| Dize, Şerur | |
|---|---|
| Nüfus (2005) | |
| • Toplam | 1.791 |
| Zaman dilimi | |
Dize (ayrıca Dizə ve Dize olarak da bilinir), Azerbaycan'ın Nahçıvan Özerk Cumhuriyeti'ndeki Şerur rayonuna bağlı bir köy ve belediyedir. Şerur ovasında, Arpaçay Nehri'nin sol kıyısında yer almaktadır. Nehrin diğer tarafında Oğlankale köyü bulunmaktadır.
Köy nüfusu bahçecilik, sebze yetiştiriciliği, tahıl yetiştiriciliği ve hayvancılıkla meşguldür. Köyde ortaokul, kütüphane, kulüp, anaokulu ve bir sağlık merkezi bulunmaktadır. Köyün nüfusu 1.791'dir.
Etimoloji
| ]Eski İran dillerinde dizə kelimesi "duvar, çit," "tahkim edilmiş kasaba", "kale duvarı", "kale", "tahkim edilmiş yer" anlamına gelmektedir. Bu kelime Azerbaycan dili de dahil olmak üzere birçok Türk diline geçmiştir ve "köy" anlamında kullanılmaktadır.
Tarihi ve arkeolojik anıtlar
| ]Ovçular Tepesi
| ]Ovçular Tepesi, Dize köyünün hemen kuzeyinde, Arpaçay Nehri'nin sol kıyısında yer almaktadır. MÖ 5.-3. binyıllara ait bir yerleşim yeridir. Ovçular Tepesi, dağların eteğinde stratejik bir noktadır; İran platosunu Anadolu'ya (doğudan batıya) ve Kafkasya'yı Kuzey Mezopotamya'ya (kuzeyden güneye) bağlayan önemli ticaret yollarının kavşağında yer almaktadır.
Yerleşim doğal bir tepe üzerinde yer almaktadır. Yerleşim yerinin alanı yaklaşık 10 hektardır. Alanın karakteristik özelliği, Karaz tabakasının daha sonraki dönemlere ait herhangi bir kültürel tabaka ile örtülmemiş olmasıdır. V. H. Aliyev ve A. K. Seyidov'un yürüttüğü kazılar sırasında, 0,6 m derinlikte iki binanın kalıntıları bulunmuştur.
2006-2011 yılları arasında Azerbaycan-Fransa ortak bir keşif ekibi bölgede bir araştırma yürüttü. Araştırma sonuçlarına göre, bölge sakinleri tarım, hayvancılık, balıkçılık ve diğer çiftçilik faaliyetleriyle uğraşıyordu.
Bulunan arkeolojik buluntular, Azerbaycan'daki Külltepe I, Mahta Kültepe ve diğer Kalkolitik dönem yerleşimlerine benzerlik göstermektedir.
Ovçular'da, Geç Kalkolitik yerleşim katmanlarından (MÖ 4400–3950) kalma bir bebek mezar küpünde üç büyük bakır balta bulundu. Ayrıca bakır cevheri parçaları, pota kalıntıları ve bazı küçük metal eserler de bulundu. Bu kadar büyük bakır aletlere Güneybatı Asya'nın başka hiçbir yerinde rastlanmamaktadır. Burada ve bölgedeki diğer yerleşim yerlerinde metalurji uygulanmaktaydı.
Dize Nekropolü
| ]Dize Nekropolü, köyün batısında yer alan Erken Tunç Çağı'na ait bir arkeolojik anıttır. 1969 yılında tarım çalışmaları sırasında keşfedilmiştir. Daha sonra iki mezardan elde edilen kalıntılar toplanmış ve daha iyi korunmuş olan bir mezar incelenmiştir. Mezar odasının duvarları nehir taşından yapılmış ve çamurla kaplanmıştır; zemini de çamurla sıvanmıştır.
Kemik kalıntıları, mezarda iki kişinin gömüldüğünü göstermektedir. Başları güneye dönük şekilde sarılı haldeydiler. Mezarda ayrıca seramik kaplar da bulundu. Bulunan maddi kültür örnekleri, anıtın Karaz kültürüne ait olduğunu göstermektedir.
Kaynakça
| ]- ^ a b ANAS, Azerbaijan National Academy of Sciences (2005). Nakhchivan Encyclopedia. I. Baku: ANAS. s. 137. ISBN .
- ^ a b Encyclopedic dictionary of Azerbaijan toponyms. In two volumes. Volume I. p. 304. Baku: "East-West". 2007. .
- ^ Marro, Catherine; Bakhshaliyev, Veli; Ashurov, Safar (2011). "Excavations at Ovçular Tepesi (Nakhchivan, Azerbaijan). Second Preliminary Report : The 2009-2010 Seasons". Anatolia Antiqua. 19 (1): 53-100. doi:10.3406/anata.2011.1089. ISSN 1018-1946.
- ^ Gailhard, Nicolas; Bode, Michael; Bakhshaliyev, Veli; Hauptmann, Andreas; Marro, Catherine (2017). "Archaeometallurgical Investigations in Nakhchivan, Azerbaijan: What Does the Evidence from Late Chalcolithic Ovçular Tepesi Tell Us about the Beginning of Extractive Metallurgy?". Journal of Field Archaeology. 42 (6): 1-21. doi:10.1080/00934690.2017.1393287. ISSN 0093-4690.
