
XYZ Olayı (İngilizce: XYZ Affair, Fransızca: Affaire XYZ) 1797-1798 yılları arasında John Adams'ın başkanlığının erken dönemlerinde, Amerika Birleşik Devletleri ile Cumhuriyetçi Fransa arasında yaşanan, iki ülke arasında çatışmalara ve Quasi Savaşı'na yol açan siyasi ve diplomatik olay. Olayın ismi, Adams yönetimi tarafından yayımlanan belgelerde Fransız diplomatlar , Pierre Bellamy ve Lucien Hauteval'in isimlerinin yerine kullanılan X, Y ve Z harflerinden türemiştir.
Temmuz 1797'de, savaş tehdidi doğuran sorunlara çözüm bulmak amacıyla Fransa'ya, içinde , ve Elbridge Gerry'nin yer aldığı bir Amerikan diplomatik heyeti gönderildi. Bu diplomatlara, Fransız dışişleri bakanı Charles Maurice de Talleyrand-Périgord’un ajanları tarafından, resmî olmayan kanallar aracılığıyla yaklaşıldı. Talleyrand, resmi müzakerelere başlamadan önce rüşvet ve kredi talep etti. O dönemde, diğer ülkelerden diplomatların Talleyrand ile görüşmek için rüşvet ödediği yaygın olarak bilinmesine rağmen, Amerikalı diplomatlar bu taleplerden rahatsız oldular ve resmî görüşmelere girmeden Fransa’dan ayrıldılar. Topyekun bir savaştan kaçınmak isteyen Gerry, diğer iki komisyon üyesi ayrıldıktan sonra birkaç ay daha Fransa'da kaldı. Talleyrand ile yaptığı görüşmeler, diplomatik ilişkilerin sonlanmasına ve askeri çatışmaların başlangıcına zemin hazırladı.
Komisyonun başarısızlığı, komisyon gönderilerinin yayımlanmasının ardından Amerika Birleşik Devletleri’nde siyasal bir fırtınaya sebep oldu ve ilan edilmemiş Quasi Savaşı’na (1798–1800) yol açtı. Kongrenin her iki kanadını da kontrol eden ve başkanlığı elinde bulunduran Federalistler, ulusal öfkeyi fırsat olarak kullanarak ülkenin askeri gücünü artırdılar. Ayrıca, Demokratik-Cumhuriyetçileri Fransız yanlısı tutumları ve Gerry'nin (o zaman tarafsızdı) komisyon görüşmelerindeki başarısızlığı nedeniyle eleştirildi.
Arkaplan
| ]1789'daki Fransız İhtilali'nin ardından, yeni Fransız Cumhuriyeti ile ABD federal hükûmeti arasındaki başlangıçta dostane olan ilişkiler gerginleşmeye başladı. 1792'de, Fransa ile Avrupa’daki diğer devletler arasında Fransız Devrim Savaşları çıktı; bu çatışmada Başkan George Washington Amerika için tarafsızlık ilan etti. Ancak, savaşın başlıca deniz güçleri olan Fransa ve Büyük Britanya, düşmanlarıyla ticaret yapan tarafsız güçlerin gemilerine (ABD gemileri dahil) el koydu. ABD ile Büyük Britanya’nın kapsamında uzlaştığı koşullar, Fransa’daki Direktuvar üyelerini öfkelendirdi. Bunun sonucunda, Fransız Deniz Kuvvetleri Amerika ve Britanya arasındaki ticareti engellemek için çabalarını arttırdı. 1797’nin başlarında, Washington’un başkanlığının sona erdiği dönemde, durum kriz boyutlarına ulaşmış bulunuyordu. 4 Mart 1797'de kısa bir süre sonra, Başkan John Adams, artan kriz nedeniyle 'in ABD bakanı olarak atanmasının reddedildiğini ve Amerikan ticaret gemilerinin Karayipler'de ele geçirildiğini öğrendi. Bunun üzerine, Adams, Mayıs ayında yapılacak bir kötüleşen durumunu ele almak üzere Kongre’yi toplantıya çağırdı.
Olaylar sırasında Amerika Birleşik Devletleri'nde Fransa ile ilişkiler konusundaki genel kamuoyu büyük ölçüde siyasi çizgilere bölünmüştü: Federalistler, savunma amaçlı bir askeri yapılanmadan yana olup mutlaka bir savaş savunuculuğu yapmayarak sert bir tavır alırken; Demokratik-Cumhuriyetçiler, Fransız devrimcilerinin cumhuriyetçi idealleriyle dayanışma içinde olduklarını ifade etmişler ve Federalist Adams yönetimiyle iş birliği yapıyor görünmek istememişlerdir. Kendisi de bir cumhuriyetçi olan Başkan Yardımcısı Thomas Jefferson, Federalistleri Büyük Britanya ile bağlantılı ve dolayısıyla Amerikan değerlerine düşman monarşi yanlıları olarak görmüştür.
Fransa komisyonu
| ]
1797 Mayıs ayı sonlarında Adams, durumu görüşmek ve Fransa'ya gönderilecek özel bir komisyon seçmek üzere kabinesiyle bir araya geldi. Adams başlangıçta ve Elbridge Gerry'nin komisyonda Pinckney'e katılmasını önerdi; ancak kabinesi, güçlü bir Federalist olmadığı gerekçesiyle Gerry'nin seçilmesine itiraz etti. Gerry yerine seçildi fakat Dana görevi kabul etmedi. Bunun üzerine Gerry'yi (kendisiyle birlikte) "Amerika'daki en tarafsız iki adamdan biri" olarak gören Adams, kabinesine danışmadan Dana'nın yerine onun ismini Amerika Birleşik Devletleri Senatosuna sundu. Adams, konuyu Kongre'ye sunarken yaptığı sert konuşmada ulusun tarafsızlığının güçlü bir şekilde savunulması ve Amerika Birleşik Devletleri Donanması'nın genişletilmesi çağrısında bulundu, ancak Fransa'ya karşı savaş ilanına kadar gelmedi. Kongre bu delege seçimini onayladı ve Adams onlara, Jay Antlaşması ile Britanya'ya tanınan şartlara benzer koşullarda müzakere yapmaları talimatını verdi. Delegelere ayrıca kredi taleplerini reddetmeleri, ancak mali konulardaki ödeme şartlarının düzenlenmesinde esnek olmaları talimatı verildi. Marshall, Pinckney'e katılmak üzere Temmuz ortasında Avrupa'ya hareket etti; Gerry ise birkaç hafta sonra onu takip etti. Komisyonun yapısındaki siyasi bölünmeler, müzakerelere yönelik tutumlarına da yansıdı: Her ikisi de Federalist olan Marshall ve Pinckney Fransızlara güvenmezken, (o dönemde siyasi partilere karşı olan) Gerry onlarla ilişkilerde esnek ve aceleci olmayan bir tutum sergilemeye istekliydi. 1792'de Fransız İhtilali'nin zirvesinde kurulan Fransız Cumhuriyeti, 1797 yılına gelindiğinde iki meclisli bir yasama organı ve ulusal yürütme görevi üstlenen beş üyeli bir Fransız Direktuvarı tarafından yönetiliyordu. Direktuvar, hem kendi içindeki güç savaşlarıyla hem de yasama organının alt kanadı olan ile mücadele halindeydi. Temmuz ayında Charles Maurice de Talleyrand'ın olarak seçilmesi de içinde olmak üzere 1797'nin ilk yarısında bakanlık değişimleri yaşandı. Yakın zamanda Amerika Birleşik Devletleri'nde birkaç yıl geçirmiş olan Talleyrand, ABD ile Britanya arasında daha yakın bağlar kurulmasından açıkça endişe duyuyordu. Genellikle Amerikan çıkarlarına sıcak bakmayan Direktuvar, Eylül 1797'de gerçekleşen bir iç darbenin Amerikan karşıtı birkaç ismi iktidara taşımasıyla ABD'ye karşı tutumunu belirgin bir şekilde düşmanlığa dönüştürdü. Bu liderler ve Talleyrand, Başkan Adams'ı kendi çıkarlarına düşman olarak görseler de ciddi bir savaş tehlikesi olduğunu düşünmüyorlardı. Talleyrand, kısmen Jefferson tarafından Fransız diplomatlara verilen tavsiyelere dayanarak, müzakerelerde ölçülü ve yavaş bir tempo benimsemeye karar verdi.

