Vikipedi özgür ansiklopedi Programlamada beyaz boşluk tipografide yatay veya dikey alanı temsil eden herhangi bir karakt

Vikipedi ozgur ansiklopedi Programlamada beyaz bosluk tipografide yatay veya dikey alani temsil eden herhangi bir karakter veya karakter dizisidir Olusturuldugunda bir bosluk karakteri gorunur bir isarete karsilik gelmez ancak genellikle bir sayfadaki bir alani kaplar Ornegin ortak bosluk sembolu U 0020 SPACE ayrica ASCII 32 Bati da kelime bolucu olarak kullanilan betik metinde bos bir noktalama isareti temsil eder Genel bakis span Unicode icindeki cesitli alanlarin goreli genislikleri Bircok klavye duzeninde spacebar kullanilarak yatay bir bosluk karakteri girilebilir Yatay bosluk da Tab tusunun kullanilmasiyla bircok klavyeye girilebilir ancak boslugun uzunlugu degisebilir Dikey bosluk kodlanma bicimine gore biraz daha cesitlidir ancak yazarken en belirgin olani uygulama programlarinda yeni satir kod dizisi olusturan Enter sonucudur Eski klavyeler bunun yerine Return diyebilir daktilo klavyesini sol duraga elektromekanik bir donus saglayan Carriage Return anlamina gelir CR kodunda ASCII hex amp 0D ve satir yayin veya sonraki satira gecme LF kodunda ASCII hex amp 0A bazi uygulamalarda bunlar bagimsiz olarak monitorlere metin hucresi tabanli ekranlar cizmek veya traktor kilavuzlu yazicilara yazdirmak icin kullaniliyordu bunlar metin tabanli cikis cihazlarinin daha karmasik ciktilar elde etmesini saglayan ters hareketler konumlandirma kod dizileri de icerebilir Bircok erken bilgisayar oyunu bir ekran cizmek icin bu kodlari kullandi ornegin Kroz ve kelime islemci yazilimi bunu kalin alti cizili ve ustu cizili gibi basili efektler uretmek icin kullanacaktir Beyaz bosluk terimi siradan kagit uzerinde ortaya cikan gorunuse dayanir Bununla birlikte bir uygulamanin icinde kodlanirlar bosluk diger karakter kodlariyla ayni sekilde islenebilir ve programlar icinde bulunduklari baglam icin tanimlandigi sekilde uygun eylemi yapabilir Tanim ve belirsizlik span En yaygin bosluk karakterleri bosluk tusu veya araciligiyla yazilabilir Baglama bagli olarak donus veya tarafindan olusturulan satir sonu bosluk olarak da dusunulebilir Unicode span Asagidaki tabloda Unicode Karakter Veritabanindaki bosluk WSpace Y WS karakterleri olarak tanimlanan yirmi bes karakter listelenmektedir On yedi cift yonlu yazma algoritmasiyla tutarli bir bosluk alani Cift Yonlu Karakter Turu WS kullanir ve Bidi WS karakterleri olarak bilinir Kalan karakterler de kullanilabilir ancak bu Bidi turunde degildir Temizle Not Asagidaki tabloyu goruntulemek icin kullanilan tarayiciya ve yazi tiplerine bagli olarak tum bosluklar duzgun goruntulenmeyebilir Yedekler span Unicode ayrica bosluklari temsil etmek icin kullanilabilecek bazi gorunur karakterler saglar Unicode alani gosteren karakterler gorunur Kod Ondalik Isim Blok Goruntu AciklamaU 00B7 183 Orta nokta Latin 1 Eki Interpunct Adi belirtilen varlik amp middot U 237D 9085 Omuzlu acik kutu Cesitli Teknik NBSP olarak belirtmek icin kullanilirU 2420 9248 Alan sembolu Kontrol Resimleri U 2422 9250 Bos sembol Kontrol Resimleri yedek bos olarak bilinir de kullanilir EBCDIC vb kelime ayirici olarakU 2423 9251 Acik kutu Kontrol Resimleri Blok harf el yazisinda en azindan 1980 lerden beri bosluk karakterlerinin sayisini acikca belirtmek gerektiginde kullanilir ornegin kalem ve kagitla programlama yaparken Ders kitabinda kullanilir 1982 