
Mevsimlik işçiler ya da sezonluk işçiler, çalışma süresi ve zamanlaması iklim döngüsü, resmi tatiller ve tarımsal hasatlar gibi mevsimsel faktörlerden önemli ölçüde etkilenen iş sözleşmelerine sahip işçilerdir.
Bu işçiler, sürekli bir istihdam ilişkisine sahip olmadan, yalnızca ihtiyaç duyulan dönemlerde iş gücüne katılırlar. Özellikle tarımsal üretimin yoğunlaştığı ekim, hasat ve budama dönemlerinde mevsimlik işçilerin sayısı artmaktadır. Ancak turizm, inşaat veya gıda işleme gibi sektörlerde mevsimsellik, insan faaliyetlerindeki yıllık değişikliklere bağlı olarak şekillenmektedir.
Eleştiriler ve sorunlar
| ]Mevsimlik işçilerin çalışma koşulları arasında, (zorlu fiziksel emek), uzun çalışma saatleri ve yetersiz barınma gibi sorunlar sıklıkla görülmektedir. Sosyal güvenlik kapsamının dışında kalmaları ile birlikte, eğitim ve sağlık hizmetlerine erişim zorlukları da mevsimlik işçilerin yaşadığı başlıca sorunlar arasında yer almaktadır. Aileleriyle birlikte göç eden işçilerin çocukları, yer değişiklikleri nedeniyle eğitim süreçlerinde kesintiler yaşayabilmektedir.
Mevsimlik işçilik, sadece ekonomik değil aynı zamanda sosyal ve kültürel boyutları da olan bir olgudur. Göç ettikleri bölgelerde geçici yaşam kuran mevsimlik işçiler, kimi zaman ayrımcılığa ve dışlanmaya maruz kalabilmektedir. Son yıllarda Türkiye'deki devlet ve sivil toplum kuruluşları, mevsimlik işçilerin yaşam koşullarını iyileştirmeye yönelik projeler hayata geçirilmiştir.
2023 yılında Fransa'nın Champagne bölgesinde çalışan 57 mevsimlik göçmen işçi, sağlıksız barınma ve yetersiz çalışma koşulları nedeniyle resmi denetimlere tabi tutuldu. Soruşturma sonucunda ilgili firma hakkında insan ticareti ve zorla çalıştırma iddialarıyla dava açılmıştır.
Türkiye'de mevsimlik işçilik
| ]Oranlar
| ]Türkiye'de mevsimlik işçiler, genellikle doğu ve güneydoğu bölgelerinden diğer bölgelere göç ederek çalışmaktadır. Mevsimlik tarım işçilerinin sayısı kesin olarak belirlenememekle birlikte, 2014 yılında yapılan bir araştırma bu sayıyı yaklaşık 1 milyon olarak tahmin etmektedir.Türkiye İstatistik Kurumu'nun verilerine göre, 2023 yılında işe başlamak amacıyla gerçekleştirilen göçlerin oranı %8,3 olarak kaydedilmiştir.
Saha araştırmaları
| ]Sivas, Adana ve Samsun illerinde yapılan saha araştırmaları; sağlık sorunları, sosyal izolasyon ve eğitimden uzak kalma gibi birçok yapısal probleme işaret etmektedir. İşçilerin uzun saatler boyunca fiziksel olarak ağır koşullarda çalışması ve çoğu zaman sosyal güvenlik sistemine dahil olamamış olmalarına işaret edilmektedir.
Şanlıurfa'nın Hilvan ilçesinde gerçekleştirilen bir araştırmaya göre, işçilerin kullandığı ulaşım araçlarının güvenli olmaması, beslenme ve konaklama koşullarının yetersizliği, düşük ücretler ve ücretlerin zamanında ödenmemesi gibi sorunlar ortaya konmuştur. Ayrıca, işçilerin büyük bir kısmının sağlık güvencesine sahip olmadığı tespit edilmiştir.