Amerikan komisyonu Ekim ayı başlarında Paris'e ulaştı ve derhal Talleyrand ile bir görüşme talep etti. Kısa süren bir ilk görüşmenin ardından (ki bu görüşmede Talleyrand diplomatların güven mektuplarını sadece geçici olarak kabul etmişti), bir hafta sonra daha uzun bir toplantı yapıldı. Talleyrand, diplomatlardan Adams'ın Mayıs ayında yaptığı ve Direktuvar üyelerini öfkelendiren konuşmasına dair bir açıklama istedi; amacı, delegelerin müzakerelere ne kadar olumlu yaklaştığını belirlemekti. Eğer olumsuz bir yanıt verirlerse, Direktuvar onların güven mektuplarını kabul etmeyi reddedecekti. Diplomatlar, Talleyrand'ın beklenen bu talebini ilk kez 14 Ekim'de dolaylı bir kanal aracılığıyla öğrendiler. Adams'ın konuşmasına ilişkin herhangi bir açıklama yapmamaya karar verdiler.
İlk görüşmeler
| ]Bunu takip eden süreçte, resmi diplomatik kanalların dışında bir dizi görüşme gerçekleşti. 17 Ekim'de, Amerikalıların kullandığı bir Hollanda bankasında çalışan (ve yayınlanan belgelerde "W" olarak tanımlanacak olan) Nicholas Hubbard adlı bir İngiliz; Pinckney'e, Hubbard'ın sadece "onurlu bir adam" olarak tanımladığı Baron 'in kendisiyle görüşmek istediğini bildirdi. Pinckney bunu kabul etti ve iki adam ertesi akşam bir araya geldi. (Daha sonra "X" olarak tanımlanacak olan) Hottinguer; Fransız hükümetine büyük bir kredi verilmesi ve Talleyrand'a 50.000 sterlin tutarında bir rüşvet ödenmesini içeren bir dizi Fransız talebini iletti. Pinckney bu talepleri diğer diplomatlara aktardı; Hottinguer taleplerini tüm komisyona tekrarladı. Başka ulusların diplomatlarının Talleyrand ile iş yapabilmek için rüşvet ödediği yaygın olarak bilinmesine rağmen, komisyon bu talepleri sert bir dille reddetti. Hottinguer daha sonra diplomatları, Talleyrand'ın yakın çevresinden biri olarak tanıttığı Pierre Bellamy ("Y") ile tanıştırdı. Bellamy, Talleyrand'ın taleplerini; "çok büyük miktarda para ödemelisiniz" beklentisi de dahil olmak üzere ayrıntılarıyla açıkladı. Hatta bu paranın gizlice aktarılabilmesi için bir yöntem olarak, (şişirilmiş fiyatlarla) bir dizi döviz alımı yapılmasını önerdi. Diplomatlar, eğer Fransızlar Amerikan gemilerine el koymayı durdururlarsa, talimat almak üzere içlerinden birini Amerika Birleşik Devletleri'ne geri göndermeyi teklif ettiler; ancak Fransız müzakereciler bunu reddetti.

Bu çıkmazdan kısa bir süre sonra Talleyrand, Elbridge Gerry ile görüşmesi için Lucien Hauteval'i ("Z") gönderdi. İki adam, 1792'de Boston'da tanıştıkları için birbirlerini tanıyorlardı. Hauteval, barış arayışı konusunda Talleyrand'ın samimiyeti hususunda Gerry'ye güvence verdi ve onu gayriresmi müzakereleri açık tutmaya teşvik etti. Kredi ve rüşvet taleplerini ise yineledi.
Bir hafta sonra (Fransa ile diğer Avrupa güçlerinin çoğu arasındaki beş yıllık Birinci Koalisyon Savaşı'nı sona erdiren Campo Formio Antlaşması'nın imzalanmasından hemen sonra), Hottinguer ve Bellamy diplomatlarla tekrar bir araya geldiler. Fransa'nın Avrupa'da en azından geçici olarak barış sağlamış olmasından güç alarak, orijinal taleplerini olası bir savaş tehdidi eşliğinde tekrarladılar. Pinckney'nin cevabı tarihe geçmiştir: "Hayır, hayır, tek bir kuruş bile olmaz!" Diplomatlar, 1 Kasım'da gayriresmi kanallar üzerinden daha fazla müzakere yapmayı reddetme kararı aldılar. Bu görüşme serisini anlatan resmi yazıların yayınlanması, daha sonra Amerika Birleşik Devletleri'ndeki siyasi tartışmaların temelini oluşturacaktı.
Sonraki müzakereler
| ]Diplomatlar kısa süre sonra kendilerine sadece resmi olmayan kanalların açık olduğunu keşfettiler. Takip eden birkaç ay boyunca Talleyrand, diplomatlarla görüşmek ve onları etkilemek için bir dizi gayriresmi müzakereci gönderdi. Bu gayriresmi yolların bazıları zamanla kapandı (örneğin Gerry, resmi bir yetkisi olmadığı için Hauteval ile artık görüşemeyeceklerini bildirdi) ve Talleyrand nihayet Kasım 1797'de bir akşam yemeğinde bulundu; asıl amacı, rüşvet talebine boyun eğme konusundaki isteksizlikleri nedeniyle Amerikalıları sert bir dille azarlamaktı.

Kasım ayı sonlarında Talleyrand, Gerry'yi diğer diplomatlardan ayırmak için hamleler yapmaya başladı. Gerry'ye "sosyal" bir akşam yemeği daveti gönderdi; Gerry ise iletişimi sürdürme düşüncesiyle bu davete katılmayı planladı. Bu durum, Gerry'nin yapabileceği her türlü beyan veya varabileceği anlaşmalar için ondan garanti isteyen Marshall ve Pinckney'nin ona olan güvensizliğini artırdı. Gayriresmi müzakereleri reddetmeye çalışsalar da, diplomatların tamamı nihayetinde Talleyrand'ın bazı müzakerecileriyle özel görüşmeler yaptılar.
