Kargan Savaşı, Bilge Kağan liderliğindeki Göktürkler ile Uygurlar arasında 717'de baş veren savaştır. Savaş, kesin Göktürk zaferiyle sonuçlanmıştır.
| Kargan Savaşı | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| |||||||
| Taraflar | |||||||
| Uygurlar | | ||||||
| Komutanlar ve liderler | |||||||
| Uygur İlteberi | Bilge Kağan | ||||||
| Güçler | |||||||
| bilinmiyor | bilinmiyor | ||||||
Savaş
Bilge Kağan ve Kül Tigin kardeşler devletin başına geçtiğinde devlet otoritesi iyice zayıflamış durumdaydı. Boy ayaklanmaları sürmekteydi, halk fakir ve aç bir durumdaydı. İyi bir yönetim kurmayı amaçlayan Bilge Kağan, kadim töreleri yeniden uygulamaya koyarak devletin eski gücünü ve otoritesini sağlamaya çalıştı. İlk iş olarak ordunun başına kardeşi Kül Tigin'i, vezirliğe Tonyukuk'u getirdi ve Türk boylarının ayaklanmalarını bastırmak amacıyla öncelikle Uygurlar'ın üzerine bir sefer başlattı. 717 yılında Göktürkler, Bilge Kağan liderliğinde Selenge Irmağı boyunca ilerledi ve Kargan geçidi denilen yerde Uygurlar'ı büyük bir bozguna uğrattı.
Sonuç olarak Uygur İlteberi kalan az sayıda destekçisiyle birlikte ülkenin doğusuna yani Çin'e doğru kaçtı. Uygurların bir boy olarak yer aldıkları Göktürk Devleti’nin mutlak hakimiyetini tanımamak için kaçtıkları düşünülmektedir.
Bilge Kağan Yazıtı'da Türk kağanının mücadelesi şöyle anlatılır:
Selenge kodı yorıpan Kargan kısılta ebin, barkın anda bozdum. (Selenge’den aşağıya yürüyerek Kargan vâdisinde evini, barkını orda bozdum)
Yışka agdı, Uygur ilteber yüzçe erig ilgerü tezip bardı. (Ormana çıktı, Uygur ilteberi yüz kadar askerle doğuya kaçıp gitti)
Türk bodun aç erti. O yılkı alıp igittim. (Türk milleti aç idi. O at sürüsünü alıp besledim.)
Savaş Sonu
Savaş sonunda Bilge Kağan, ordusuyla birlikte Uygurlar'ın besi hayvanlarını, at sürülerini ele geçirdi ve uzun süreli kıtlıkta açlık ve sefalet çeken halkını doyurdu. Bu zafer, bölgede Türk birliğini sağlamak adına bir mihenk taşı oldu. Bilge Kağan, ayaklanan diğer Türk boylarını da itaat altına almak için sefer hazırlıklarına başladı. Uygurlar ise aldıkları yenilgiden sonra uzun süre Göktürkler'le savaşmaya cesaret edemediler.
Kaynakça
wikipedia, wiki, viki, vikipedia, oku, kitap, kütüphane, kütübhane, ara, ara bul, bul, herşey, ne arasanız burada,hikayeler, makale, kitaplar, öğren, wiki, bilgi, tarih, yukle, izle, telefon için, turk, türk, türkçe, turkce, nasıl yapılır, ne demek, nasıl, yapmak, yapılır, indir, ücretsiz, ücretsiz indir, bedava, bedava indir, mp3, video, mp4, 3gp, jpg, jpeg, gif, png, resim, müzik, şarkı, film, film, oyun, oyunlar, mobil, cep telefonu, telefon, android, ios, apple, samsung, iphone, xiomi, xiaomi, redmi, honor, oppo, nokia, sonya, mi, pc, web, computer, bilgisayar
Kargan Savasi Bilge Kagan liderligindeki Gokturkler ile Uygurlar arasinda 717 de bas veren savastir Savas kesin Gokturk zaferiyle sonuclanmistir Kargan SavasiTarih717BolgeSelenge Irmagi Kargan gecidiSonucKesin Gokturk zaferiTaraflarUygurlarIkinci Gokturk KaganligiKomutanlar ve liderlerUygur IlteberiBilge KaganGuclerbilinmiyorbilinmiyorSavasBilge Kagan ve Kul Tigin kardesler devletin basina gectiginde devlet otoritesi iyice zayiflamis durumdaydi Boy ayaklanmalari surmekteydi halk fakir ve ac bir durumdaydi Iyi bir yonetim kurmayi amaclayan Bilge Kagan kadim toreleri yeniden uygulamaya koyarak devletin eski gucunu ve otoritesini saglamaya calisti Ilk is olarak ordunun basina kardesi Kul Tigin i vezirlige Tonyukuk u getirdi ve Turk boylarinin ayaklanmalarini bastirmak amaciyla oncelikle Uygurlar in uzerine bir sefer baslatti 717 yilinda Gokturkler Bilge Kagan liderliginde Selenge Irmagi boyunca ilerledi ve Kargan gecidi denilen yerde Uygurlar i buyuk bir bozguna ugratti Sonuc olarak Uygur Ilteberi kalan az sayida destekcisiyle birlikte ulkenin dogusuna yani Cin e dogru kacti Uygurlarin bir boy olarak yer aldiklari Gokturk Devleti nin mutlak hakimiyetini tanimamak icin kactiklari dusunulmektedir Bilge Kagan Yaziti da Turk kaganinin mucadelesi soyle anlatilir Selenge kodi yoripan Kargan kisilta ebin barkin anda bozdum Selenge den asagiya yuruyerek Kargan vadisinde evini barkini orda bozdum Yiska agdi Uygur ilteber yuzce erig ilgeru tezip bardi Ormana cikti Uygur ilteberi yuz kadar askerle doguya kacip gitti Turk bodun ac erti O yilki alip igittim Turk milleti ac idi O at surusunu alip besledim Savas SonuSavas sonunda Bilge Kagan ordusuyla birlikte Uygurlar in besi hayvanlarini at surulerini ele gecirdi ve uzun sureli kitlikta aclik ve sefalet ceken halkini doyurdu Bu zafer bolgede Turk birligini saglamak adina bir mihenk tasi oldu Bilge Kagan ayaklanan diger Turk boylarini da itaat altina almak icin sefer hazirliklarina basladi Uygurlar ise aldiklari yenilgiden sonra uzun sure Gokturkler le savasmaya cesaret edemediler Kaynakca uygur ilteberi 27 Mart 2021 tarihinde kaynagindan Erisim tarihi 10 Subat 2021 7 Subat 2016 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 10 Subat 2021 Gomec Kok Turk Tarihi s 68