39°35′06″K 45°03′42″D / 39.58500°K 45.06167°D
wikipedia, wiki, viki, vikipedia, oku, kitap, kütüphane, kütübhane, ara, ara bul, bul, herşey, ne arasanız burada,hikayeler, makale, kitaplar, öğren, wiki, bilgi, tarih, yukle, izle, telefon için, turk, türk, türkçe, turkce, nasıl yapılır, ne demek, nasıl, yapmak, yapılır, indir, ücretsiz, ücretsiz indir, bedava, bedava indir, mp3, video, mp4, 3gp, jpg, jpeg, gif, png, resim, müzik, şarkı, film, film, oyun, oyunlar, mobil, cep telefonu, telefon, android, ios, apple, samsung, iphone, xiomi, xiaomi, redmi, honor, oppo, nokia, sonya, mi, pc, web, computer, bilgisayar
Koordinatlar 39 35 06 K 45 03 42 D 39 58500 K 45 06167 D 39 58500 45 06167 Vikipedi ozgur ansiklopedi Dize SerurNufus 2005 Toplam1 791Zaman dilimiUTC 4 Dize ayrica Dize ve Dize olarak da bilinir Azerbaycan in Nahcivan Ozerk Cumhuriyeti ndeki Serur rayonuna bagli bir koy ve belediyedir Serur ovasinda Arpacay Nehri nin sol kiyisinda yer almaktadir Nehrin diger tarafinda Oglankale koyu bulunmaktadir Koy nufusu bahcecilik sebze yetistiriciligi tahil yetistiriciligi ve hayvancilikla mesguldur Koyde ortaokul kutuphane kulup anaokulu ve bir saglik merkezi bulunmaktadir Koyun nufusu 1 791 dir Etimoloji span Eski Iran dillerinde dize kelimesi duvar cit tahkim edilmis kasaba kale duvari kale tahkim edilmis yer anlamina gelmektedir Bu kelime Azerbaycan dili de dahil olmak uzere bircok Turk diline gecmistir ve koy anlaminda kullanilmaktadir Tarihi ve arkeolojik anitlar span Ovcular Tepesi span Ovcular Tepesi Dize koyunun hemen kuzeyinde Arpacay Nehri nin sol kiyisinda yer almaktadir MO 5 3 binyillara ait bir yerlesim yeridir Ovcular Tepesi daglarin eteginde stratejik bir noktadir Iran platosunu Anadolu ya dogudan batiya ve Kafkasya yi Kuzey Mezopotamya ya kuzeyden guneye baglayan onemli ticaret yollarinin kavsaginda yer almaktadir Yerlesim dogal bir tepe uzerinde yer almaktadir Yerlesim yerinin alani yaklasik 10 hektardir Alanin karakteristik ozelligi Karaz tabakasinin daha sonraki donemlere ait herhangi bir kulturel tabaka ile ortulmemis olmasidir V H Aliyev ve A K Seyidov un yuruttugu kazilar sirasinda 0 6 m derinlikte iki binanin kalintilari bulunmustur 2006 2011 yillari arasinda Azerbaycan Fransa ortak bir kesif ekibi bolgede bir arastirma yuruttu Arastirma sonuclarina gore bolge sakinleri tarim hayvancilik balikcilik ve diger ciftcilik faaliyetleriyle ugrasiyordu Bulunan arkeolojik buluntular Azerbaycan daki Kulltepe I Mahta Kultepe ve diger Kalkolitik donem yerlesimlerine benzerlik gostermektedir Ovcular da Gec Kalkolitik yerlesim katmanlarindan MO 4400 3950 kalma bir bebek mezar kupunde uc buyuk bakir balta bulundu Ayrica bakir cevheri parcalari pota kalintilari ve bazi kucuk metal eserler de bulundu Bu kadar buyuk bakir aletlere Guneybati Asya nin baska hicbir yerinde rastlanmamaktadir Burada ve bolgedeki diger yerlesim yerlerinde metalurji uygulanmaktaydi Dize Nekropolu span Dize Nekropolu koyun batisinda yer alan Erken Tunc Cagi na ait bir arkeolojik anittir 1969 yilinda tarim calismalari sirasinda kesfedilmistir Daha sonra iki mezardan elde edilen kalintilar toplanmis ve daha iyi korunmus olan bir mezar incelenmistir Mezar odasinin duvarlari nehir tasindan yapilmis ve camurla kaplanmistir zemini de camurla sivanmistir Kemik kalintilari mezarda iki kisinin gomuldugunu gostermektedir Baslari guneye donuk sekilde sarili haldeydiler Mezarda ayrica seramik kaplar da bulundu Bulunan maddi kultur ornekleri anitin Karaz kulturune ait oldugunu gostermektedir Kaynakca span a b ANAS Azerbaijan National Academy of Sciences 2005 Nakhchivan Encyclopedia I Baku ANAS s 137 ISBN 5 8066 1468 9 a b Encyclopedic dictionary of Azerbaijan toponyms In two volumes Volume I p 304 Baku East West 2007 978 9952 34 155 3 Marro Catherine Bakhshaliyev Veli Ashurov Safar 2011 Excavations at Ovcular Tepesi Nakhchivan Azerbaijan Second Preliminary Report The 2009 2010 Seasons Anatolia Antiqua 19 1 53 100 doi 10 3406 anata 2011 1089 ISSN 1018 1946 Gailhard Nicolas Bode Michael Bakhshaliyev Veli Hauptmann Andreas Marro Catherine 2017 Archaeometallurgical Investigations in Nakhchivan Azerbaijan What Does the Evidence from Late Chalcolithic Ovcular Tepesi Tell Us about the Beginning of Extractive Metallurgy Journal of Field Archaeology 42 6 1 21 doi 10 1080 00934690 2017 1393287 ISSN 0093 4690 39 35 06 K 45 03 42 D 39 58500 K 45 06167 D 39 58500 45 06167 Kategoriler Serur rayonundaki yerlesim birimleriAzerbaycan daki arkeolojik sitlerGizli kategori Tanimlanmamis parametreler iceren yerlesim bilgi kutusu kullanilan sayfalar