Diplomatlar sonunda gayriresmi müzakerelere devam edilip edilmemesi konusunda görüş ayrılığına düştüler; Federalist olan Marshall ve Pinckney buna karşı çıkarken, Gerry devam edilmesinden yanaydı. Bu bölünme, Ocak 1798'de Gerry'ye artık Pinckney ile muhatap olmayacağını söyleyen Talleyrand için nihayet netleşmişti. Şubat ayında Talleyrand, yeni bir pazarlık pozisyonu için Direktuvar'dan onay aldı ve Marshall'ı da müzakerelerin dışında bırakmak için hamleler yaptı. Bu strateji değişikliği, savaş olasılığının arttığını bildiren Paris'teki bir dizi Amerikan vatandaşını telaşlandırdı. Bu sıralarda Gerry, Talleyrand'ın ısrarı üzerine, görüşmelerinin içeriğini diğer diplomatlardan gizli tutmaya başladı.

Mart ayında her üç diplomat da Talleyrand ile gayriresmi olarak bir araya geldi, ancak tarafların bir çıkmazda olduğu çok açıktı. Talleyrand'ın kredi talebinden vazgeçmeyi kabul etmesine rağmen durum böyle görünüyordu. Her iki taraf da kendi pozisyonlarını belirten ve Atlas Okyanusu'nun ötesine (Amerika'ya) gönderilecek bildiriler hazırladı; Talleyrand'ın sadece Gerry ile yürüteceği görüşmelerin dışında bırakılan Marshall ve Pinckney, Nisan ayında Fransa'dan ayrıldılar. Pasaportlarının iadesi konusundaki bir dizi müzakere nedeniyle ayrılışları gecikti; Talleyrand, diplomatik bir avantaj elde etmek amacıyla Marshall ve Pinckney'yi pasaportlarını resmen talep etmeye zorladı (böylece daha sonra müzakereleri onların kestiğini iddia edebilecekti). Talleyrand sonunda pes ederek, onların ayrılmasını resmen talep etti. Gerry, diğer diplomat arkadaşlarıyla birlik içinde kalmaya çalışsa da, Talleyrand tarafından eğer Fransa'dan ayrılırsa Direktuvar'ın savaş ilan edeceği söylenerek tehdit edildi. Gerry, "yabancı bir hükümetin, müzakereyi yürütecek kişiyi seçmesine izin vermenin uygunsuzluğunu" protesto ederek geride kaldı. Ancak savaşın gerçekçi olmadığı konusundaki iyimserliğini korudu ve Amerika'nın 'e, Fransızların savaş ilan etmesinin "delilikten başka bir şey olmayacağını" yazdı.
Gerry, Talleyrand ile daha fazla esaslı müzakereye girişmeyi kesin bir dille reddetti ve sadece yerine daha yetkili biri gelene kadar kalmayı kabul etti. Ayrıca Başkan Adams'a, Paris'ten ayrılışının güvence altına alınması için yardım isteyen bir mektup yazdı. Talleyrand sonunda müzakereleri yeniden başlatmak üzere Lahey'e, William Vans Murray'e temsilciler gönderdi ve Gerry nihayet Ekim 1798'de Amerika'ya döndü.
Amerika Birleşik Devletleri'ndeki tepkiler
| ]
Amerikalı diplomatlar Avrupa'dayken, Başkan Adams komisyonun başarısız olma ihtimaline karşı seçeneklerini değerlendiriyordu. Kabinesi, 20.000 kişilik bir ordu kurulması ve donanma için hat gemileri satın alınması veya inşa edilmesi de dahil olmak üzere ülkenin askeri gücünün artırılması konusunda ısrar ediyordu. Fransız taleplerini ve müzakere taktiklerini açığa çıkaran ilk resmi raporların ulaştığı Mart 1798'e kadar, diplomatlardan esaslı bir haber alamamıştı. Komisyonun görünürdeki başarısızlığı Kongre'ye usulünce bildirildi; ancak Adams, savaş yanlısı bir tepkiyi en aza indirmek amacıyla diplomatlara yönelik kötü muameleyi (tanınmamaları ve rüşvet talebi) gizli tuttu. Kabinesi nasıl bir tepki verileceği konusunda bölünmüştü, ancak genel hava Fransa'ya karşı düşmanlık yönündeydi; Başsavcı ve Dışişleri Bakanı savaş ilanından yanaydı. Kongre'deki Demokratik-Cumhuriyetçi liderler, Adams'ın savaş istediği için Fransa'nın tutumunu abarttığına inanarak, diplomatların raporlarının yayınlanmasını talep etmek için "şahin" Federalistlerle birleştiler. 20 Mart'ta Adams, bazı Fransız aktörlerin isimlerini çıkarıp yerlerine W, X, Y ve Z harflerini koyarak raporları teslim etti. Bu gizleme harflerinin kullanılması, meselenin anında "XYZ Olayı" olarak tanınmasına yol açtı.
Raporların yayınlanması tam da Adams'ın korktuğu tepkiyi doğurdu. Federalistler savaş çağrısı yaparken, Adams'ın gizliliğinin nedenini yanlış hesaplayan Demokratik-Cumhuriyetçiler onlara karşı etkili bir argümandan yoksun kaldılar. Bu çağrılara rağmen Adams, Kongre'den resmi bir savaş ilanı talep etmeyi kararlılıkla reddetti. Buna rağmen Kongre on iki fırkateyn satın alınmasına izin verdi ve askeri hazırlığı artırmak için başka ödenekler ayırdı; ayrıca 7 Temmuz 1798'de Fransa ile yapılan 'nı feshetme kararı aldı ve iki gün sonra Fransız savaş gemilerine saldırı yetkisi verdi.
Partizan tepkiler
| ]Federalistler, raporları Fransa yanlısı Demokratik-Cumhuriyetçilerin sadakatini sorgulamak için kullandılar; bu tutum, yabancıların hareket ve eylemlerini kısıtlayan, hükümete yönelik eleştirel konuşmaları ise sınırlayan Yabancılara Uygulanacak ve İsyana Teşvik Ceza Yasaları'nın (Alien and Sedition Acts) kabul edilmesine zemin hazırladı. Federalistler savaş konusunda kendi içlerinde bölünmüş durumdayken, Demokratik-Cumhuriyetçiler ise "şahin" Federalistleri, cumhuriyeti askeri yollarla zayıflatmaya çalışan savaş çığırtkanları olarak damgaladılar.
Elbridge Gerry, Amerika Birleşik Devletleri'ne döndüğünde zor bir durumda kaldı. John Marshall'ın aralarındaki anlaşmazlıklara dair anlatımlarıyla hareketlenen Federalistler, Gerry'yi müzakerelerin çökmesine yataklık etmekle suçladılar. Bu son derece sert ve partizan yorumlar Gerry'yi Federalistlere düşman etti ve Gerry nihayetinde 1800 yılında Demokratik-Cumhuriyetçilere katıldı.
Fransa'da siyasi tepkiler
| ]Raporların yayınlandığı ve ardından gelen düşmanca tepkilerle ilgili haberler Fransa'ya ulaştığında, karşılık büyük bir öfke oldu. Talleyrand, olaydaki rolünün hesabını vermesi için Direktuvar'a çağrıldı. Gayriresmi müzakerecilerle olan tüm bağını reddetti ve isimleri gizlenen ajanların ifşa edilmesi için Gerry'den yardım istedi; Gerry de bu maskaralığa katılmayı kabul etti. Buna karşılık Talleyrand, Gerry'ye özel olarak bu ajanların aslında kendi hizmetinde olduklarını ve Direktuvar'a yapılan açıklamaların aksine uzlaşma peşinde koşmakla ilgilendiğini doğruladı. Başkan Adams daha sonra, Talleyrand'ın Gerry'ye yaptığı bu itirafın barışı koruma çabalarını sürdürme kararında önemli bir rol oynadığını yazmıştır. Gerry, 1799'da Adams'a olayla ilgili sunduğu özel raporda, barışı koruma ve Fransız politikasında düşmanlıkları azaltıp sonunda bir barış antlaşması getiren önemli değişiklikleri etkileme konusunda kendine pay çıkardı.