1984 1985 1988 Springer Verlag tarafindan yayinlandi Modula 2 de bosluk kodlarinin acikca belirtilmesi gereken bir programlama dili Tus takiminda da kullanilir Texas Instruments TI 8x serisi grafik hesap makineleri Adi belirtilen varlik amp blank Sifirin ustunde 0 veya negatif tusu Bosluk olmayan bosluklarBraille Patterns Unicode blogu hicbir nokta yukseltilmemis bir Braille alfabesi deseni olan U 2800 BRAILLE DESEN BOS HTML amp 10240 dot separator icerir Bazi yazi tipleri karakteri sabit genislikli bir bosluk olarak goruntuler ancak Unicode standardi acikca bosluk olarak hareket etmedigini belirtir Tam alanCambridge Z88 ozel bir tam alan kod noktasi 160 aka 0xA0 anahtar kisayoluyla cagrilabilir SPACE isletim sisteminin ekran surucusu tarafindan olarak gosterilir Bu nedenle BBC BASIC ile baglantili olarak nokta boslugu olarak da bilinir Kod noktasi 224 0xE0 altinda bilgisayar ayrica uc karakter uzunlugunda ozel bir SPACE sembolu de sagladi SPC Unicode un tek hucreli genis U 2420 sine benzer Beyaz bosluk ve dijital tipografi span Ekran ustu goruntu span Metin duzenleyici kelime islemcileri ve masaustu yayincilik ekrandaki bosluklari nasil temsil ettikleri ve satir veya sutun genisliginden daha uzun satirlarin sonundaki bosluklari nasil temsil ettikleri konusunda farklilik gosterir Bazi durumlarda bosluklar yalnizca bosluk olarak gosterilir diger durumlarda bir yorumcu veya baska sembollerle temsil edilebilirler Bosluk uretmek icin bircok farkli karakter asagida aciklanmistir kullanilabilir ve karakter olmayan islevler kenar bosluklari ve sekme ayarlari gibi bosluklari da etkileyebilir Degisken genislikli genel amacli alan span Bilgisayarda karakter kodlamasi genisligi yazi tipinin tasarimina gore degisecek normal bir genel amacli alan Unicode karakter U 0020 vardir Tipik degerler 1 5 em ile 1 3 em arasindadir dijital tipografide em yazi tipinin nominal boyutuna esittir bu nedenle 10 puntoluk bir yazi tipi icin bosluk muhtemelen 2 ile 3 3 nokta arasinda olacaktir Gelismis yazi tipleri kalin italik ve kucuk harfli yuzler icin farkli boyutlarda bosluklara sahip olabilir ve cogu zaman besteciler metnin boyutuna ve onemine bagli olarak boslugun genisligini manuel olarak ayarlarlar Bu genel amacli bosluga ek olarak belirli bir genislikte bir boslugu kodlamak mumkundur Tam bir liste icin asagidaki tabloya bakin Tire etrafinda sac bosluklari span Uzun cizgi parantez boluculer olarak kullanilir ve sozcuk birlestiriciler olarak kullanildiginda en tireler genellikle metinle surekli olarak ayarlanir Ancak boyle bir cizgi istege bagli olarak U 200A veya ince alan U 2009 bir sac alani ile cevrilebilir Sac boslugu sayisal karakter referanslari kullanilarak HTML amp x200A eyav amp 8202 olarak yazilabilir veya adlandirilmis varlik amp hairsp ancak henuz tarayicilarda evrensel olarak desteklenmemektedir 2016 2016 itibariyla hangileri Ince bosluga amp thinsp varlik denir ve sayisal referanslar amp x2009 veya amp 8201 Bu bosluklar normal bosluktan cok daha incedir tek aralikli orantili olmayan bir yazi tipi haric sac alani ikisinin daha incedir Sac ve ince bosluklara karsi normal bosluk tarayiciniz tarafindan sunuldugu gibi Normal bosluk left rightUzun tire ile normal bosluk left rightUzun cizgi ile ince alan left rightEm tire ile sac alani left rightUzun cizgi ile yer yok left rightMiktarlarin degerlerini bicimlendirme span Uluslararasi Birimler Sistemi SI bir sayi