
Abbâsî mimarisi, Abbâsî Halifeliği döneminde, özellikle Mezopotamya'daki (Irak) ana vatanında gelişen bir mimari akımdır. Abbâsî döneminin büyük değişimleri aynı zamanda siyasi, jeopolitik ve kültürel olarak nitelendirilebilir. Abbâsî dönemi, Emevîler'in yıkılması ve yerine Abbâsîlerin geçmesiyle başlar ve iktidar Mezopotamya bölgesine kayar. Sonuç olarak, klasik ve Bizans sanatsal ve kültürel standartlarının etkisi, yerel Mezopotamya modelleri ve Fars modelleri lehine yer değiştirmiştir. Abbâsîler, özellikle dekorasyonda kendilerine özgü stiller geliştirmişlerdir. Bu, esas olarak MS 750 ile 932 yılları arasındaki güç ve refah dönemlerinde gerçekleşmiştir.
Abbâsî mimarisi, daha geniş İslam mimarisinde önemli bir biçimlendirici aşama olmuştur. Erken halifeliğin büyük gücü ve birliği, minareler ve oyma alçı motifleri gibi mimari özelliklerin ve yeniliklerin, kontrolü altındaki geniş topraklara hızla yayılmasına olanak sağladı. Bu dönemdeki en önemli mimari faaliyetlerden biri, MS 762'de kurulan Bağdat'ın yuvarlak şehri ve 836'da kurulan Samarra gibi yeni başkentlerin veya idari merkezlerin inşasıydı (bu gelenek daha önceki Mezopotamya ve Pers hükümdarlarından da devam etti). Abbâsîler, inşaat için kerpiç ve fırınlanmış tuğlayı tercih ederek, yaklaşık 40 km alana yayılmış devasa saraylar ve anıtsal camilerden oluşan Samarra'da en açık şekilde görüldüğü gibi, nispeten düşük maliyetle devasa mimari komplekslerin inşa edilmesine olanak sağladı.
Abbâsî ler 870'ten sonra imparatorluklarının büyük bir bölümünün kontrolünü kaybetmiş olsalar da, mimarileri Irak, İran, Mısır ve Kuzey Afrika'daki halef devletler tarafından kopyalanmaya devam etti. Daha sonraki Abbâsî halifeleri Bağdat'la sınırlı kaldılar ve kamu mimari himayesinde daha az yer aldılar ve bunun yerine fiili siyasi gücü elinde bulunduran Selçuklular ve diğer yöneticiler bu alanda egemen oldular. Sonuç olarak, 11. ila 13. yüzyıllar arasında Abbâsîlerle ilişkilendirilen mimari biçimleri diğer hanedanlarla ilişkilendirilenlerden ayırt etmek zordu ve 12. ve 13. yüzyılların Abbâsî mimarisi esasen yerel Irak işçiliğiyle inşa edilmiş Selçuklu mimarisiydi. Kullanılan malzemelerin kırılganlığı ve çatışmaların yol açtığı yıkım nedeniyle Abbâsî sanatının ve mimarisinin büyük bir kısmı zamanla kayboldu. Halifeliğin kentsel kalbi olan Abbâsî dönemi Bağdatı'ndan çok az şey günümüze kadar ulaşmıştır.
Kaynakça
| ]- ^ Hoag, John D. (2004). Islamic architecture. Milan: Electaarchitecture. ss. 7-9. ISBN .
- ^ Bloom & Blair 2009, Architecture (IV. c. 750–c. 900)
- ^ a b c d Petersen 2002, s. 1.
- ^ a b Ettinghausen 1987, ss. 75-125.
- ^ Northedge 2012.
- ^ a b Blair & Bloom 2011, s. 94-95.
- ^ Bloom & Blair 2009, Architecture; IV. c. 750–c. 900.
- ^ Blair & Bloom 2011, ss. 95–96, 102.
- ^ a b Tabbaa 2017, s. 307.
- ^ Ettinghausen, Grabar & Jenkins-Madina 2001, s. 215.