Amerika Birleşik Devletleri'nin savaş yanlısı tutumu ve Quasi Savaşı'nın (iki ülke arasında ağırlıklı olarak Karayipler'de yürütülen bir deniz savaşı) başlaması, Talleyrand'ı diplomatlarla olan ilişkilerinde yanlış hesap yaptığına ikna etti. Talleyrand'ın Lahey'de William Vans Murray'e yaptığı diplomatik girişimlere yanıt olarak Başkan Adams, 1799'da Fransa'ya temsilciler gönderdi; bu temsilciler nihayetinde Eylül 1800'de (müzakereler kısmen o dönemin Dışişleri Bakanı olan Marshall tarafından yönetilmiştir) ile çatışmaların sona ermesini sağladılar. Bu anlaşma, Kasım 1799'daki 18 Brumaire Darbesi ile Direktuvar'ı deviren Napolyon Bonapart ile yapıldı ve Aralık 1801'de Amerika Birleşik Devletleri Senatosu tarafından onaylandı.
Notlar
| ]- ^ ’nin bu özel oturumu, 25 Mart 1797’de Başkan John Adams tarafından yayımlanan bir bildiri ile Amerika Birleşik Devletleri Anayasası’nın uyarınca çağrılmış ve 15 Mayıs 1797’de toplanmıştır.
- ^ 1795 Fransız Anayasası.
- ^ Orijinal (İngilizce): "No, no, not a sixpence!"
- ^ 6 Şubat 1778 tarihli Kanun (Act of February 6, 1778),
- ^ 7 Temmuz 1798 tarihli Kanun, böl. 67 (Act of July 7, 1798),
Kaynakça
| ]Alıntılar
| ]- ^ Ferling 1992, ss. 337–338.
- ^ Ferling 1992, ss. 338–339.
- ^ Elkins & McKitrick 1993, s. 537.
- ^ Elkins & McKitrick 1993, s. 538.
- ^ Ferling 1992, s. 342.
- ^ "Extraordinary Sessions of Congress: A Brief History" (PDF). senate.gov. Senate Historical Office. 2003. ss. 1–4. Erişim tarihi: 17 Nisan 2019.
- ^ Elkins & McKitrick 1993, ss. 546-555.
- ^ Ferling 1992, s. 345.
- ^ Ferling 1992, s. 344.
- ^ Ferling 1992, ss. 345-346.
- ^ Elkins & McKitrick 1993, s. 563.
- ^ Elkins & McKitrick 1993, s. 556.
- ^ Billias & 1976, s. 267.
- ^ Doyle 2002, böl. 14.
- ^ Stinchcombe 1977, ss. 593–594.
- ^ Stinchcombe 1977, s. 594.
- ^ Stinchcombe 1977, ss. 594–595.
- ^ Elkins & McKitrick 1993, ss. 566–567: "By May 1797 Jefferson had begun giving the Consul-General much advice on how France should deal with the designs of President Adams. “Mr. Adams,” he confided, “is vain, suspicious, and stubborn, of an excessive self-regard, taking counsel with nobody.… But his presidency will only last five years [sic]; he is only President by three votes, and the system of the United States will change with him.”(Orijinal metinden alıntıdır.)
- ^ Stinchcombe 1977, ss. 596–597.
- ^ Elkins & McKitrick 1993, s. 571.
- ^ Stinchcombe 1977, s. 597.
- ^ Stinchcombe 1977, s. 598.
- ^ Stinchcombe 1977, ss. 599, 602.
- ^ a b c Stinchcombe 1977, s. 599.
- ^ a b Billias 1976, s. 270.
- ^ a b c Stinchcombe 1977, s. 600.
- ^ Billias 1976, s. 272.
- ^ Stinchcombe 1977, s. 601.
- ^ Billias 1976, ss. 273–274.
- ^ Stinchcombe 1977, ss. 599–601.
- ^ Stinchcombe 1977, ss. 606–608.
- ^ Stinchcombe 1977, s. 610.
- ^ Billias 1976, s. 275.
- ^ Stinchcombe 1977, s. 611.
- ^ Stinchcombe 1977, ss. 612–613.
- ^ a b Billias 1976, s. 280.
- ^ Smith 1996, ss. 230–233.
- ^ a b Billias 1976, s. 281.
- ^ Billias 1976, s. 282.
- ^ Stinchcombe 1977, s. 616.
- ^ Ferling 1992, s. 352.
- ^ Ferling 1992, s. 353.
- ^ Ferling 1992, s. 354.
- ^ Ray 1983, s. 390.
- ^ Ferling 1992, ss. 354–357.
- ^ Wells II 1996, s. 742.
- ^ a b Billias 1976, s. 289.
- ^ Billias 1976, s. 288.
- ^ Billias 1976, s. 283.
- ^ Billias 1976, s. 284.
- ^ Billias 1976, ss. 285–286.
- ^ Smith 1996, s. 130.
- ^ Lyon 1940, ss. 325–333.
Kaynaklar
| ]- Billias, George (1976). Elbridge Gerry, Founding Father and Republican Statesman
. McGraw-Hill Publishers. ISBN . OCLC 2202415. - Doyle, William (2002). The Oxford History of the French Revolution. Oxford: Oxford University Press. ISBN . OCLC 51801117.
- Elkins, Stanley; McKitrick, Eric (1993). The Age of Federalism. New York: Oxford University Press. ISBN . OCLC 26720733.
- Ferling, John (1992). John Adams: A Life. Knoxville, TN: University of Tennessee Press. ISBN . OCLC 401163336.
- Lyon, E. Wilson (September 1940). "The Franco-American Convention of 1800". The Journal of Modern History. 12 (3): 305–333. doi:10.1086/236487. JSTOR 1874761.
- Ray, Thomas (Winter 1983). "'Not One Cent for Tribute': The Public Addresses and American Popular Reaction to the XYZ Affair, 1798–1799". Journal of the Early Republic. 3 (4): 389–412. doi:10.2307/3122881. JSTOR 3122881.
- (1996). John Marshall: Definer of a Nation. New York: Henry, Holt & Company. ISBN . OCLC 248101402.
- Stinchcombe, William (October 1977). "The Diplomacy of the WXYZ Affair". The William and Mary Quarterly. 34 (4): 590–617. doi:10.2307/2936184. JSTOR 2936184.
- Wells II, William R. (Winter 1996). "The Perception of Naval Protection: The Southern Galleys, 1798–1800". The Georgia Historical Quarterly. 80 (4): 737–758. JSTOR 40583594.
Ek okuma
| ]- (İngilizce) Berkin, Carol (2017). A Sovereign People: The Crises of the 1790s and the Birth of American Nationalism. Basic Books. ss. 151–200. ISBN .
- (İngilizce) Brown, Ralph (1975). The Presidency of John Adams
. Lawrence: University of Kansas Press. ISBN . OCLC 1218581. - (İngilizce) De Conde, Alexander (1966). The Quasi-War: The Politics and Diplomacy of the Undeclared War with France, 1797–1801. New York: Charles Scribner's Sons.
- (İngilizce) Kleber, Louis C. (October 1973). "The XYZ Affair". History Today. 23 (10): 715–723.
