Vikipedi özgür ansiklopedi EtoposidKlinik verisiTelaffuz ˌ ɛ t oʊ ˈ p oʊ s aɪ d Ticari adlarEtopophos Toposar Vepesid ot

Vikipedi ozgur ansiklopedi EtoposidKlinik verisiTelaffuz ˌ ɛ t oʊ ˈ p oʊ s aɪ d Ticari adlarEtopophos Toposar Vepesid othersDiger adlarVP 16 VP 16 213AHFS Drugs comMonografiMedlinePlusa684055Gebelik kategorisiAU DHukuki durumHukuki durumUK POM Yalnizca receteyle US Sadece receteyle satilirFarmakokinetik veriBiyoyararlanimOldukca degisken 25 ila 75Protein baglanma97 MetabolizmaKaraciger CYP3A4 dahil Eliminasyon yari omruOral 6 saat IV 6 12 saat cocuklarda IV 3 saat BosaltimBobrekTanimlayicilarIUPAC adi 4 Demethyl epipodophyllotoxin 9 4 6 O R ethylidene beta D glucopyranoside 4 dihydrogen phosphate CAS Numarasi33419 42 0 PubChem CID36462IUPHAR BPS6815DrugBankDB00773 ChemSpider33510 UNII6PLQ3CP4P3 KEGGD00125 tuz olarak D04107 ChEBICHEBI 4911 ChEMBLChEMBL44657 CompTox Bilgi Paneli EPA DTXSID5023035ECHA Bilgi Karti100 046 812Kimyasal ve fiziksel verilerFormulC 29H 32O 13Mol kutlesi588 562 g mol 13D model JSmol Interaktif goruntuErime noktasi2 435 C 4 415 F SMILES C C H 1OC C H 2 C H O1 C H C H C H O2 O C H 3c4cc5c cc4 C H C H 6 C H 3COC6 O c7cc c c c7 OC O OC OCO5 O OInChI InChI 1S C29H32O13 c1 11 36 9 20 27 40 11 24 31 25 32 29 41 20 42 26 14 7 17 16 38 10 39 17 6 13 14 21 22 15 26 8 37 28 22 33 12 4 18 34 2 23 30 19 5 12 35 3 h4 7 11 15 20 22 24 27 29 32H 8 10H2 1 3H3 t11 15 20 21 22 24 25 26 27 29 m1 s1 Key VJJPUSNTGOMMGY MRVIYFEKSA N Etoposid digerlerinin yani sira Vepesid markasi altinda satilan testis kanseri akciger kanseri lenfoma losemi noroblastom ve yumurtalik kanseri gibi cesitli kanser turlerinin tedavisinde kullanilan bir kemoterapi ilacidir Ayrica hemofagositik lenfohistiositoz tedavisinde de kullanilir Agiz yoluyla veya damar icine enjeksiyon yoluyla uygulanir Yan etkiler cok yaygindir Dusuk kan hucresi sayisi kusma istahsizlik ishal sac dokulmesi ve ates gibi yan etkiler gorulebilir Diger ciddi yan etkiler arasinda alerjik reaksiyonlar ve dusuk tansiyon bulunur Hamilelik sirasinda kullanimi fetuse zarar verebilir Etoposid topoizomeraz inhibitoru ailesine ait bir ilactir ve DNA ya zarar vererek calistigi dusunulmektedir Etoposid Amerika Birlesik Devletleri nde tibbi kullanim icin 1983 yilinda onaylanmistir Dunya Saglik Orgutu nun Temel Ilaclar Listesi nde yer almaktadir Tibbi Kullanimlar span Etoposid Kaposi sarkomu Ewing sarkomu akciger kanseri testis kanseri lenfoma nonlenfositik losemi ve glioblastoma multiforme gibi kanser turlerinin tedavisinde kullanilan bir kemoterapi seklidir Genellikle diger ilaclarla ornegin testis kanserinin tedavisinde bleomisin ile kombinasyon halinde verilir Ayrica bazen kemik iligi veya kan kok hucre nakli oncesinde bir hazirlik rejiminde de kullanilir Uygulama span Etoposid intravenoz IV olarak veya oral olarak kapsul veya tablet formunda verilir Eger ilac IV olarak veriliyorsa kan basincini dusurebilecegi icin 30 ila 60 dakikalik bir sure boyunca yavasca uygulanmalidir Enfuzyon sirasinda kan basinci sik sik kontrol edilir ve uygulama hizi buna gore ayarlanir Yan Etkiler span Yaygin olanlar Enfuzyon bolgesinde reaksiyonlar Dusuk kan basinci Sac dokulmesi IV bolgesinde agri ve veya yanma Kabizlik veya ishal Metalik tat Kemik iligi baskilanmasi bu da su sonuclara yol acar Azalmis beyaz kan hucresi sayisi enfeksiyonlara karsi artmis hassasiyet Dusuk kirmizi kan hucresi sayisi anemi Dusuk trombosit sayisi kolay morarma ve kanama Daha az yaygin olanlar Bulanti ve kusma Alerjik turde reaksiyonlar Dokuntu Genellikle IV uygulamadan kisa bir sure sonra ortaya cikan ve enfeksiyondan kaynaklanmayan ates Agiz yaralari Akut miyeloid losemi etoposid ile tedavi edilebilir Warfarin ile birlikte verildiginde kanamaya neden olabilir Farmakoloji span Etoposid DNA ve topoizomeraz II enzimi