Araştırmalara göre mevsimlik işçilerin en çok ihtiyaç duyduğu hizmetler arasında sağlık hizmetleri, barınma olanakları, sosyal güvenlik desteği ve psikososyal danışmanlık yer almaktadır.
Politikalar ve öneriler
| ]Yapılan araştırmalara göre, Türkiye'de mevsimlik tarım işçilerinin yaşadıkları sorunları gidermeye ve bu bağlamda gereksinimlerini karşılamaya yönelik sosyal politika, hizmet ve uygulamaların yetersiz olduğu görülmüştür. Mevsimlik işçilere yönelik hizmetlerin geliştirilmesi için taşınabilir okullar, mobil sağlık hizmetleri ve sosyal destek sistemleri gibi uygulamaların yaygınlaştırılması önerilmektedir.
Ayrıca bakınız
| ]Kaynakça
| ]- ^ a b "Türkiye'de Mevsimlik Tarım İşçileri". Tarım Hukuku Derneği. 12 Temmuz 2024. 4 Ağustos 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Haziran 2025.
- ^ "Workers in seasonal employment". uis.unesco.org. 22 Haziran 2020. 31 Mart 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Haziran 2025.
- ^ "Mevsimlik çalışanlar". Kolay İK. 4 Mart 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Haziran 2025.
- ^ a b "Bakan Işıkhan, Mevsimlik Tarım İşçileri İzleme ve Değerlendirme Kurulu Toplantısı'na Katıldı". csgb.gov.tr. T.C. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı. 15 Şubat 2025. 22 Haziran 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Haziran 2025.
- ^ a b "Resmî Gazete: 2024/5 Mevsimlik Tarım İşçileri Genelgesi" (PDF). Resmî Gazete. 27 Nisan 2024. 9 Ocak 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 24 Haziran 2025.
- ^ Chrisafis, Angelique (19 Haziran 2025). "Employees at firm that supplied grape-pickers for champagne on trial for human trafficking". The Guardian (İngilizce). ISSN 0261-3077. Erişim tarihi: 23 Haziran 2025.
- ^ Semerci, Pınar Uyan; Erdoğan, Emre (2014). "Mevsimlik Gezici Tarım İşçiliği 2014 Araştırma Raporu" (PDF). Hayata Destek Derneği24 Haziran 2025.
- ^ "İç Göç İstatistikleri, 2023". data.tuik.gov.tr. Türkiye İstatistik Kurumu. 18 Ocak 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Haziran 2025.
- ^ a b Özkan Boyraz, Gizem (2022). "Mevsimlik tarım işçisi yaşlı bireylerin yaşam deneyimleri ve sosyal hizmet gereksinimleri: Sivas ili örneği".
- ^ Sevinç, Mehmet Reşit; Davran, Müge Kantar. "Adana ilinde mevsimlik tarım işçiliğinin sosyo-ekonomik yapısı ve geleceği" (PDF). Tarımsal Ekonomi ve Politika Geliştirme Enstitüsü. 12 Haziran 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF)24 Haziran 2025.
- ^ "Mevsimlik Tarım İşçiliği Üzerine Bir Araştırma: Çarşamba (Samsun) İlçesi Örneği". Dergipark. 3 Temmuz 202324 Haziran 2025.
- ^ Mertol, Hüseyin; Akgeyik, Mustafa; Pirdoğan, Aysel; Karaman, Nurdan (9 Nisan 2021). "Mevsimlik Tarım İşçiliği Sorunları ve Çözüm Önerileri (Hilvan Örneği)". Eğitim Bilim ve Araştırma Dergisi. 2 (1): 63-74. ISSN 2757-9522.