ile olcu birimi arasina ve bilesik birimlerdeki birimler arasina bosluk girilmesini ongormektedir Binlerce ayirici olarak ince bir alan kullanilmalidir Bilgi islem uygulamalari span Programlama dilleri span Programlama dili sozdiziminde sozcuksel analizi acikca ayirmak icin bosluklar siklikla kullanilir Cogu dilde birden cok bosluk karakteri tek bir bosluk karakteriyle ayni sekilde ele alinir alintilanan dizelerin disinda bu tur dillere serbest bicimli denir Haskell occam ABC ve Python dahil olmak uzere birkac dilde beyaz alan ve girinti sozdizimsel amaclarla kullanilir Beyaz bosluk adli hiciv dilinde bosluk karakterleri programlama icin tek gecerli karakterken diger karakterler yok sayilir Beyaz alanin asiri kullanimi ozellikle de satirlarin sonundaki arka bosluk bir sikinti olarak kabul edilir Ancak bosluklarin dogru kullanimi kodun okunmasini kolaylastirabilir ve grupla ilgili mantiga yardimci olabilir Cogu dil ASCII karakterlerini bosluk veya bazi durumlarda Unicode yeni satirlari olarak tanir ancak yukarida listelenen karakterlerin cogunu tanimaz C dili bosluk karakterlerini bosluk yatay sekme yeni satir dikey sekme ve form besleme olarak tanimlar HTTP ag protokolu protokolun farkli bolumlerinde farkli turde bosluklarin kullanilmasini gerektirir ornegin yalnizca status satirindaki bosluk karakteri satir sonundaki CRLF ve ustbilgi degerlerinde dogrusal bosluk Komut satiri kullanici arabirimleri span Komut satiri tarafindan islenen komutlarda ornegin komut dosyalarinda ve girilen bosluk karakteri iki olasi islevi oldugu icin sorunlara neden olabilir bir komutun veya parametrenin bir parcasi olarak veya bir parametre veya ad ayirici olarak Belirsizlik gomulu bosluklari yasaklayarak veya tirnak isaretleri arasinda gomulu bosluklar iceren bir ad ekleyerek onlenebilir Isaretleme dilleri span SGML gibi bazi bicimlendirme dilleri bosluklari yazili olarak korur XML ve HTML gibi web bicimlendirme dilleri programcilarin rahatligi icin bosluk karakterleri de dahil olmak uzere bosluk karakterlerini ozel olarak ele alir Bu isaretleme dili goruntu zamani islemcileriyle uyumlu olarak okunan bir veya daha fazla bosluk karakteri anlamsal baglamlarina bagli olarak 0 veya 1 bosluga daraltilir Ornegin metin icindeki cift veya daha fazla bosluk tek bir bosluga daraltilir ve ogesinin her iki tarafinda bir oznitelik adini degerinden ayiran bosluklarin belgenin yorumlanmasi Oge bitis etiketleri arka bosluklar icerebilir ve XML deki bos oge etiketleri gt oncesi bosluklar icerebilir Bu dillerde gereksiz bosluk dosya boyutunu artirir ve bu nedenle ag aktarimlarini yavaslatabilir Ote yandan gereksiz bosluk koddaki yorumlara benzer ancak koddaki yorumlardan daha az belirgin olan kodu dikkat cekici bir sekilde isaretleyebilir Bu kesme kopyalama ve yapistirma tarafindan islenmis bir ihlal lisansinin veya telif hakkinin kanitlanmasi istenebilir XML oznitelik degerlerinde bosluk ayristirici tarafindan okundugunda bosluk karakterleri dizileri tek bir bosluk olarak ele alinir XML ogesi icerigindeki bosluk bu sekilde ayristirici tarafindan degistirilmez ancak ayristiricidan bilgi alan bir uygulama oge icerigine benzer kurallar uygulamayi secebilir XML belgesi yazari ayristiriciya asagi akis uygulamasinin o ogenin icerigindeki bosluklari degistirmesini engellemesini bildirmek icin bir ogedeki xml space preserve ozniteligini kullanabilir Cogu HTML ogesinde bir bosluk alani dizisi