- (İngilizce) Stinchcombe, William (1980). The XYZ Affair. Westport, CT: Greenwood Press. ISBN . OCLC 6042740.
Dış bağlantılar
| ]- Adams'ın XYZ belgelerinin yayımlanması üzerine yaptığı konuşmanın metni (İngilizce)
- "The XYZ Affair and the Quasi-War with France, 1798–1800" (İngilizce)
wikipedia, wiki, viki, vikipedia, oku, kitap, kütüphane, kütübhane, ara, ara bul, bul, herşey, ne arasanız burada,hikayeler, makale, kitaplar, öğren, wiki, bilgi, tarih, yukle, izle, telefon için, turk, türk, türkçe, turkce, nasıl yapılır, ne demek, nasıl, yapmak, yapılır, indir, ücretsiz, ücretsiz indir, bedava, bedava indir, mp3, video, mp4, 3gp, jpg, jpeg, gif, png, resim, müzik, şarkı, film, film, oyun, oyunlar, mobil, cep telefonu, telefon, android, ios, apple, samsung, iphone, xiomi, xiaomi, redmi, honor, oppo, nokia, sonya, mi, pc, web, computer, bilgisayar
Kontrol edilmemis Vikipedi ozgur ansiklopedi Sayfa surum durumu The page has not been checkedBu sayfanin herhangi bir incelenmis surumu bulunmuyor bu yuzden standartlara uygunluk acisindan kontrol edilmemis olabilir Olayi tasvir eden bir Britanya siyasi karikaturu Amerika Birlesik Devletleri tarafindan temsil edilmekte ucu takan biri Frig basligi takan bes Fransiz tarafindan yagmalanmaktadir devrimci cumhuriyetci Fransa nin sembolleri Sag tarafta gruplanmis figurler diger Avrupa ulkeleridir Buyuk Britanya yi temsil eden Dover in beyaz ucurumlarinin tepesinde oturmakta ve gulmektedir XYZ Olayi Ingilizce XYZ Affair Fransizca Affaire XYZ 1797 1798 yillari arasinda John Adams in baskanliginin erken donemlerinde Amerika Birlesik Devletleri ile Cumhuriyetci Fransa arasinda yasanan iki ulke arasinda catismalara ve Quasi Savasi na yol acan siyasi ve diplomatik olay Olayin ismi Adams yonetimi tarafindan yayimlanan belgelerde Fransiz diplomatlar Pierre Bellamy ve Lucien Hauteval in isimlerinin yerine kullanilan X Y ve Z harflerinden turemistir Temmuz 1797 de savas tehdidi doguran sorunlara cozum bulmak amaciyla Fransa ya icinde ve Elbridge Gerry nin yer aldigi bir Amerikan diplomatik heyeti gonderildi Bu diplomatlara Fransiz disisleri bakani Charles Maurice de Talleyrand Perigord un ajanlari tarafindan resmi olmayan kanallar araciligiyla yaklasildi Talleyrand resmi muzakerelere baslamadan once rusvet ve kredi talep etti O donemde diger ulkelerden diplomatlarin Talleyrand ile gorusmek icin rusvet odedigi yaygin olarak bilinmesine ragmen Amerikali diplomatlar bu taleplerden rahatsiz oldular ve resmi gorusmelere girmeden Fransa dan ayrildilar Topyekun bir savastan kacinmak isteyen Gerry diger iki komisyon uyesi ayrildiktan sonra birkac ay daha Fransa da kaldi Talleyrand ile yaptigi gorusmeler diplomatik iliskilerin sonlanmasina ve askeri catismalarin baslangicina zemin hazirladi Komisyonun basarisizligi komisyon gonderilerinin yayimlanmasinin ardindan Amerika Birlesik Devletleri nde siyasal bir firtinaya sebep oldu ve ilan edilmemis Quasi Savasi na 1798 1800 yol acti Kongrenin her iki kanadini da kontrol eden ve baskanligi elinde bulunduran Federalistler ulusal ofkeyi firsat olarak kullanarak ulkenin askeri gucunu artirdilar Ayrica Demokratik Cumhuriyetcileri Fransiz yanlisi tutumlari ve Gerry nin o zaman tarafsizdi komisyon gorusmelerindeki basarisizligi nedeniyle elestirildi Arkaplan span 1789 daki Fransiz Ihtilali nin ardindan yeni Fransiz Cumhuriyeti ile ABD federal hukumeti arasindaki baslangicta dostane olan iliskiler gerginlesmeye basladi 1792 de Fransa ile Avrupa daki diger devletler arasinda Fransiz Devrim Savaslari cikti bu catismada Baskan George Washington Amerika icin tarafsizlik ilan etti Ancak savasin baslica deniz gucleri olan Fransa ve Buyuk Britanya dusmanlariyla ticaret yapan tarafsiz guclerin gemilerine ABD gemileri dahil el koydu ABD ile Buyuk Britanya nin kapsaminda uzlastigi kosullar Fransa daki Direktuvar uyelerini ofkelendirdi Bunun sonucunda Fransiz Deniz Kuvvetleri Amerika ve Britanya arasindaki ticareti engellemek icin cabalarini arttirdi 1797 nin baslarinda Washington un baskanliginin sona erdigi donemde durum kriz boyutlarina ulasmis bulunuyordu 4 Mart 1797 de kisa bir sure sonra Baskan John Adams artan kriz nedeniyle in ABD bakani olarak atanmasinin reddedildigini ve Amerikan ticaret gemilerinin Karayipler de ele gecirildigini ogrendi Bunun uzerine Adams Mayis ayinda yapilacak bir kotulesen durumunu ele almak uzere Kongre yi toplantiya cagirdi Olaylar sirasinda Amerika Birlesik Devletleri nde Fransa ile iliskiler konusundaki genel kamuoyu buyuk olcude siyasi cizgilere bolunmustu Federalistler savunma amacli bir askeri yapilanmadan yana olup mutlaka bir savas savunuculugu yapmayarak sert bir tavir alirken Demokratik Cumhuriyetciler Fransiz devrimcilerinin cumhuriyetci idealleriyle dayanisma icinde olduklarini ifade etmisler ve Federalist Adams yonetimiyle is birligi yapiyor gorunmek istememislerdir Kendisi de bir cumhuriyetci olan Baskan Yardimcisi Thomas Jefferson Federalistleri Buyuk Britanya ile baglantili ve dolayisiyla Amerikan degerlerine dusman monarsi yanlilari olarak gormustur Fransa komisyonu span Amerikan komisyonuna baskanlik etti 1797 Mayis ayi sonlarinda Adams durumu gorusmek ve Fransa ya gonderilecek ozel bir komisyon secmek uzere kabinesiyle bir araya geldi Adams baslangicta ve Elbridge Gerry nin komisyonda Pinckney e katilmasini onerdi ancak kabinesi guclu bir Federalist olmadigi gerekcesiyle Gerry nin secilmesine itiraz etti Gerry yerine secildi fakat Dana gorevi kabul etmedi Bunun uzerine Gerry yi kendisiyle birlikte Amerika daki en tarafsiz iki adamdan biri olarak goren Adams kabinesine danismadan Dana nin yerine onun ismini Amerika Birlesik Devletleri Senatosuna sundu Adams konuyu Kongre ye sunarken yaptigi sert konusmada ulusun tarafsizliginin guclu bir sekilde savunulmasi ve Amerika Birlesik Devletleri Donanmasi nin genisletilmesi cagrisinda bulundu ancak Fransa ya karsi savas ilanina kadar