- ^ Blair & Bloom 2011, s. 95.
- Bibliyografi
- Blair, Sheila; Bloom, Jonathan M. (2011). "Iraq, Iran, and Egypt: The Abbasids". Hattstein, Markus; Delius, Peter (Ed.). Islam: Art and Architecture. h.f.ullmann. ss. 90-123. ISBN .
- ; Blair, Sheila (2009). The Grove Encyclopedia of Islamic Art & Architecture. Oxford University Press. ISBN . Erişim tarihi: 15 Mart 2013.
- (1987). The Abbasid Tradition: In The Art and Architecture of Islam 650-1250. New Haven: Yale University Press. ss. 75-125.
- Ettinghausen, Richard; Grabar, Oleg; Jenkins-Madina, Marilyn (2001). Islamic Art and Architecture: 650-1250. Yale University Press. ISBN . Erişim tarihi: 16 Mart 2013.
- Northedge, Alastair E. (2012). "ʿAbbāsid art and architecture". Fleet, Kate; Krämer, Gudrun; Matringe, Denis; Nawas, John; Rowson, Everett (Ed.). Encyclopaedia of Islam, Three. Brill. ISBN .
- Petersen, Andrew (2002). Dictionary of Islamic Architecture. Routledge. ISBN . Erişim tarihi: 15 Mart 2013.
- Tabbaa, Yasser (2017). "The Resurgence of the Baghdad Caliphate". Flood, Finbarr Barry; Necipoğlu, Gülru (Ed.). A Companion to Islamic Art and Architecture. Wiley Blackwell. ss. 307-326. ISBN .
wikipedia, wiki, viki, vikipedia, oku, kitap, kütüphane, kütübhane, ara, ara bul, bul, herşey, ne arasanız burada,hikayeler, makale, kitaplar, öğren, wiki, bilgi, tarih, yukle, izle, telefon için, turk, türk, türkçe, turkce, nasıl yapılır, ne demek, nasıl, yapmak, yapılır, indir, ücretsiz, ücretsiz indir, bedava, bedava indir, mp3, video, mp4, 3gp, jpg, jpeg, gif, png, resim, müzik, şarkı, film, film, oyun, oyunlar, mobil, cep telefonu, telefon, android, ios, apple, samsung, iphone, xiomi, xiaomi, redmi, honor, oppo, nokia, sonya, mi, pc, web, computer, bilgisayar
Vikipedi ozgur ansiklopedi Samarra Ulu Camii Abbasi mimarisi Abbasi Halifeligi doneminde ozellikle Mezopotamya daki Irak ana vataninda gelisen bir mimari akimdir Abbasi doneminin buyuk degisimleri ayni zamanda siyasi jeopolitik ve kulturel olarak nitelendirilebilir Abbasi donemi Emeviler in yikilmasi ve yerine Abbasilerin gecmesiyle baslar ve iktidar Mezopotamya bolgesine kayar Sonuc olarak klasik ve Bizans sanatsal ve kulturel standartlarinin etkisi yerel Mezopotamya modelleri ve Fars modelleri lehine yer degistirmistir Abbasiler ozellikle dekorasyonda kendilerine ozgu stiller gelistirmislerdir Bu esas olarak MS 750 ile 932 yillari arasindaki guc ve refah donemlerinde gerceklesmistir Abbasi mimarisi daha genis Islam mimarisinde onemli bir bicimlendirici asama olmustur Erken halifeligin buyuk gucu ve birligi minareler ve oyma alci motifleri gibi mimari ozelliklerin ve yeniliklerin kontrolu altindaki genis topraklara hizla yayilmasina olanak sagladi Bu donemdeki en onemli mimari faaliyetlerden biri MS 762 de kurulan Bagdat in yuvarlak sehri ve 836 da kurulan Samarra gibi yeni baskentlerin veya idari merkezlerin insasiydi bu gelenek daha onceki Mezopotamya ve Pers hukumdarlarindan da devam etti Abbasiler insaat icin kerpic ve