normalde kelimeler arasinda bu tur bosluklar ekleyen bir dilde metin olusturulurken tek bir bosluk karakteri olarak ortaya cikabilen tek bir sozcukler arasi ayirici olarak ele alinir Uyumlu HTML olusturucularin pre etiketi ve CSS uygulamak icin kullanildigi herhangi bir oge gibi onceden belirlenmis birkac oge icinde daha bosluklu bir bosluk uygulamasi uygulamak gerekir pre benzeri bosluk isleme Bu tur elemanlarda bosluk karakterleri sozcukler arasi ayiricilara daraltilmaz Hem XML hem de HTML de ayrilmaz alan karakteri diger standart olmayan bosluklarla birlikte katlanabilir bosluk olarak degerlendirilmez bu nedenle yukaridaki kurallara tabi degildir File names span Bu tur kullanim gomulu alan kodlariyla karistirilan isletim sistemleri ve uygulamalar icin yazilan cok kelimeli dosya adlarina benzer bu dosya adlari bunun yerine as in this phrase sozcuk ayiricisi olarak alt cizgi kullanir Boyle bir diger sembol U 2422 BOS SEMBOLU idi Bu kodlama formlari uzerine yazarken bilgisayar programlamanin ilk yillarinda kullanildi Keypunch operatorleri sembolu hemen acik alan olarak tanidi de kullanilmistir EBCDIC ve Ayrica bakiniz span Duzenli ifade Bosluk tusu Kaynakca span Unicode Standardi Unicode Consortium 1 Mart 2021 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 27 Aralik 2019 a b c d e f g h Mackenzie Charles E 1980 Kodlu Karakter Kumeleri Tarihce ve Gelisim Sistem Programlama Serisi 1 bas Addison Wesley Publishing Company Inc ss 41 47 52 102 103 117 119 130 132 141 148 150 151 212 424 ISBN 978 0 201 14460 4 LCCN 77 90165 18 Kasim 2016 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 22 Mayis 2016 Bilgi Degisimi icin Amerikan Standart Kodu ASA X3 4 1963 American Standards Association ASA 17 Haziran 1963 26 Mayis 2016 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 23 Mayis 2014 Niklaus Wirth Modula 2 de programlama PDF 3 Ekim 2020 tarihinde kaynagindan arsivlendi PDF Erisim tarihi 27 Aralik 2019 Cambridge Z88 Kullanim Kilavuzu 4 7 4 bas Temel kavramlar Klavye Cambridge Computer Limited 2016 1987 24 Aralik 2016 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 12 Aralik 2016 a b c Cambridge Z88 Kullanim Kilavuzu 4 0 4 bas Appendix D Cambridge Computer Limited 1987 24 Aralik 2016 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 12 Aralik 2016 a b c Cambridge Z88 User Guide 4 7 4 bas Appendix D Cambridge Computer Limited 2015 1987 24 Aralik 2016 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 12 Aralik 2016 Farkli cizgi tiplerinin kullanimi ornegin Chicago Stil El Kitabi 6 80 6 83 6 86 de gosterilmistir http www open std org jtc1 sc22 wg14 www docs n1548 pdf 22 Aralik 2017 tarihinde Wayback Machine sitesinde arsivlendi Kisim 6 4 paragraf 3 Fielding R 2 2 Basic Rules Hypertext Transfer Protocol HTTP 1 1 RFC 2616 2 3 3 3 Ozellik Degeri Normallestirmesi Genisletilebilir Isaretleme Dili XML 1 0 Besinci Baski World Wide Web Consortium 10 Ocak 2020 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 27 Aralik 2019 9 1 Whitespace W3CHTML 4 01 Specification World Wide Web Consortium 23 Haziran 2019 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 27 Aralik 2019 Dis baglantilar span Unicode Karakter Veritabani Ozellik Listesi19 Aralik 2019 tarihinde Wayback Machine sitesinde arsivlendi Kategoriler Karakter kodlamalariKaynak koduBeyaz boslukGizli kategoriler Webarsiv sablonu wayback baglantilariKaynaksiz anlatimlar iceren maddeler