gelmedi Kongre bu delege secimini onayladi ve Adams onlara Jay Antlasmasi ile Britanya ya taninan sartlara benzer kosullarda muzakere yapmalari talimatini verdi Delegelere ayrica kredi taleplerini reddetmeleri ancak mali konulardaki odeme sartlarinin duzenlenmesinde esnek olmalari talimati verildi Marshall Pinckney e katilmak uzere Temmuz ortasinda Avrupa ya hareket etti Gerry ise birkac hafta sonra onu takip etti Komisyonun yapisindaki siyasi bolunmeler muzakerelere yonelik tutumlarina da yansidi Her ikisi de Federalist olan Marshall ve Pinckney Fransizlara guvenmezken o donemde siyasi partilere karsi olan Gerry onlarla iliskilerde esnek ve aceleci olmayan bir tutum sergilemeye istekliydi 1792 de Fransiz Ihtilali nin zirvesinde kurulan Fransiz Cumhuriyeti 1797 yilina gelindiginde iki meclisli bir yasama organi ve ulusal yurutme gorevi ustlenen bes uyeli bir Fransiz Direktuvari tarafindan yonetiliyordu Direktuvar hem kendi icindeki guc savaslariyla hem de yasama organinin alt kanadi olan ile mucadele halindeydi Temmuz ayinda Charles Maurice de Talleyrand in olarak secilmesi de icinde olmak uzere 1797 nin ilk yarisinda bakanlik degisimleri yasandi Yakin zamanda Amerika Birlesik Devletleri nde birkac yil gecirmis olan Talleyrand ABD ile Britanya arasinda daha yakin baglar kurulmasindan acikca endise duyuyordu Genellikle Amerikan cikarlarina sicak bakmayan Direktuvar Eylul 1797 de gerceklesen bir ic darbenin Amerikan karsiti birkac ismi iktidara tasimasiyla ABD ye karsi tutumunu belirgin bir sekilde dusmanliga donusturdu Bu liderler ve Talleyrand Baskan Adams i kendi cikarlarina dusman olarak gorseler de ciddi bir savas tehlikesi oldugunu dusunmuyorlardi Talleyrand kismen Jefferson tarafindan Fransiz diplomatlara verilen tavsiyelere dayanarak muzakerelerde olculu ve yavas bir tempo benimsemeye karar verdi Fransiz Disisleri Bakani Talleyrand Amerikan komisyonu Ekim ayi baslarinda Paris e ulasti ve derhal Talleyrand ile bir gorusme talep etti Kisa suren bir ilk gorusmenin ardindan ki bu gorusmede Talleyrand diplomatlarin guven mektuplarini sadece gecici olarak kabul etmisti bir hafta sonra daha uzun bir toplanti yapildi Talleyrand diplomatlardan Adams in Mayis ayinda yaptigi ve Direktuvar uyelerini ofkelendiren konusmasina dair bir aciklama istedi amaci delegelerin muzakerelere ne kadar olumlu yaklastigini belirlemekti Eger olumsuz bir yanit verirlerse Direktuvar onlarin guven mektuplarini kabul etmeyi reddedecekti Diplomatlar Talleyrand in beklenen bu talebini ilk kez 14 Ekim de dolayli bir kanal araciligiyla ogrendiler Adams in konusmasina iliskin herhangi bir aciklama yapmamaya karar verdiler Ilk gorusmeler span Bunu takip eden surecte resmi diplomatik kanallarin disinda bir dizi gorusme gerceklesti 17 Ekim de Amerikalilarin kullandigi bir Hollanda bankasinda calisan ve yayinlanan belgelerde W olarak tanimlanacak olan Nicholas Hubbard adli bir Ingiliz Pinckney e Hubbard in sadece onurlu bir adam olarak tanimladigi Baron in kendisiyle gorusmek istedigini bildirdi Pinckney bunu kabul etti ve iki adam ertesi aksam bir araya geldi Daha sonra X olarak tanimlanacak olan Hottinguer Fransiz hukumetine buyuk bir kredi verilmesi ve Talleyrand a 50 000 sterlin tutarinda bir rusvet odenmesini iceren bir dizi Fransiz talebini iletti Pinckney bu talepleri diger diplomatlara aktardi Hottinguer taleplerini tum komisyona tekrarladi Baska uluslarin diplomatlarinin Talleyrand ile is yapabilmek icin rusvet odedigi yaygin olarak bilinmesine ragmen komisyon bu talepleri sert bir dille reddetti Hottinguer daha sonra diplomatlari Talleyrand in yakin cevresinden biri olarak tanittigi Pierre Bellamy Y ile tanistirdi Bellamy Talleyrand in taleplerini cok buyuk miktarda para odemelisiniz beklentisi de dahil olmak uzere ayrintilariyla acikladi Hatta bu paranin gizlice aktarilabilmesi icin bir yontem olarak sisirilmis fiyatlarla bir dizi doviz alimi yapilmasini onerdi Diplomatlar eger Fransizlar Amerikan gemilerine el koymayi durdururlarsa talimat almak uzere iclerinden birini Amerika Birlesik Devletleri ne geri gondermeyi teklif ettiler ancak Fransiz muzakereciler bunu reddetti Elbridge Gerry Bu cikmazdan kisa bir sure sonra Talleyrand Elbridge Gerry ile gorusmesi icin Lucien Hauteval i Z gonderdi Iki adam 1792 de Boston da tanistiklari icin birbirlerini taniyorlardi Hauteval baris arayisi konusunda Talleyrand in samimiyeti hususunda Gerry ye guvence verdi ve onu gayriresmi muzakereleri acik tutmaya tesvik etti Kredi ve rusvet taleplerini ise yineledi Bir hafta sonra Fransa ile diger Avrupa guclerinin cogu arasindaki bes yillik Birinci Koalisyon Savasi ni sona erdiren Campo Formio Antlasmasi nin imzalanmasindan hemen sonra Hottinguer ve Bellamy diplomatlarla tekrar bir araya geldiler Fransa nin Avrupa da en azindan gecici olarak baris saglamis olmasindan guc alarak orijinal taleplerini olasi bir savas tehdidi esliginde tekrarladilar Pinckney nin cevabi tarihe gecmistir Hayir hayir tek bir kurus bile olmaz Diplomatlar 1 Kasim da gayriresmi kanallar uzerinden daha fazla muzakere yapmayi reddetme karari aldilar Bu gorusme serisini anlatan resmi yazilarin yayinlanmasi daha sonra Amerika Birlesik Devletleri ndeki siyasi tartismalarin temelini olusturacakti Sonraki muzakereler span Diplomatlar kisa sure sonra kendilerine sadece resmi olmayan kanallarin acik oldugunu kesfettiler Takip eden birkac ay boyunca Talleyrand diplomatlarla gorusmek ve onlari etkilemek icin bir dizi gayriresmi muzakereci gonderdi Bu gayriresmi yollarin bazilari zamanla kapandi ornegin Gerry resmi bir yetkisi olmadigi icin Hauteval ile artik gorusemeyeceklerini bildirdi ve Talleyrand nihayet Kasim 1797 de bir aksam yemeginde bulundu asil amaci rusvet talebine boyun egme konusundaki isteksizlikleri nedeniyle Amerikalilari sert bir dille azarlamakti Kasim ayi sonlarinda Talleyrand Gerry yi diger diplomatlardan ayirmak icin hamleler yapmaya