firinlanmis tuglayi tercih ederek yaklasik 40 km alana yayilmis devasa saraylar ve anitsal camilerden olusan Samarra da en acik sekilde goruldugu gibi nispeten dusuk maliyetle devasa mimari komplekslerin insa edilmesine olanak sagladi Abbasi ler 870 ten sonra imparatorluklarinin buyuk bir bolumunun kontrolunu kaybetmis olsalar da mimarileri Irak Iran Misir ve Kuzey Afrika daki halef devletler tarafindan kopyalanmaya devam etti Daha sonraki Abbasi halifeleri Bagdat la sinirli kaldilar ve kamu mimari himayesinde daha az yer aldilar ve bunun yerine fiili siyasi gucu elinde bulunduran Selcuklular ve diger yoneticiler bu alanda egemen oldular Sonuc olarak 11 ila 13 yuzyillar arasinda Abbasilerle iliskilendirilen mimari bicimleri diger hanedanlarla iliskilendirilenlerden ayirt etmek zordu ve 12 ve 13 yuzyillarin Abbasi mimarisi esasen yerel Irak isciligiyle insa edilmis Selcuklu mimarisiydi Kullanilan malzemelerin kirilganligi ve catismalarin yol actigi yikim nedeniyle Abbasi sanatinin ve mimarisinin buyuk bir kismi zamanla kayboldu Halifeligin kentsel kalbi olan Abbasi donemi Bagdati ndan cok az sey gunumuze kadar ulasmistir Kaynakca span Wikimedia Commons ta Abbasi mimarisi ile ilgili ortam dosyalari mevcuttur Hoag John D 2004 Islamic architecture Milan Electaarchitecture ss 7 9 ISBN 978 1 904313 29 8 Bloom amp Blair 2009 Architecture IV c 750 c 900 a b c d Petersen 2002 s 1 a b Ettinghausen 1987 ss 75 125 Northedge 2012 a b Blair amp Bloom 2011 s 94 95 Bloom amp Blair 2009 Architecture IV c 750 c 900 Blair amp Bloom 2011 ss 95 96 102 a b Tabbaa 2017 s 307 Ettinghausen Grabar amp Jenkins Madina 2001 s 215 Blair amp Bloom 2011 s 95 BibliyografiBlair Sheila Bloom Jonathan M 2011 Iraq Iran and Egypt The Abbasids Hattstein Markus Delius Peter Ed Islam Art and Architecture h f ullmann ss 90 123 ISBN 9783848003808 Blair Sheila 2009 The Grove Encyclopedia of Islamic Art amp Architecture Oxford University Press ISBN 978 0 19 530991 1 Erisim tarihi 15 Mart 2013 1987 The Abbasid Tradition In The Art and Architecture of Islam 650 1250 New Haven Yale University Press ss 75 125 Ettinghausen Richard Grabar Oleg Jenkins Madina Marilyn 2001 Islamic Art and Architecture 650 1250 Yale University Press ISBN 978 0 300 08869 4 Erisim tarihi 16 Mart 2013 Northedge Alastair E 2012 ʿAbbasid art and architecture Fleet Kate Kramer Gudrun Matringe Denis Nawas John Rowson Everett Ed Encyclopaedia of Islam Three Brill ISBN 9789004161658 Petersen Andrew 2002 Dictionary of Islamic Architecture Routledge ISBN 978 0 203 20387 3 Erisim tarihi 15 Mart 2013 Tabbaa Yasser 2017 The Resurgence of the Baghdad Caliphate Flood Finbarr Barry Necipoglu Gulru Ed A Companion to Islamic Art and Architecture Wiley Blackwell ss 307 326 ISBN 9781119068662 Otorite kontroluLCCN sh2017003703 NLI 987007405857505171 Kategori Abbasi mimarisiGizli kategoriler Commons kategori baglantisi Vikiveri den cekilen sayfalarLCCN tanimlayicisi olan Vikipedi maddeleriNLI tanimlayicisi olan Vikipedi maddeleri