wikipedia, wiki, viki, vikipedia, oku, kitap, kütüphane, kütübhane, ara, ara bul, bul, herşey, ne arasanız burada,hikayeler, makale, kitaplar, öğren, wiki, bilgi, tarih, yukle, izle, telefon için, turk, türk, türkçe, turkce, nasıl yapılır, ne demek, nasıl, yapmak, yapılır, indir, ücretsiz, ücretsiz indir, bedava, bedava indir, mp3, video, mp4, 3gp, jpg, jpeg, gif, png, resim, müzik, şarkı, film, film, oyun, oyunlar, mobil, cep telefonu, telefon, android, ios, apple, samsung, iphone, xiomi, xiaomi, redmi, honor, oppo, nokia, sonya, mi, pc, web, computer, bilgisayar
Vikipedi ozgur ansiklopedi Tarim mevsimlik iscilerin en cok istihdam edildigi sektorlerden biridir Mevsimlik isciler ya da sezonluk isciler calisma suresi ve zamanlamasi iklim dongusu resmi tatiller ve tarimsal hasatlar gibi mevsimsel faktorlerden onemli olcude etkilenen is sozlesmelerine sahip iscilerdir Bu isciler surekli bir istihdam iliskisine sahip olmadan yalnizca ihtiyac duyulan donemlerde is gucune katilirlar Ozellikle tarimsal uretimin yogunlastigi ekim hasat ve budama donemlerinde mevsimlik iscilerin sayisi artmaktadir Ancak turizm insaat veya gida isleme gibi sektorlerde mevsimsellik insan faaliyetlerindeki yillik degisikliklere bagli olarak sekillenmektedir Elestiriler ve sorunlar span Mevsimlik iscilerin calisma kosullari arasinda zorlu fiziksel emek uzun calisma saatleri ve yetersiz barinma gibi sorunlar siklikla gorulmektedir Sosyal guvenlik kapsaminin disinda kalmalari ile birlikte egitim ve saglik hizmetlerine erisim zorluklari da mevsimlik iscilerin yasadigi baslica sorunlar arasinda yer almaktadir Aileleriyle birlikte goc eden iscilerin cocuklari yer degisiklikleri nedeniyle egitim sureclerinde kesintiler yasayabilmektedir Mevsimlik iscilik sadece ekonomik degil ayni zamanda sosyal ve kulturel boyutlari da olan bir olgudur Goc ettikleri bolgelerde gecici yasam kuran mevsimlik isciler kimi zaman ayrimciliga ve dislanmaya maruz kalabilmektedir Son yillarda Turkiye deki devlet ve sivil toplum kuruluslari mevsimlik iscilerin yasam kosullarini iyilestirmeye yonelik projeler hayata gecirilmistir 2023 yilinda Fransa nin Champagne bolgesinde calisan 57 mevsimlik gocmen isci sagliksiz barinma ve yetersiz calisma kosullari nedeniyle resmi denetimlere tabi tutuldu Sorusturma sonucunda ilgili firma hakkinda insan ticareti ve zorla calistirma iddialariyla dava acilmistir Turkiye de mevsimlik iscilik span Oranlar span Turkiye de mevsimlik isciler genellikle dogu ve guneydogu bolgelerinden diger bolgelere goc ederek calismaktadir Mevsimlik tarim iscilerinin sayisi kesin olarak belirlenememekle birlikte 2014 yilinda yapilan bir arastirma bu sayiyi yaklasik 1 milyon olarak tahmin etmektedir Turkiye Istatistik Kurumu nun verilerine gore 2023 yilinda ise baslamak amaciyla gerceklestirilen goclerin orani 8 3 olarak kaydedilmistir Saha arastirmalari span Sivas Adana ve Samsun illerinde yapilan saha arastirmalari saglik sorunlari sosyal izolasyon ve egitimden uzak kalma gibi bircok yapisal probleme isaret etmektedir Iscilerin uzun saatler boyunca fiziksel olarak agir kosullarda calismasi ve cogu zaman sosyal guvenlik