basladi Gerry ye sosyal bir aksam yemegi daveti gonderdi Gerry ise iletisimi surdurme dusuncesiyle bu davete katilmayi planladi Bu durum Gerry nin yapabilecegi her turlu beyan veya varabilecegi anlasmalar icin ondan garanti isteyen Marshall ve Pinckney nin ona olan guvensizligini artirdi Gayriresmi muzakereleri reddetmeye calissalar da diplomatlarin tamami nihayetinde Talleyrand in bazi muzakerecileriyle ozel gorusmeler yaptilar Diplomatlar sonunda gayriresmi muzakerelere devam edilip edilmemesi konusunda gorus ayriligina dustuler Federalist olan Marshall ve Pinckney buna karsi cikarken Gerry devam edilmesinden yanaydi Bu bolunme Ocak 1798 de Gerry ye artik Pinckney ile muhatap olmayacagini soyleyen Talleyrand icin nihayet netlesmisti Subat ayinda Talleyrand yeni bir pazarlik pozisyonu icin Direktuvar dan onay aldi ve Marshall i da muzakerelerin disinda birakmak icin hamleler yapti Bu strateji degisikligi savas olasiliginin arttigini bildiren Paris teki bir dizi Amerikan vatandasini telaslandirdi Bu siralarda Gerry Talleyrand in israri uzerine gorusmelerinin icerigini diger diplomatlardan gizli tutmaya basladi Mart ayinda her uc diplomat da Talleyrand ile gayriresmi olarak bir araya geldi ancak taraflarin bir cikmazda oldugu cok acikti Talleyrand in kredi talebinden vazgecmeyi kabul etmesine ragmen durum boyle gorunuyordu Her iki taraf da kendi pozisyonlarini belirten ve Atlas Okyanusu nun otesine Amerika ya gonderilecek bildiriler hazirladi Talleyrand in sadece Gerry ile yurutecegi gorusmelerin disinda birakilan Marshall ve Pinckney Nisan ayinda Fransa dan ayrildilar Pasaportlarinin iadesi konusundaki bir dizi muzakere nedeniyle ayrilislari gecikti Talleyrand diplomatik bir avantaj elde etmek amaciyla Marshall ve Pinckney yi pasaportlarini resmen talep etmeye zorladi boylece daha sonra muzakereleri onlarin kestigini iddia edebilecekti Talleyrand sonunda pes ederek onlarin ayrilmasini resmen talep etti Gerry diger diplomat arkadaslariyla birlik icinde kalmaya calissa da Talleyrand tarafindan eger Fransa dan ayrilirsa Direktuvar in savas ilan edecegi soylenerek tehdit edildi Gerry yabanci bir hukumetin muzakereyi yurutecek kisiyi secmesine izin vermenin uygunsuzlugunu protesto ederek geride kaldi Ancak savasin gercekci olmadigi konusundaki iyimserligini korudu ve Amerika nin e Fransizlarin savas ilan etmesinin delilikten baska bir sey olmayacagini yazdi Gerry Talleyrand ile daha fazla esasli muzakereye girismeyi kesin bir dille reddetti ve sadece yerine daha yetkili biri gelene kadar kalmayi kabul etti Ayrica Baskan Adams a Paris ten ayrilisinin guvence altina alinmasi icin yardim isteyen bir mektup yazdi Talleyrand sonunda muzakereleri yeniden baslatmak uzere Lahey e William Vans Murray e temsilciler gonderdi ve Gerry nihayet Ekim 1798 de Amerika ya dondu Amerika Birlesik Devletleri ndeki tepkiler span Amerikali diplomatlar Avrupa dayken Baskan Adams komisyonun basarisiz olma ihtimaline karsi seceneklerini degerlendiriyordu Kabinesi 20 000 kisilik bir ordu kurulmasi ve donanma icin hat gemileri satin alinmasi veya insa edilmesi de dahil olmak uzere ulkenin askeri gucunun artirilmasi konusunda israr ediyordu Fransiz taleplerini ve muzakere taktiklerini aciga cikaran ilk resmi raporlarin ulastigi Mart 1798 e kadar diplomatlardan esasli bir haber alamamisti Komisyonun gorunurdeki basarisizligi Kongre ye usulunce bildirildi ancak Adams savas yanlisi bir tepkiyi en aza indirmek amaciyla diplomatlara yonelik kotu muameleyi taninmamalari ve rusvet talebi gizli tuttu Kabinesi nasil bir tepki verilecegi konusunda bolunmustu ancak genel hava Fransa ya karsi dusmanlik yonundeydi Bassavci ve Disisleri Bakani savas ilanindan yanaydi Kongre deki Demokratik Cumhuriyetci liderler Adams in savas istedigi icin Fransa nin tutumunu abarttigina inanarak diplomatlarin raporlarinin yayinlanmasini talep etmek icin sahin Federalistlerle birlestiler 20 Mart ta Adams bazi Fransiz aktorlerin isimlerini cikarip yerlerine W X Y ve Z harflerini koyarak raporlari teslim etti Bu gizleme harflerinin kullanilmasi meselenin aninda XYZ Olayi olarak taninmasina yol acti Raporlarin yayinlanmasi tam da Adams in korktugu tepkiyi dogurdu Federalistler savas cagrisi yaparken Adams in gizliliginin nedenini yanlis hesaplayan Demokratik Cumhuriyetciler onlara karsi etkili bir argumandan yoksun kaldilar Bu cagrilara ragmen Adams Kongre den resmi bir savas ilani talep etmeyi kararlilikla reddetti Buna ragmen Kongre on iki firkateyn satin alinmasina izin verdi ve askeri hazirligi artirmak icin baska odenekler ayirdi ayrica 7 Temmuz 1798 de Fransa ile yapilan ni feshetme karari aldi ve iki gun sonra Fransiz savas gemilerine saldiri yetkisi verdi Partizan tepkiler span Federalistler raporlari Fransa yanlisi Demokratik Cumhuriyetcilerin sadakatini sorgulamak icin kullandilar bu tutum yabancilarin hareket ve eylemlerini kisitlayan hukumete yonelik elestirel konusmalari ise sinirlayan Yabancilara Uygulanacak ve Isyana Tesvik Ceza Yasalari nin Alien and Sedition Acts kabul edilmesine zemin hazirladi Federalistler savas konusunda kendi iclerinde bolunmus durumdayken Demokratik Cumhuriyetciler ise sahin Federalistleri cumhuriyeti askeri yollarla zayiflatmaya calisan savas cigirtkanlari olarak damgaladilar Elbridge Gerry Amerika Birlesik Devletleri ne dondugunde zor bir durumda kaldi John Marshall in aralarindaki anlasmazliklara dair anlatimlariyla hareketlenen Federalistler Gerry yi muzakerelerin cokmesine yataklik etmekle sucladilar Bu son derece sert ve partizan yorumlar Gerry yi Federalistlere dusman etti ve Gerry nihayetinde 1800 yilinda Demokratik Cumhuriyetcilere katildi Fransa da siyasi tepkiler span Raporlarin yayinlandigi ve ardindan gelen dusmanca tepkilerle ilgili haberler Fransa ya ulastiginda karsilik buyuk bir ofke oldu Talleyrand olaydaki rolunun hesabini vermesi icin Direktuvar a cagrildi Gayriresmi muzakerecilerle olan