ile bir uclu kompleks olusturur Topoizomeraz II DNA daki negatif veya pozitif supersarmallari gevsetmeye yardimci olan bir enzimdir Normalde topoizomeraz II bir DNA cift sarmalinda cift iplikcikli bir kirilma olusturur diger bir iplikcik gecmesine izin verir ve kirik iplikcikleri yeniden baglar Etoposidin baglanmasi topoizomeraz II nin kirik DNA iplikciklerini yeniden baglamasini engeller bu da topoizomeraz II tarafindan yapilan DNA kiriklarinin kalici olmasina ve topoizomeraz II molekulunun yerinden ayrilmasini ve baska bir yerdeki gerilimi hafifletmesini engeller Bu hucre uzerinde cesitli olumsuz etkileri olabilecek bir DNA cift iplikcik kirigina neden olur ve daha fazla gerilimi hafifletmek icin mevcut olan topoizomeraz II nin tukenmesine yol acar Kanser hucreleri daha hizli bolundukleri icin bu enzime saglikli hucrelerden daha fazla bagimlidir Bu nedenle DNA sentezinde hatalara neden olur ve kanser hucresinin apoptozunu tesvik eder Kimya span Etoposid mayapple veya Amerikan mandragoru Podophyllum peltatum rizomundan elde edilen podofilotoksinin yari sentetik bir turevidir Daha spesifik olarak D glukoz turevli bir podofilotoksin glikozididir Kimyasal olarak sadece teniposidin bir tiyenil grubu bulunan bir metil grubuyla ayrildigi anti kanser ilaci teniposide benzer Bu bilesiklerin her ikisi de podofilotoksinin daha az toksik turevlerini olusturma amaciyla gelistirilmistir Madde beyazdan sarimsi kahverengiye kadar degisen kristal bir tozdur Organik cozuculerde cozunur Etoposid fosfat tuzu formunda kullanilir Tarihce span Etoposid ilk olarak 1966 yilinda sentezlenmis ve ABD Gida ve Ilac Idaresi tarafindan 1983 yilinda onaylanmistir VP 16 lakabi muhtemelen ilacin uzerinde erken calismalar yapan kimyacilardan birinin soyadinin von Wartburg ve podofilotoksinin bir birlesiminden gelmektedir Podofilotoksin bazli kemoterapotiklerin gelistirilmesinde onemli rol oynayan bir diger bilim insani tibbi farmakolog Hartmann F Stahelin dir Kaynaklar span a b Etoposide The American Society of Health System Pharmacists 31 Mart 2016 tarihinde kaynagindan arsivlendi Erisim tarihi 8 Aralik 2016 World Health Organization 2019 World Health Organization model list of essential medicines 21st list 2019 Cenevre World Health Organization hdl 10665 325771 WHO MVP EMP IAU 2019 06 License CC BY NC SA 3 0 IGO a b Hande KR 1998 Etoposide four decades of development of a topoisomerase II inhibitor Eur J Cancer 34 10 ss 1514 21 doi 10 1016 S0959 8049 98 00228 7 PMID 9893622 Longe JL 2002 Gale Encyclopedia Of Cancer A Guide To Cancer And Its Treatments Detroit Thomson Gale ss 397 399 ISBN 978 1 4144 0362 5 Gordaliza M Garcia PA del Corral JM Castro MA Gomez Zurita MA 2004 Podophyllotoxin distribution sources applications and new cytotoxic derivatives Toxicon 44 4 ss 441 59 doi 10 1016 j toxicon 2004 05 008 PMID 15302526 Mutschler E Schafer Korting M 2001 Arzneimittelwirkungen 8th Almanca Stuttgart Wissenschaftliche Verlagsgesellschaft ss 894 5 ISBN 3 8047 1763 2 a b Dinnendahl V Fricke U Ed 2015 Arzneistoff Profile 28th Almanca 4 Eschborn Germany Govi Pharmazeutischer Verlag ISBN 978 3 7741 9846 3 Kuhn M Von Wartburg A 1967 Podophyllum Lignane Struktur und Absolutkonfiguration von Podorhizol b D glucosid Lignan F 19 Mitt uber mitosehemmende Naturstoffe 1 Helvetica Chimica Acta 50 6 ss 1546 65 doi 10 1002 hlca 19670500614 5 Ocak 2013 tarihinde kaynagindan arsivlendi Kategoriler Kanser tedavisiAntineoplastik ilaclarDunya Saglik Orgutu temel ilaclariHepatotoksinlerIARC grup 1 kanserojenlerTopoizomeraz inhibitorleriFenol eterlerGizli kategoriler Standart olmayan hukuki duruma sahip ilaclarVikiveri den ECHA InfoCard kimligiTanimlanmamis parametreler iceren ilac bilgi kutusu kullanan sayfalarIlac bilgi kutusu icinde coklu kimyasallarDizin etiketi kullanan kimyasallar