sistemine dahil olamamis olmalarina isaret edilmektedir Sanliurfa nin Hilvan ilcesinde gerceklestirilen bir arastirmaya gore iscilerin kullandigi ulasim araclarinin guvenli olmamasi beslenme ve konaklama kosullarinin yetersizligi dusuk ucretler ve ucretlerin zamaninda odenmemesi gibi sorunlar ortaya konmustur Ayrica iscilerin buyuk bir kisminin saglik guvencesine sahip olmadigi tespit edilmistir Arastirmalara gore mevsimlik iscilerin en cok ihtiyac duydugu hizmetler arasinda saglik hizmetleri barinma olanaklari sosyal guvenlik destegi ve psikososyal danismanlik yer almaktadir Politikalar ve oneriler span Yapilan arastirmalara gore Turkiye de mevsimlik tarim iscilerinin yasadiklari sorunlari gidermeye ve bu baglamda gereksinimlerini karsilamaya yonelik sosyal politika hizmet ve uygulamalarin yetersiz oldugu gorulmustur Mevsimlik iscilere yonelik hizmetlerin gelistirilmesi icin tasinabilir okullar mobil saglik hizmetleri ve sosyal destek sistemleri gibi uygulamalarin yayginlastirilmasi onerilmektedir Ayrica bakiniz span Gastarbeiter Cocuk isciler Turkiye den Almanya ya isci gocuKaynakca span a b Turkiye de Mevsimlik Tarim Iscileri Tarim Hukuku Dernegi 12 Temmuz 2024 4 Agustos 2024 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 23 Haziran 2025 Workers in seasonal employment uis unesco org 22 Haziran 2020 31 Mart 2019 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 23 Haziran 2025 Mevsimlik calisanlar Kolay IK 4 Mart 2024 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 24 Haziran 2025 a b Bakan Isikhan Mevsimlik Tarim Iscileri Izleme ve Degerlendirme Kurulu Toplantisi na Katildi csgb gov tr T C Calisma ve Sosyal Guvenlik Bakanligi 15 Subat 2025 22 Haziran 2025 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 23 Haziran 2025 a b Resmi Gazete 2024 5 Mevsimlik Tarim Iscileri Genelgesi PDF Resmi Gazete 27 Nisan 2024 9 Ocak 2025 tarihinde kaynagindan arsivlendi PDF Erisim tarihi 24 Haziran 2025 Chrisafis Angelique 19 Haziran 2025 Employees at firm that supplied grape pickers for champagne on trial for human trafficking The Guardian Ingilizce ISSN 0261 3077 Erisim tarihi 23 Haziran 2025 Semerci Pinar Uyan Erdogan Emre 2014 Mevsimlik Gezici Tarim Isciligi 2014 Arastirma Raporu PDF Hayata Destek Dernegi24 Haziran 2025 Ic Goc Istatistikleri 2023 data tuik gov tr Turkiye Istatistik Kurumu 18 Ocak 2025 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 24 Haziran 2025 a b Ozkan Boyraz Gizem 2022 Mevsimlik tarim iscisi yasli bireylerin yasam deneyimleri ve sosyal hizmet gereksinimleri Sivas ili ornegi Sevinc Mehmet Resit Davran Muge Kantar Adana ilinde mevsimlik tarim isciliginin sosyo ekonomik yapisi ve gelecegi PDF Tarimsal Ekonomi ve Politika Gelistirme Enstitusu 12 Haziran 2024 tarihinde kaynagindan arsivlendi PDF 24 Haziran 2025 Mevsimlik Tarim Isciligi Uzerine Bir Arastirma Carsamba Samsun Ilcesi Ornegi Dergipark 3 Temmuz 202324 Haziran 2025 Mertol Huseyin Akgeyik Mustafa Pirdogan Aysel Karaman Nurdan 9 Nisan 2021 Mevsimlik Tarim Isciligi Sorunlari ve Cozum Onerileri Hilvan Ornegi Egitim Bilim ve Arastirma Dergisi 2 1 63 74 ISSN 2757 9522 Kategori Iscilik