Vikipedi özgür ansiklopedi Mekteb i iptidai veya kısaca iptidai Osmanlı imparatorluğu nun son döneminde Tanzimat ve sonr

Vikipedi ozgur ansiklopedi Mekteb i Iptidai veya kisaca Iptidai Osmanli Imparatorlugu nun son doneminde Tanzimat ve sonrasindaki modernlesme reformlari kapsaminda geleneksel sibyan mekteplerinin donusturulmesi veya yenilerinin acilmasiyla olusturulan modern ilkogretim kurumlaridir Arapca kokenli iptidai kelimesi baslangica ait ilk birincil anlamina gelmektedir Bu kurumlar egitimin devlet denetimine girmesi mufredatin standartlasmasi ve Usul i Cedid Yeni Yontem adi verilen modern pedagojik tekniklerin uygulanmasi acisindan Turk egitim tarihinde bir donum noktasi kabul edilir Tarihsel Arka Plan span Osmanli Devleti nde klasik donemde ilkogretim hizmeti veren sibyan mektepleri vakiflar tarafindan finanse edilen belirli bir suresi ve standart programi olmayan kurumlardi 19 yuzyilda devletin artan burokratik ve askeri ihtiyaclari okuryazarlik oraninin artirilmasini ve egitimin belirli bir sisteme baglanmasini zorunlu kilmistir 1847 yilinda sibyan mekteplerinde ilk duzenlemeler yapilmis ancak asil yapisal donusum 1869 tarihli Maarif i Umumiye Nizamnamesi ile gerceklesmistir Nizamname ilkogretimi zorunlu hale getirmis ve koylerde ve mahallelerde acilacak okullari Mekteb i Iptidai olarak tanimlamistir Egitim Sistemi ve Pedagoji Usul i Cedid span Iptidai mekteplerini geleneksel muadillerinden ayiran en onemli ozellik egitim metodolojisindeki radikal degisikliktir Bu donemde egitimciler arasinda Usul i Atik Eski Yontem ve Usul i Cedid Yeni Yontem tartismalari yasanmistir Modern iptidai mekteplerinde uygulanan yenilikler sunlardir Fiziki Duzen Ogrencilerin yerde oturmasi yerine siralarin kullanilmasi ogretmenin yuksek bir kursude ders anlatmasi ve siniflarda Kara tahta harita ve kure gibi materyallerin bulundurulmasi Sinif Usulu Ogrencilerin bilgi seviyelerine gore siniflara ayrilmasi Ogretim Yontemi Okuma yazma ogretiminde harflerin ezberletilmesi yerine ses temelli savti yontemin kullanilmasi Bu konuda Selim Sabit Efendi nin yazdigi Rehnuma yi Muallimin Ogretmen Kilavuzu adli eser iptidai mekteplerinin pedagojik rehberi olmustur Mufredat ve Dersler span 1869 Nizamnamesi ve sonraki talimatnamelerle iptidai mekteplerinin suresi genellikle 3 yil olarak belirlenmis ancak uygulamada bu sure 4 yila kadar cikabilmistir Mufredat dini ve dunyevi ilimleri dengelemeyi amaclamistir Dini Dersler Elifba Kur an i Kerim Ilmihal ibadet esaslari Ahlak Fenni Dersler Hesap Matematik Hatt Yazi Imla Tarih i Osmani Ozet Cografya Ozet Malumat i Nafi a Saglik ve ziraat bilgileri Ogretmen Yetistirme Darulmuallimin i Iptidai span Yeni usulde egitim verecek ogretmen ihtiyacini karsilamak amaciyla mevcut medrese kokenli hocalarin egitimi yetersiz gorulmus ve ogretmen yetistiren okullarin acilmasina karar verilmistir Istanbul da ve tasrada acilan Darulmuallimin i Iptidai Ilkokul Ogretmen Okullari bu okullara modern pedagojiyi bilen ogretmenler yetistirmistir Yonetim ve Finansman span Iptidai mekteplerinin finansmani devlet butcesinden ziyade yerel kaynaklara dayandirilmistir 19 yuzyilin sonlarinda kurulan Maarif Sandiklari halktan toplanan yardimlar ve bagislarla bu okullarin insasini ve ogretmen maaslarinin odenmesini saglamistir Okullar idari olarak Maarif Nezareti ne Egitim Bakanligi bagli olsa da ekonomik surdurulebilirlikleri yerel idarelerin basarisina bagli kalmistir II Abdulhamid Donemi ve Yayginlasma span II Abdulhamid donemi 1876 1909 iptidai mekteplerinin en cok yayildigi donemdir Padisah egitimi imparatorlugun butunlugunu korumanin bir araci olarak gormus ve tasrada binlerce yeni okul actirmistir Bu donemde sadece Musluman tebba icin degil gayrimuslim cemaatlerin actigi iptidai seviyesindeki okullar da devlet denetimine tabi tutulmaya calisilmistir Cumhuriyet Donemi ne Etkisi span Turkiye Cumhuriyeti kuruldugunda devralinan ilkogretim sistemi buyuk olcude iptidai mektepleri altyapisina dayaniyordu 1924 Tevhid i Tedrisat Kanunu ile tum egitim kurumlari Milli Egitim Bakanligi na baglanmis Iptidai adi kaldirilarak Ilkokul isimlendirmesine gecilmistir Iptidai mekteplerinin getirdigi sinif sistemi sirali duzen ve ders programi mantigi Cumhuriyet ilkokullarinin temelini olusturmustur Ayrica bakiniz span Rustiye Idadi Sibyan mektebi Maarif i Umumiye Nizamnamesi Selim Sabit EfendiKaynakca span Devellioglu Ferit Osmanlica Turkce Ansiklopedik Lugat Ankara Aydin Kitabevi 2012 Somel Selcuk Aksin Osmanli da Egitimin Modernlesmesi 1839 1908 Istanbul Iletisim Yayinlari 2010 s 45 50 Akyuz Yahya Turk Egitim Tarihi M O 1000 M S 2019 Ankara Pegem Akademi 2019 Ergin Osman Nuri Turkiye Maarif Tarihi Istanbul Eser Matbaasi 1977 Kodaman Bayram Abdulhamid Devri Egitim Sistemi Ankara Turk Tarih Kurumu Yayinlari 1991 gtdOsmanli egitim teskilatiResmiEnderun Acemi Ocagi Mulkiye Mektebi Darulmaarif Lisan MektebiAskeriKara OkullariMuhendishane i Berri i Humayun Kara Harp OkuluDonanma OkullariMuhendishane i Bahr i Humayun Deniz Harp OkuluHavacilik OkuluTayyare MektebiTibbi OkullarGulhane Egitim ve Arastirma Hastanesi Mekteb i Tibbiye i Sahane Askeri Baytar MektebiSivilSibyan mektebi Darulkurra Medrese Iptidai Idadi Rusdiye Darulfunun Darulmuallimin Darulmuallimat Darussafaka Mekteb i Asiret i Humayun Kategoriler Osmanli Imparatorlugu nda egitimEgitim tarihiOkul turleriOsmanli egitim kurumlari