tum bagini reddetti ve isimleri gizlenen ajanlarin ifsa edilmesi icin Gerry den yardim istedi Gerry de bu maskaraliga katilmayi kabul etti Buna karsilik Talleyrand Gerry ye ozel olarak bu ajanlarin aslinda kendi hizmetinde olduklarini ve Direktuvar a yapilan aciklamalarin aksine uzlasma pesinde kosmakla ilgilendigini dogruladi Baskan Adams daha sonra Talleyrand in Gerry ye yaptigi bu itirafin barisi koruma cabalarini surdurme kararinda onemli bir rol oynadigini yazmistir Gerry 1799 da Adams a olayla ilgili sundugu ozel raporda barisi koruma ve Fransiz politikasinda dusmanliklari azaltip sonunda bir baris antlasmasi getiren onemli degisiklikleri etkileme konusunda kendine pay cikardi Amerika Birlesik Devletleri nin savas yanlisi tutumu ve Quasi Savasi nin iki ulke arasinda agirlikli olarak Karayipler de yurutulen bir deniz savasi baslamasi Talleyrand i diplomatlarla olan iliskilerinde yanlis hesap yaptigina ikna etti Talleyrand in Lahey de William Vans Murray e yaptigi diplomatik girisimlere yanit olarak Baskan Adams 1799 da Fransa ya temsilciler gonderdi bu temsilciler nihayetinde Eylul 1800 de muzakereler kismen o donemin Disisleri Bakani olan Marshall tarafindan yonetilmistir ile catismalarin sona ermesini sagladilar Bu anlasma Kasim 1799 daki 18 Brumaire Darbesi ile Direktuvar i deviren Napolyon Bonapart ile yapildi ve Aralik 1801 de Amerika Birlesik Devletleri Senatosu tarafindan onaylandi Notlar span nin bu ozel oturumu 25 Mart 1797 de Baskan John Adams tarafindan yayimlanan bir bildiri ile Amerika Birlesik Devletleri Anayasasi nin uyarinca cagrilmis ve 15 Mayis 1797 de toplanmistir 1795 Fransiz Anayasasi Orijinal Ingilizce No no not a sixpence 6 Subat 1778 tarihli Kanun Act of February 6 1778 7 Temmuz 1798 tarihli Kanun bol 67 Act of July 7 1798 Kaynakca span Alintilar span Ferling 1992 ss 337 338 Ferling 1992 ss 338 339 Elkins amp McKitrick 1993 s 537 Elkins amp McKitrick 1993 s 538 Ferling 1992 s 342 Extraordinary Sessions of Congress A Brief History PDF senate gov Senate Historical Office 2003 ss 1 4 Erisim tarihi 17 Nisan 2019 Arsivlenmesi gereken baglantiya sahip kaynak sablonu iceren maddeler link Elkins amp McKitrick 1993 ss 546 555 Ferling 1992 s 345 Ferling 1992 s 344 Ferling 1992 ss 345 346 Elkins amp McKitrick 1993 s 563 Elkins amp McKitrick 1993 s 556 Billias amp 1976 s 267 Doyle 2002 bol 14 Stinchcombe 1977 ss 593 594 Stinchcombe 1977 s 594 Stinchcombe 1977 ss 594 595 Elkins amp McKitrick 1993 ss 566 567 By May 1797 Jefferson had begun giving the Consul General much advice on how France should deal with the designs of President Adams Mr Adams he confided is vain suspicious and stubborn of an excessive self regard taking counsel with nobody But his presidency will only last five years sic he is only President by three votes and the system of the United States will change with him Orijinal metinden alintidir Stinchcombe 1977 ss 596 597 Elkins amp McKitrick 1993 s 571 Stinchcombe 1977 s 597 Stinchcombe 1977 s 598 Stinchcombe 1977 ss 599 602 a b c Stinchcombe 1977 s 599 a b Billias 1976 s 270 a b c Stinchcombe 1977 s 600 Billias 1976 s 272 Stinchcombe 1977 s 601 Billias 1976 ss 273 274 Stinchcombe 1977 ss 599 601 Stinchcombe 1977 ss 606 608 Stinchcombe 1977 s 610 Billias 1976 s 275 Stinchcombe 1977 s 611 Stinchcombe 1977 ss 612 613 a b Billias 1976 s 280 Smith 1996 ss 230 233 a b Billias 1976 s 281 Billias 1976 s 282 Stinchcombe 1977 s 616 Ferling 1992 s 352 Ferling 1992 s 353 Ferling 1992 s 354 Ray 1983 s 390 Ferling 1992 ss 354 357 Wells II 1996 s 742 a b Billias 1976 s 289 Billias 1976 s 288 Billias 1976 s 283 Billias 1976 s 284 Billias 1976 ss 285 286 Smith 1996 s 130 Lyon 1940 ss 325 333 Kaynaklar span Billias George 1976 Elbridge Gerry Founding Father and Republican Statesman McGraw Hill Publishers ISBN 978 0070052697 OCLC 2202415 Doyle William 2002 The Oxford History of the French Revolution Oxford Oxford University Press ISBN 978 0199252985 OCLC 51801117 Elkins Stanley McKitrick Eric 1993 The Age of Federalism New York Oxford University Press ISBN 978 0195068900 OCLC 26720733 Ferling John 1992 John Adams A Life Knoxville TN University of Tennessee Press ISBN 0870497308 OCLC 401163336 Lyon E Wilson September 1940 The Franco American Convention of 1800 The Journal of Modern History 12 3 305 333 doi 10 1086 236487 JSTOR 1874761 Ray Thomas Winter 1983 Not One Cent for Tribute The Public Addresses and American Popular Reaction to the XYZ Affair 1798 1799 Journal of the Early Republic 3 4 389 412 doi 10 2307 3122881 JSTOR 3122881 1996 John Marshall Definer of a Nation New York Henry Holt amp Company ISBN 978 0805055108 OCLC 248101402 Stinchcombe William October 1977 The Diplomacy of the WXYZ Affair The William and Mary Quarterly 34 4 590 617 doi 10 2307 2936184 JSTOR 2936184 Wells II William R Winter 1996 The Perception of Naval Protection The Southern Galleys 1798 1800 The Georgia Historical Quarterly 80 4 737 758 JSTOR 40583594 Ek okuma span Ingilizce Berkin Carol 2017 A Sovereign People The Crises of the 1790s and the Birth of American Nationalism Basic Books ss 151 200 ISBN 9780465094936 Ingilizce Brown Ralph 1975 The Presidency of John Adams Lawrence University of Kansas Press ISBN 978 0700601349 OCLC 1218581 Ingilizce De Conde Alexander 1966 The Quasi War The Politics and Diplomacy of the Undeclared War with France 1797 1801 New York Charles Scribner s Sons Ingilizce Kleber Louis C October 1973 The XYZ Affair History Today 23 10 715 723 Ingilizce Stinchcombe William 1980 The XYZ Affair Westport CT Greenwood Press ISBN 978 0313222344 OCLC 6042740 Dis baglantilar span Adams in XYZ belgelerinin yayimlanmasi uzerine yaptigi konusmanin metni Ingilizce The XYZ Affair and the Quasi War with France 1798 1800 Ingilizce Gizli kategoriler Arsivlenmesi gereken baglantiya sahip kaynak sablonu iceren maddelerKirmizi baglantiya sahip ana madde sablonu iceren maddeler