 2019 tarihinde Wayback Machine sitesinde arsivlendi Retrieved on 11 3 2009 Reasons For Prescribed Fire In Forest Resource Management A Guide for Prescribed Fire in Southern Forests Bugwood org 24 Mart 2003 5 Temmuz 2011 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 25 Haziran 2011 Ontario Ministry of Natural Resources May 2019 Prescribed Burn Manual PDF Ministry of Natural Resources 13 Mayis 2024 tarihinde kaynagindan arsivlendi PDF Erisim tarihi 7 Subat 2024 Guidelines for Low Intensity Brush Fire Hazard Reduction http www hillside rfsa org au lowintensityhrburn pdf 12 Mart 2019 tarihinde Wayback Machine sitesinde arsivlendi Retrieved on May 8 2016 Ditomaso Joseph M Brooks Matthew L Allen Edith B Minnich Ralph Rice Peter M Kyser Guy B June 2006 Control of Invasive Weeds with Prescribed Burning Weed Technology Ingilizce 20 2 ss 535 548 doi 10 1614 WT 05 086R1 1 ISSN 0890 037X gtdOrmancilik Orman alanina gore ulkeler listesi Agac Dikme Gunu Turlerdehesa Orman bahceciligive yonetimKontrollu yanma Dendroloji Orman yasli buyume ATFS SmartWood agaclandirma yeniden agaclandirma Hortikultur Silvikultur AgacCevre konularAsit yagmuru Ormansizlasma Ekosistem hizmetleri Habitat parcalanmasi Istilaci turler Orman yanginiEndustrilerOrman bahceciligi Kerestecilik Ahsap kontrplak kagit hamuru ve kagit biyolojik komur biyokutle mangal komuru Palmiye yagi Bitkisel ipek kaucuk Agac ciftligi Odun Tahta yakit maun tik agaci Ahsap isciligiMesleklerOduncu Ranger gtdItfaiyeItfaiyeciTesislerYangin kulesiItfaiye araci Yangin sondurme gemisiYangin sondurucu Yangin muslugu Alev geciktirici Hayatin ceneleri Nomex Siren Duman dedektoruGeri tepme Yangin guvenligi Genel parlama Alev dili Gazli yangin sondurmeCesitliFloriyan Dunya Polis ve Itfaiye OyunlariOrman yanginiGenelEkipman ve taktiklerHavadan yangin sondurme Kontrollu yanma Karsiates Capali tirmik Orman yangini sondurme ekipmani ve personeliPersonelMekanListe Otorite kontroluNARA 10665895 Kategoriler Habitat yonetimiOrmancilik ve cevreGizli kategoriler Webarsiv sablonu wayback baglantilariNARA tanimlayicisi olan Vikipedi maddeleri